Luận văn: Thực trạng phối hợp các lực lượng trong giáo dục Luật

Chia sẻ chuyên mục Đề Tài Luận văn: Thực trạng phối hợp các lực lượng trong giáo dục Luật hay nhất năm 2026 cho các bạn học viên ngành đang làm luận văn thạc sĩ tham khảo nhé. Với những bạn chuẩn bị làm bài luận văn tốt nghiệp thì rất khó để có thể tìm hiểu được một đề tài hay, đặc biệt là các bạn học viên đang chuẩn bị bước vào thời gian lựa chọn đề tài làm luận văn thì với đề tài Luận Văn: Thực trạng tổ chức phối hợp các lực lượng trong giáo dục Luật giao thông đường bộ cho học sinh tại các trường trung học phổ thông thành phố Hải Dương tỉnh Hải Dương dưới đây chắc chắn sẽ giúp cho các bạn học viên có cái nhìn tổng quan hơn về đề tài sắp đến.

Như đã giới thiệu ở phần Mở đầu của luận văn, để nghiên cứu thực trạng hoạt động tổ chức giáo dục pháp luật cho học sinh, luận văn giới hạn phạm vi nghiên cứu ở một số trường Trung học phổ thông tại thành phố Hải Dương. Tuy nhiên, cách tiếp cận giáo dục đòi hỏi phạm vi rộng hơn đề tài nghiên cứu, là phải tiến ra cả tỉnh, cả nước, vì nó liên quan đến chế độ chính trị của Đảng và Nhà nước, đặc biệt là nhận định về kết quả giáo dục pháp luật trong nhà trường. Trong phạm vi này, thành phố Hải Dương được coi là nghiên cứu trường hợp (Case Study).

2.1. Thực trạng công tác tổ chức giáo dục pháp luật ở trường Trung học phổ thông

Hệ thống giáo dục phổ thông ở nước ta hiện nay được phân thành 3 cấp: Tiểu học, Trung học cơ sở và Trung học phổ thông. Việc phân cấp học này căn cứ chủ yếu vào độ tuổi học sinh sao cho phù hợp với nội dung chương trình, hình thức, phương pháp giáo dục. Trong những năm qua, nội dung giáo dục pháp luật cụ thể cho từng cấp học, lớp học cũng được thể hiện như sau:

• Ở tiểu học: kiến thức Giáo dục pháp luật được xây dựng lồng vào chương trình môn học đạo đức.
• Ở trung học cơ sở: kiến thức PL được lồng ghép vào nội dung giáo dục công dân.
• Ở trung học phổ thông: kiến thức PL được đưa vào môn giáo dục công dân chiếm tỷ trọng 50% khối kiến thức môn học này.

Mục đích của giáo dục pháp luật cho học sinh Trung học phổ thông là giúp cho học sinh nắm được sự cần thiết của PL, một số khái niệm cơ bản về PL, nội dung cơ bản của một số ngành luật thông qua một số văn bản pháp luật quan trọng như Hiến pháp và một số bộ luật. Nhà trường giáo dục học sinh thái độ tôn trọng PL, đồng tình với những hành vi phù hợp PL, phản đối những hành vi vi phạm pháp luật, thái độ tích cực bảo vệ pháp luật, bảo vệ nhà nước. Về hành vi, giúp cho học sinh biết định hướng xây dựng hành vi, thói quen xử sự theo PL, bảo vệ PL, có khả năng nhận xét, phân tích đánh giá có luận cứ những hành vi nào là hợp pháp, hành vi nào là vi phạm pháp luật, biết tuyên truyền vận động người khác tôn trọng và làm theo PL, tránh những hành vi sai trái. Luận văn: Thực trạng phối hợp các lực lượng trong giáo dục Luật.

Về nội dung cụ thể của giáo dục pháp luật ở Trung học phổ thông: chương trình Giáo dục pháp luật được biên soạn và giảng dạy trong môn giáo dục công dân và chiếm một tỷ trọng tương đối lớn (bố trí giảng 24 trên tổng số 41 tiết lý thuyết trong môn Giáo dục công dân) và được dạy ở lớp 12. Nội dung này được biên soạn và sắp xếp theo một trật tự, hợp logic của nhận thức và hành động. Mở đầu chương trình là những vấn đề mang tính khái quát giúp hình thành quan điểm thông qua việc cung cấp cho học sinh những hiểu biết về vai trò quản lý xã hội bằng PL, giúp cho các em thấy tính tất yếu, cần thiết, khách quan của việc nhà nước dựa vào PL, dùng pháp luật để quản lý xã hội. Từ xuất phát điểm đó, chương trình gồm những nội dung của một số luật, ngành luật cụ thể, thiết thực giúp học sinh nắm được những khái niệm cơ bản, những nguyên tắc chung, những quyền và nghĩa vụ của công dân trong các quan hệ pháp luật trong một số mặt của đời sống. Từ những cơ sở trên đây, nội dung Giáo dục pháp luật được xây dựng thành các yêu cầu nhằm kích thích học sinh nâng cao trách nhiệm công dân bằng hành động thiết thực.

Theo chương GDPT thì Giáo dục pháp luật được đưa vào giảng dạy chủ yếu là ở lớp 12 (trong môn Giáo dục công dân), Còn đối với lớp 10, lớp 11, nội dung môn giáo dục công dân gồm những vấn đề ít tính pháp lý. Chẳng hạn như lớp 10 gồm những vấn đề: công dân, gia đình, cộng đồng, quốc gia, nhân loại và lớp 11 gồm những vấn đề: công dân với kinh tế, công dân với đạo đức.

• Nội dung giáo dục pháp luật ở lớp 12 gồm 3 nhóm vấn đề:

Nhóm vấn đề thứ nhất gồm những tri thức pháp luật cơ bản nhằm làm rõ những cơ sở lý luận và thực tiễn về sự cần thiết của PL trong đời sống, sự cần thiết phải quản lý xã hội theo PL. Từ đó, học sinh sẽ ý thức được ý nghĩa thiết thực của việc học PL.

Nhóm vấn đề thứ hai gồm những khái niệm PL cơ bản nhất. Thí dụ: Quy phạm pháp luật, Quan hệ pháp luật, Vi phạm pháp luật, trách nhiệm pháp lý. Được học những vấn đề này, học sinh có thể tự tìm hiểu pháp luật, biết cách vận dụng PL để thực hiện quyền, nghĩa vụ pháp lý của mình để đấu tranh bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của mình.

Nhóm vấn đề thứ ba gồm những vấn đề cơ bản về các văn bản pháp luật quan trọng, về các ngành luật liên quan thường xuyên, phổ biến đến mọi người dân. Nhóm vấn đề này giúp cho học sinh biết điều chỉnh hành vi của mình cho phù hợp với những quy định của PL. Như những quy định trong Hiến pháp, Bộ luật Hình sự, Luật Dân sự.

Nghiên cứu toàn bộ nội dung Giáo dục pháp luật được triển khai trong trường phổ thông và thể hiện trong nội dung 2 môn đạo đức và giáo dục công dân thấy rằng học sinh ở tất cả các lớp, các bậc học đã được học PL với những mức độ và biểu hiện khác nhau. Nội dung này gồm từ những vấn đề đơn giản, dễ tiếp thu và được nâng dần lên, mở rộng ra để phù hợp với nội dung giáo dục trong trường phổ thông các cấp. Với việc triển khai môn học pháp luật như vậy, học sinh sẽ từng bước làm quen với nội dung giáo dục mới và lĩnh hội kiến thức của nó một cách tự nhiên và ý thức được sự thiết thực, bổ ích của môn học.

Tóm lại, giáo dục pháp luật trong trường phổ thông có vị trí đặc biệt quan trọng, có ý nghĩa chiến lược trong việc hình thành những thế hệ công dân – người lao động đáp ứng các yêu cầu hiện tại và tương lai của xã hội. Tuy nhiên, ý thức tôn trọng, chấp hành PL của học sinh Trung học phổ thông hiện nay còn thấp, chất lượng dạy học các nội dung PL chưa cao, tính tích cực học tập của học sinh còn nhiều hạn chế, sách giáo khoa đã trở nên lạc hậu, nhiều nội dung không phù hợp với đặc điểm lứa tuổi Trung học phổ thông hiện nay, tài liệu, đồ dùng dạy học thiếu thốn, thời lượng dành cho một bài học ít, phương pháp giảng dạy còn đơn điệu, thiếu hấp dẫn, chưa phát huy được tính tích cực học tập của học sinh. Kinh nghiệm từ thực tiễn giáo dục đã chỉ ra rằng, với nội dung pháp luật và những yếu tố liên quan, để nâng cao chất lượng của công tác này đòi hỏi sự tham gia toàn diện của các lực lượng giáo dục và sự nỗ lực cao của bản thân người học.

2.2. Đánh giá chung về công tác tổ chức giáo dục pháp luật, và cụ thể với tổ chức giáo dục Luật giao thông đường bộ trong trường học Luận văn: Thực trạng phối hợp các lực lượng trong giáo dục Luật.

Giáo dục pháp luật trong trường Trung học phổ thông vừa là một hoạt động có tổ chức dựa trên cơ sở lý luận và có căn cứ thực tiễn, bao gồm hàng loạt những hoạt động khác nhau từ việc nghiên cứu, tổ chức hoạt động, biện pháp giáo dục và giảng dạy để đưa nội đung Giáo dục pháp luật đến với học sinh một cách có hiệu quả nhất nhằm đạt được mục tiêu đã định. Mục tiêu Giáo dục pháp luật và cụ thể với việc tổ chức phối hợp giáo dục Luật giao thông đường bộ là một vấn đề lớn được xác định ở mục tiêu giáo dục nhân cách, nó chi phối mọi khâu, mọi mắt xích, mọi yếu tố liên quan. Quá trình nghiên cứu, tìm hiểu về thực trạng tổ chức Giáo dục pháp luật trong trường phổ thông, đã cho thấy: để đạt được mục tiêu của Giáo dục luật giao thông đường bộ trong trường Trung học phổ thông, cần một quá trình không ngừng nghiên cứu, tìm tòi với nhiều nỗ lực, đầu tư lớn của xã hội, chính quyền các cấp, của nhà trường, gia đình và của học sinh. Ở nước ta, công tác Giáo dục pháp luật và cụ thể là Giáo dục luật giao thông đường bộ mới được triển khai nên phải xác định đó là công việc cần được tiếp tục đổi mới để ngày càng hoàn thiện hơn.

• Kết quả khảo sát về nhận thức luật giao thông và Luật giao thông đường bộ:

Mặc dù đã được quan tâm, nhưng trên thực tế kết quả Giáo dục luật giao thông đường bộ đạt được chưa đáp ứng được yêu cầu của thực tiễn. Kết quả khảo sát ở 735 học sinh Trung học phổ thông (285 nữ) về “Luật Giao thông đường bộ” có 29,4% các em biết, có tới 0,6 % số em được hỏi trả lời “không biết”, 70% “biết mơ hồ” và trong phiếu điều tra việc thực hiện luật giao thông đường bộ 60,57% số em trả lời “biết nhưng vẫn vi phạm”, 39,43% “thực hiện nghiêm túc”.

Những kết quả nghiên cứu nêu trên cho thấy thực trạng hiểu biết về pháp luật (và kéo theo thói quen sống và làm việc theo PL) của một bộ phận học sinh là rất hạn chế, nhiều người biết nhưng vẫn vi phạm. Nguyên nhân của thực trạng trên là do học sinh trung học hiểu biết về pháp luật còn chung chung, mơ hồ, nắm chưa thấu đáo. Mặt khác, còn bắt nguồn từ công tác phổ biến Giáo dục pháp luật cho học sinh Trung học phổ thông chưa được chú trọng.

• Kết quả khảo sát về tình hình vi phạm pháp luật ở lứa tuổi học sinh:

Tình hình tội phạm trong khối học sinh – sinh viên những năm vừa qua ở thành phố Hải Dương cũng ở mức độ đáng chú ý. Số liệu thống kê của Viện Kiểm sát nhân dân TP.Hải Dương cho thấy tỷ lệ học sinh – sinh viên trong số người bị khởi tố hình sự luôn chiếm từ 0,34 đến 0,66%. Luận văn: Thực trạng phối hợp các lực lượng trong giáo dục Luật.

Con số này tuy thấp nhưng cũng là điều đáng phải bàn vì học sinh – sinh viên là những người sinh ra và lớn lên trong chế độ xã hội mới, được học tập và có trình độ nhận thức nhất định lẽ ra những hành vi tiêu cực, mà đặc biệt hành vi phạm tội là không có và không thể có được ở họ. Tất nhiên, một khi đã có hành vi phạm tội thì phải xem xét giải quyết và xử lý theo pháp luật. Dù dưới hình thức kỷ luật nào thì nó cũng để lại dấu ấn không tốt đẹp cho người thanh niên sắp bước vào đời: Với những hành vi phạm tội nghiêm trọng, phải áp dụng biện pháp cứng rắn, thì dấu ấn đó sẽ theo họ suốt đời, nhiều người không thể tiếp tục theo học thành nghề mà họ đã chọn lựa. Đã có trường hợp sinh viên – học sinh bị xử tử hình về tội giết người, cướp tài sản của công dân.

Con số học sinh – sinh viên phạm tội trong những năm qua đang diễn biến phức tạp. Điều này đòi hỏi các cấp các ngành của thành phố Hải Dương có sự phối hợp chỉ đạo các trường phổ thông – đặc biệt là trường Trung học phổ thông cần quan tâm hơn nữa đối với công tác giáo dục học sinh.

Học sinh – sinh viên đã phạm vào hầu hết tất cả các loại tội phạm được quy định trong Bộ luật Hình sự. Tuy nhiên, theo số liệu thống kê về tội hình sự do Viện kiểm sát nhân dân thành phố Hải Dương quản lý thì học sinh – sinh viên thường gây ra nhiều nhất là các tội gây rối trật tự công cộng, cưỡng đoạt tài sản công dân.

• Bảng 2.1: Tỷ lệ số học sinh-sinh viên vi phạm pháp luật

Nhìn vào danh mục các hành vi phạm tội, ta thấy sự sắp xếp theo thứ tự trên không theo các chương, điều trong Bộ luật Hình sự. Nếu đem so sánh số liệu tổng quát của các năm 2022, 2023, 2024, 2025 giữa số học sinh – sinh viên phạm từng tội đã bị khởi tố hình sự với tổng số học sinh – sinh viên đã bị khởi tố hình sự của tất cả các loại tội, ta có được một bảng thứ tự sau:

• Bảng 2.2: Tỷ lệ học sinh – sinh viên phạm từng tội so với số học sinh – sinh viên đã bị khởi tố của tất cả các loại tội

Ở tội gây rối trật tự công cộng và tội vi phạm các quy định về an toàn giao thông xảy ra trong khối học sinh – sinh viên những năm gần đây cho thấy ý thức công cộng và sự hiểu biết pháp luật của họ không cao. Đây cũng là vấn đề cần tính đến trong việc Giáo dục pháp luật trong nhà trường hiện nay, nhất là trong mấy năm gần đây, Chính phủ đang đề cao công tác an toàn giao thông trong quốc gia. Luận văn: Thực trạng phối hợp các lực lượng trong giáo dục Luật.

• Kết quả khảo sát về công tác phối kết hợp các lực lượng trong xã hội:

Tổ chức phối hợp phổ biến Giáo dục pháp luật, luật, luật giao thông đường bộ là yêu cầu khách quan, là khâu đầu tiên của việc thi hành PL sau khi văn bản được nhà nước ban hành. Phổ biến Giáo dục pháp luật là nhiệm vụ của ngành Tư pháp và là trách nhiệm chung của tất cả các ngành, các cấp, các cơ quan nhà nước, tổ chức xã hội, đoàn thể quần chúng,

Hoạt động phổ biến Giáo dục pháp luật có nội dung rộng, hình thức đa dạng, phong phú. Nội dung đó liên quan đến nhiều ngành, nhiều cấp, nhiều đối tượng và theo yêu cầu chuyên môn của từng lĩnh vực, từng ngành nghề. Với mỗi nội dung, mỗi loại đối tượng có thể có nhiều hình thức khác nhau. Tuỳ theo chức năng, nhiệm vụ cụ thể của mỗi ngành, mỗi cấp trên từng lĩnh vực mà công tác phổ biến, Giáo dục pháp luật được tiến hành với nội dung, hình thức thích hợp nhằm phát huy được tính sáng tạo và đem lại hiệu quả trong công việc. Vì vậy, hoạt động phổ biến, Giáo dục pháp luật, Luật không thể tiến hành một cách đơn phương, độc lập mà cần phải có sự phối hợp chặt chẽ giữa các ban ngành, đoàn thể. Phối hợp tổ chức phổ biến Giáo dục pháp luật là yêu cầu xuất phát từ thực tế, từ tính chất xã hội và tính đặc thù của chính hoạt động phổ biến, Giáo dục pháp luật đưa PL đến với mọi người, mọi nhà, mọi tầng lớp nhân dân. Sự phối hợp trong hoạt động phổ biến, Giáo dục pháp luật tạo điều kiện thuận lợi cho mọi cơ quan, đoàn thể thực hiện tốt nhiệm vụ phổ biến, Giáo dục pháp luật đồng thời, nâng cao hiệu quả chung của công tác này trong phạm vi toàn xã hội.

Thông qua các hoạt động tuyên truyền, giáo dục về chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách của Nhà nước và tổ chức các phong trào hành động cách mạng của tuổi trẻ, động viên tuổi trẻ đi đầu chống các hiện tượng tiêu cực, các tệ nạn xã hội, Đoàn TNCS các cấp đã góp phần quan trọng trong việc nâng cao nhận thức về vai trò của PL trong đời sống xã hội, nâng cao ý thức chấp hành PL trong đông đảo học sinh.

Việc tuyên truyền phổ biến Giáo dục pháp luật, luật được gắn với các đợt sinh hoạt chính trị, các đợt hoạt động nhằm thực hiện nhiệm vụ của Đoàn, Hội, Đội. Đó là một phương thức chủ yếu được nhiều cơ sở giáo dục thường xuyên thực hiện. Ví dụ:

• Gắn việc động viên thanh niên lên đường nhập ngũ với việc phổ biến giáo dục và học tập Luật Nghĩa vụ quân sư.
• Gắn các hoạt động về dân số – sức khoẻ, môi trường với việc tuyên truyền về Luật Hôn nhân – gia đình và Luật Môi trường. Luận văn: Thực trạng phối hợp các lực lượng trong giáo dục Luật.

Ngoài ra, những cơ sở Đoàn, Hội còn tổ chức phổ biến giáo dục các chuyên đề pháp luật phù hợp với nhu cầu của từng đối tượng thanh niên.

Như vậy, có thể thấy các tổ chức cơ sở của Đoàn, Hội, Đội trong công tác phổ biến Giáo dục pháp luật nói chung thường hướng vào việc tuyên truyền phổ biến những Bộ luật cơ bản liên quan trực tiếp đến quyền và nghĩa vụ của học sinh, xuất phát từ nhu cầu của học sinh và yêu cầu nhiệm vụ chính trị của địa phương, đơn vị cơ quan, trường học. Tuy nhiên, qua thực tế công tác phổ biến Giáo dục pháp luật cho học sinh cho thấy phạm vi các luật được đề cập còn quá ít so với hệ thống pháp luật hiện hành của nhà nước ta hiện nay. Nội dung được đề cập trong từng luật cũng rất hạn chế. Phần lớn học sinh mới chỉ hiểu biết được vai trò ý nghĩa của luật, phạm vi điều chỉnh của luật một số điều cơ bản trong từng bộ luật. Trong một buổi hoặc một số buổi sinh hoạt về chủ đề này, tác dụng tuyên truyền phổ biến Giáo dục pháp luật, luật không sâu và thiếu vững chắc.

Thực tế nêu trên đã chứng tỏ rằng, đối với thanh niên học sinh, các tổ chức Đoàn, Hội, nhà trường, gia đình vẫn được xem là những mắt xích quan trọng trong việc Giáo dục pháp luật nói chung và giáo dục Luật giao thông đường bộ nói riêng, nâng cao ý thức PL cho các đối tượng học sinh. Nhận định nêu trên cho thấy sự nỗ lực và chủ động của các tổ chức Đoàn, Hội, Song một thực tế là chúng ta còn quá ít lực lượng làm nhiệm vụ Giáo dục pháp luật, giáo dục Luật cho học sinh. Điều đó càng đòi hỏi phải nâng cao hơn nữa vị trí và vai trò của ngành tư pháp đối với việc thực hiện nhiệm vụ rất quan trọng này.

• Kết quả khảo sát cũng đã cho thấy nổi lên các hạn chế cơ bản sau đây:

Tại Hải Dương nói riêng, tỉnh Hải Dương nói chung, mạng lưới tuyên truyền viên về PL là những cán bộ chưa có đủ kiến thức và năng lực tuyên truyền PL cần thiết để đáp ứng được những đòi hỏi cần thiết của công việc quan trọng này. Bởi vậy, việc tăng cường đào tạo, tập huấn chuyên môn cho các đội viên tuyên truyền PL thuộc hệ thống Đoàn, Hội lại là một vấn đề đang được đặt ra. Luận văn: Thực trạng phối hợp các lực lượng trong giáo dục Luật.

Điều kiện, cơ sở vật chất trường học còn thiếu; điều kiện học tập, sinh hoạt của học sinh còn bất cập. Trong khi đó điều kiện kinh tế của từng gia đình khác nhau nên thực tế đã xảy ra tình trạng học sinh phải bỏ học giữa chừng vì không đủ điều kiện kinh tế để tiếp tục theo học. Do vậy, không những đã ảnh hưởng tới chất lượng, hiệu quả của công tác giáo dục mà còn là những nguyên nhân, điều kiện làm phát sinh ra những hiện tượng tiêu cực như: trộm cắp tài sản của bạn bè, nợ, cắm quán hoặc trộm cắp tài sản của công.. .để lấy tiền chi tiêu, thậm chí còn bàn nhau để đi cướp tài sản của người khác. Điều đáng nói là khi học sinh vi phạm pháp luật thì nhà trường và các cơ quan liên quan không xác định rõ trách nhiệm của mình.

Công tác quản lý học sinh trong những năm qua đã góp phần tích cực vào việc hình thành và bồi dưỡng nhân cách theo mục tiêu giáo dục. Trên thực tế, nhà trường chủ yếu là nơi cung cấp những tri thức về mặt sách vở cho cho sinh. Công tác quản lý học sinh vẫn còn nhiều thiếu sót, nặng về hình thức, chủ yếu quản lý học sinh những giờ lên lớp, còn ngoài giờ lên lớp thì nhà trường không quản lý nổi. Đây cũng là một điều có thể giải thích được vì sao trong một số vụ án, số học sinh phạm tội chủ yếu ở ngoài trường, ngoài xã hội, ngoài giờ lên lớp là chủ yếu.

Sự kết hợp giữa nhà trường và chính quyền địa phương sở tại nơi nhà trường đóng trên địa bàn đó cũng còn chưa được chú ý đúng mức. Nhà trường địa phương chưa có sự phối hợp chặt chẽ, vẫn còn biểu hiện tình trạng nhà trường chỉ chăm lo truyền đạt kiến thức. Còn việc bảo đảm trật tự an ninh là việc của chính quyền sở tại. Do vậy đã xảy ra trường hợp các đối tượng ngoài xã hội vào trường học hoạt động phạm tội như trộm cắp, trấn lột, đánh nhau với học sinh nhà trường hoặc móc nối với học sinh trong trường để hoạt động phạm tội. Nhưng việc ngăn chặn phòng ngừa các hiện tượng trên còn ở mức độ thấp, chưa có hiệu quả.

Nhìn chung, công tác Giáo dục pháp luật nói chung và cụ thể với việc giáo dục Luật giao thông đường bộ nói riêng còn thiếu hệ thống và chưa đồng bộ trong và ngoài nhà trường. Mục tiêu biến công tác đấu tranh phòng ngừa tội phạm thành phong trào quần chúng rộng khắp và chưa thu hút đông đảo quần chúng cùng tham gia chưa thực hiện được. Giáo dục ý thức tự giác chấp hành PL của toàn thể học sinh còn yếu, nên vẫn còn xảy ra các hiện tượng thấy đúng không dám bảo vệ, thấy sai trái không đám đấu tranh, thậm chí “người ngay” sợ “kể gian”, lảng tránh khi thấy bọn tội phạm hoạt động, không kết hợp và giúp đỡ các cơ quan bảo vệ PL ngăn chặn và đấu tranh phòng chống bọn tội phạm. Cá biệt có học sinh còn bị lôi kéo vào các hành động phạm tội, chưa phân biệt được việc đấu tranh bảo vệ quyền lợi của học sinh với hành vi phạm tội như những vụ gây rối trật tự công cộng mà những kẻ phạm tội lại chính là học sinh. Luận văn: Thực trạng phối hợp các lực lượng trong giáo dục Luật.

• Ngoài những nguyên nhân trên, còn có các nguyên nhân cụ thể như:

Nguyên nhân chủ quan bên trong của từng học sinh đã vi phạm luật, luật giao thông là sự thiếu thường xuyên tu dưỡng, rèn luyện và phấn đấu của họ. Nguyên nhân này cũng phần nào phản ánh một thực tế khách quan xét theo góc độ lứa tuổi với những diễn biến tâm lí rất phức tạp đã cho thấy họ là những người mới lớn, sự từng trải trong cuộc sống bị hạn chế nên so với nhóm người lớn tuổi khác thì kém vững vàng hơn trong việc chống lại những ảnh hưởng xấu tác động,

Sự kém hiểu biết, thiếu ý thức tôn trọng kỷ cương PL, luật, luật giao thông đường bộ của một bộ phận dân cư cùng với sự buông lỏng quản lý xã hội dẫn đến tình trạng tự do vô kỷ luật, ứng xử thô bạo trong các quan hệ xã hội.

Sự thiếu trách nhiệm của gia đình, việc chiều con quá mức trong việc giáo dục, dạy dỗ con cái, chất lượng quản lý và giáo dục học sinh ở nhà trường bị giảm sút, sự buông lỏng quản lý của các tổ chức xã hội hoặc không còn thích hợp trong hoàn cảnh mới.

2.3. Thực trạng triển khai các biện pháp tổ chức Giáo dục pháp luật, Luật, Luật giao thông đường bộ cho học sinh trường Trung học phổ thông ở TP. Hải Dương

Nghiên cứu thực trạng triển khai các biện pháp tổ chức giáo dục pháp luật ở một số trường Trung học phổ thông TP.Hải Dương đã cho thấy nổi lên một vấn đề bức xúc – đó là đội ngũ giáo viên, người tổ chức thực hiện các biện pháp giáo dục, đánh giá và quyết định chất lượng giáo dục.

• Tình hình đội ngũ GV giáo dục công dân Trung học phổ thông tại thành phố Hải Dương:
• Tình hình số lượng giáo viên Trung học phổ thông (giảng dạy môn Giáo dục công dân)

Bảng 2.3: Tình hình số lượng và chất lượng đội ngũ giáo viên giáo dục công dân cấp Trung học phổ thông các trường Trung học phổ thông thành phố Hải dương (môn giáo dục công dân năm học 2025 – 2026)

Số lượng giáo viên đang dạy giáo dục công dân cấp Trung học phổ thông tại TP Hải Dương nhưng không được đào tạo đúng chuyên môn (dạy chéo môn) còn đạt tỷ lệ cao {6,7%). Qua khảo sát cho thấy, số giáo viên dạy không đúng chuyên môn này bao gồm: Luận văn: Thực trạng phối hợp các lực lượng trong giáo dục Luật.

Cán bộ quản lý, cán bộ Đảng, đoàn thể tham gia bộ môn giáo dục công dân là 01 người (chiếm 6,7% so với tổng số giáo viên giáo dục công dân ở Trung học phổ thông).

Chất lượng giáo viên được ghi nhận ở bảng trên thường là do các giáo viên trong nhóm bộ môn, tổ bộ môn đánh giá thông qua việc dự giờ lẫn nhau nên trong chừng mực nhất định không thể loại trừ sự xuê xoa, nể nang, nhưng vẫn còn 6,7% chỉ đạt yêu cầu. Trên thực tế qua trao đổi với các Hiệu trưởng, Phó Hiệu trưởng các trường Trung học phổ thông và cán bộ chỉ đạo chuyên môn của Sở thì tỷ lệ này còn cao hơn nhiều (ước khoảng 20%).

Như vậy, khó khăn cơ bản đối với công tác giáo dục nói chung và Giáo dục pháp luật nói riêng là công tác giáo viên.

• Bảng 2.4: Các phương pháp thường sử dụng trong giờ lên lớp của giáo viên (Số liệu năm 2025)

Bảng trên cho thấy: hiện nay giáo viên giáo dục công dân đang sử dụng phương pháp nêu vấn đề là phổ biến nhất. Sau đó, đến phương pháp thuyết giảng, tổ chức cho học sinh thảo luận, cuối cùng là tổ chức trò chơi đóng vai. ở bảng trên cũng cho thấy có 2 phương pháp khá cần thiết nhưng chưa được quan tâm đúng mức, có lẽ do tổn phí nhiều thời gian và kinh phí như phương pháp thi giải quyết tình huống đố vui, tham quan thực tế, sử dụng phương tiện kỹ thuật.

Tóm lại, kết quả điều tra cùng với kết hợp sử dụng các phương pháp hỗ trợ khác cho thấy trong giảng dạy pháp luật nói chung và luật giao thông đường bộ nói riêng, các giáo viên đã có cố gắng hạn chế thuyết giảng, bước đầu sử dụng một số phương pháp phát huy tính tích cực của học sinh như: nêu vấn đề, thảo luận, xử lý tình huống…. Tuy nhiên, trong thực tế, thời lượng giảng dạy còn ít, thiếu, chưa thường xuyên, tâm lý sống theo hiệu ứng đám đông vẫn còn tồn tại ở bộ phận học sinh. Cụ thể việc vi phạm Luật giao thông ở việc đội mũ bảo hiểm, đi hàng 2, hàng 3, việc vượt đèn đỏ, việc đi sai làn đường, rồi việc cố tình đi các loại phương tiện chưa đến được đi vẫn còn rất nhiều….

• Thực trạng các hình thức tuyên truyền giới thiệu Luật giao thông đang được sử dụng:

Bảng 2.5: Các hình thức tuyên truyền đang được sử dụng ở các trường, các lớp, phương pháp tuyên truyền:

Qua bảng trên cho thấy hình thức tuyên truyền còn nhiều hạn chế, chỉ tuyên truyền chung chung, chưa cho học sinh nhập vai bằng các hội thi, hội diễn, chưa chú trọng đến tờ rơi, tài liệu tuyên truyền (kinh phí dành cho công tác tuyên truyền còn hạn chế).

• Về các biện pháp nâng cao chất lượng công tác giảng dạy và tuyên truyền giáo dục pháp luật và giáo dục Luật giao thông đường bộ: Luận văn: Thực trạng phối hợp các lực lượng trong giáo dục Luật.

Với câu hỏi về các biện pháp nhằm nâng cao chất lượng giảng dạy pháp luật nói chung và Luật giao thông đường bộ nói riêng thì được các thầy cô giáo trả lời là phải tạo hứng thú học tập cho học sinh. Muốn nâng cao hứng thú học tập cho học sinh thì cần phải thực hiện đồng bộ một số biện pháp sau:

Bảng 2.6: Những biện pháp nâng cao chất lượng tuyên truyền Luật giao thông đường bộ. (Phiếu điều tra với giáo viên và cán bộ quản lý các trường Trung học phổ thông thành phố Hải Dương)

Bảng trên cho thấy, thầy cô giáo và cán bộ quản lý được tham khảo ý kiến nhất trí cho rằng: muốn tạo hứng thú cho học sinh học tập nắm bắt về pháp luật nói chung và Luật giao thông đường bộ nói riêng thì phải đổi mới phương pháp giảng dạy, nâng cao trình độ giáo viên, đổi mới nội dung giảng dạy, nâng cao điều kiện về cơ sở vật chất, nâng cao về điều kiện tuyên truyền. Nhưng ta quan tâm tới bảng trên ta thấy một thực trạng là đại đa số các giáo viên đều yêu cầu đổi mới nội dung và phương pháp tuyên truyền, nhưng có một thực trạng xảy ra là nhiều giáo viên ngại tổ chức Hoạt động giáo dục NGLL.

Qua tìm hiểu và trao đổi trực tiếp với các giáo viên tại các trường khảo sát và một số trường Trung học phổ thông khác, chúng tôi đã tìm ra nguyên nhân của sự mâu thuẫn trên là: hầu hết các giáo viên mà chúng tôi tiếp xúc đều cho rằng yêu cầu làm thì nhiều, nhưng nhiều khi giáo viên cũng là người, không phải là cái máy, chỉ có biết làm, không biết cuộc sống gia đình ra sao, chưa có chính sách, cơ chế, kinh phí quan tâm tới giáo viên, tuyên truyền viên trong nhà trường hợp lý, dẫn đến mọi cái cứ chung chung.

Tóm lại, các giáo viên thấy cần phải đổi mới đồng bộ các yếu tố tác động đến chất lượng giáo dục pháp luật và cụ thể là giáo dục luật giao thông đường bộ, trong đó, trước hết cần phải chuyển biến ở những yếu tố quan trọng cấp bách nhất.

Về những yêu cầu đòi hỏi đổi mới tuyên truyên viên, giáo viên trong giai đoạn hiện nay:

Trên cơ sở các bảng phiếu hỏi thu thập được tại các trường khảo sát, chúng tôi có bảng số liệu sau:

• Bảng 2.7: Những yêu cầu đối với giáo viên, tuyên truyền viên để tuyên truyền tốt Luật giao thông đường bộ

Qua bảng số liệu trên ta thấy một thực tế, số lượng giáo viên và cán bộ quản lý trong các nhà trường cũng còn nắm kiến thức về Luật giao thông đường bộ còn chung chung, kiến thức xã hội về luật giao thông đường bộ còn hạn chế dẫn đến kết hợp nhiều phương pháp trong công tác giáo dục và tuyên truyền Luật còn hạn chế, dẫn đến kết quả thực hiện Luật trong cộng đồng học sinh chưa cao.

Kết luận chương 2 Luận văn: Thực trạng phối hợp các lực lượng trong giáo dục Luật.

Thực trạng công tác giáo dục pháp luật nói chung và Luật giao thông đường bộ nói riêng tại thành phố Hải Dương đã được các ngành, các cấp quan tâm nhưng chưa đồng bộ từ khâu chuẩn bị, đến khâu thực hiện. Vì để tuyên truyền pháp luật nói chung, với Luật giao thông đường bộ nói riêng nói có những đặc thù riêng:

Thứ nhất: Công tác chỉ đạo về An toàn giao thông của các cơ quan từ Trung ương tới địa phương làm căn cứ thực hiện cho địa phương chưa rõ, vẫn chung chung mơ hồ, tùy nơi vận dụng sao cho hợp lý vẫn là vấn đề quan tâm nhất.

Thứ hai: Sự đầu tư kinh phí cho công tác tuyên truyền An toàn giao thông còn nhiều bất cập, từ việc treo biển chỉ dẫn, đến biển bảng tuyên truyền, tài liệu tuyên truyền, đội ngũ tuyên truyền vẫn chưa thỏa đáng, chưa trúng. Vì việc tuyên truyền An toàn giao thông, Luật giao thông đường bộ là một vấn đề.

Thứ ba: Công tác chỉ đạo đồng bộ các giải pháp từ việc dẹp trật tự hành lang, vỉa hè, đến việc treo biển chỉ dẫn, biển tuyên truyền, kẻ đường, điều chỉnh đèn đường vẫn chưa đồng bộ, dẫn đến việc thực hiện Luật giao thông còn khó khăn. Ví dụ: Trong luật quy định, khi đi bộ phải đi trên vỉa hè, nhưng vỉa hè thì người bán hàng chiếm dụng làm nơi bán hàng, nơi đỗ xe thử hỏi người dân thực hiện luật như thế nào.

Thứ tư: Sự đầu tư cho đội ngũ tuyên truyền trong trường học, trong khu dân cư trên các đơn vị phường xã còn hạn chế, vì tuyên truyền về An toàn giao thông, Luật giao thông thì tuyên truyền viên phải nắm chắc luật, các thông tư, nghị đinh, các kỹ năng khi tham gia giao thông, tình hình An toàn giao thông trong nước và quốc tế, các kiến thức xã hội liên quan thì công tác tuyên truyền mới sâu, rộng mới đi vào lòng người.

Thứ năm: Công tác chỉ đạo xử lý các vi phạm, phối hợp xử lý các vi phạm chưa đồng bộ, vẫn còn nhiều bất cập. Và hơn thế nữa, sự phối hợp xử lý các vi phạm của học sinh giữa gia đình, nhà trường và lực lượng xử lý vi phạm vẫn còn nhiều bất cập, chưa kết hợp chặt chẽ dẫn đến tính răn đe, giáo dục giảm sút.

Thứ sáu: Sự vào cuộc của các cơ qua báo chí, đài truyền hình chưa sâu, chưa sát, đôi khi vẫn còn nể nang dẫn đến tính trạng vi phạm Luật giao thông vẫn xảy ra. Luận văn: Thực trạng phối hợp các lực lượng trong giáo dục Luật.

XEM THÊM NỘI DUNG TIẾP THEO TẠI ĐÂY:  

===>>> Luận văn: Biện pháp phối hợp các lực lượng trong giáo dục Luật

Dịch Vụ Viết Luận Văn 24/7 Chuyên cung cấp dịch vụ làm luận văn thạc sĩ, báo cáo tốt nghiệp, khóa luận tốt nghiệp, chuyên đề tốt nghiệp và Làm Tiểu Luận Môn luôn luôn uy tín hàng đầu. Dịch Vụ Viết Luận Văn 24/7 luôn đặt lợi ích của các bạn học viên là ưu tiên hàng đầu. Rất mong được hỗ trợ các bạn học viên khi làm bài tốt nghiệp. Hãy liên hệ ngay Dịch Vụ Viết Luận Văn qua Website:  https://hotrovietluanvan.com/ – Hoặc Gmail: hotrovietluanvan24@gmail.com