Luận văn: Thực trạng xây dựng Văn hóa ứng xử tại trường THCS

Chia sẻ chuyên mục Đề Tài Luận văn: Thực trạng xây dựng Văn hóa ứng xử tại trường THCS hay nhất năm 2026 cho các bạn học viên ngành đang làm luận văn thạc sĩ tham khảo nhé. Với những bạn chuẩn bị làm bài luận văn tốt nghiệp thì rất khó để có thể tìm hiểu được một đề tài hay, đặc biệt là các bạn học viên đang chuẩn bị bước vào thời gian lựa chọn đề tài làm luận văn thì với đề tài Luận Văn: Thực trạng quản lý xây dựng Văn hóa ứng xử tại các trường THCS huyện Yên Khánh, Ninh Bình dưới đây chắc chắn sẽ giúp cho các bạn học viên có cái nhìn tổng quan hơn về đề tài sắp đến.

2.1. Khái quát về địa bàn nghiên cứu

2.1.1. Điều kiện địa lý, kinh tế xã hội của huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình

Yên Khánh là huyện đồng bằng, phía Đông giáp huyện Nghĩa Hưng và huyện Ý Yên tỉnh Nam Định, phía Nam giáp huyện Kim Sơn, phía Bắc giáp huyện Hoa Lư, phía Tây giáp huyện Yên Mô, trung tâm huyện cách trung tâm thành phố Ninh Bình khoảng 13 km.

Huyện Yên Khánh với diện tích đất tự nhiên 142,6 km², bao gồm 18 xã và 1 thị trấn, dân số toàn huyện là 143.319 người (tính đến tháng 10/2026), mật độ phân bố trung bình 1005 người/km². Huyện Yên Khánh có thế mạnh về sản xuất nông nghiệp, là một trong ba vùng sản xuất lúa trọng điểm của tỉnh. Huyện có tốc độ tăng trưởng kinh tế tương đối cao và ổn định, hiện có 02 khu công nghiệp với quy mô lớn: khu công nghiệp Khánh Phú đi vào hoạt động từ năm 2016 với diện tích 324 ha, và khu công nghiệp Khánh Cư đi vào hoạt động từ năm 2024 với diện tích 65,62 ha, tạo việc làm cho hàng chục ngàn lao động.

Tình hình văn hóa xã hội của huyện Yên Khánh có nhiều tiến bộ, an sinh xã hội được đảm bảo, đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân ngày càng được nâng lên. Lĩnh vực giáo dục luôn ở tốp dẫn đầu trong toàn tỉnh cả về chất lượng giáo dục toàn diện và chất lượng giáo dục mũi nhọn.

2.1.2. Hoạt động giáo dục tại Huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình

2.1.2.1. Quy mô trường lớp, đội ngũ Luận văn: Thực trạng xây dựng Văn hóa ứng xử tại trường THCS.

Hiện nay, toàn huyện có 61 trường ở ba cấp học (gồm 20 trường mầm non, 22 trường tiểu học, 19 trường THCS), 61/61 trường học các cấp được công nhận trường đạt chuẩn quốc gia, trong đó có 17 trường tiểu học và 4 trường mầm non đạt chuẩn quốc gia mức độ 2.Hệ thống trường lớp ổn định, đảm bảo cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy và học theo yêu cầu của Bộ GD&ĐT, đáp ứng cơ bản nhu cầu cho việc dạy học ở các cấp học, phù hợp với điều kiện phát triển kinh tế – xã hội của địa phương, thu hút được hầu hết trẻ em trong độ tuổi đến trường.

Đội ngũ giáo viên trực tiếp giảng dạy có tinh thần trách nhiệm, có ý thức học tập, bồi dưỡng nâng cao trình độ, năng lực, phẩm chất chính trị và đạo đức nghề nghiệp, cơ bản đáp ứng được yêu cầu đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo. Toàn huyện có 1.307/1.693 (chiếm tỉ lệ 77,2%) giáo viên là đảng viên.

• Bảng 2.1. Quy mô trường lớp, đội ngũ ngành GD&ĐT huyện Yên Khánh

Công tác bồi dưỡng chuẩn hóa, nâng chuẩn, bồi dưỡng cập nhật chuyên môn, nghiệp vụ đã được quan tâm triển khai thường xuyên và hiệu quả. Tính đến tháng 6/2027, tỉ lệ giáo viên đạt chuẩn ở các cấp học, bậc học cao hơn bình quân chung của tỉnh. 100% giáo viên các cấp học đạt chuẩn. Tỉ lệ giáo viên có trình độ trên chuẩn cao: cấp Mầm non 595/595 (100%), cấp Tiểu học 514/514 (100%), cấp Trung học cơ sở 413/416 (99,3%).

2.1.2.2. Về chất lượng giáo dục

Trong những năm qua, giáo dục cấp THCS của huyện có nhiều đổi mới, công tác quản lý được chú trọng, nền nếp dạy và học được tăng cường. Các hoạt động giáo dục được quan tâm chỉ đạo, do đó chất lượng giáo dục toàn diện đảm bảo được các mục tiêu đề ra.

Giáo dục đạo đức: Do có sự QL chặt chẽ nền nếp dạy và học, sự phối kết hợp giữa gia đình, nhà trường và xã hội cùng chăm lo giáo dục học sinh nên chất lượng giáo dục đạo đức được nâng lên.

• Bảng 2.2. Xếp loại hạnh kiểm cấp THCS huyện Yên Khánh

Giáo dục văn hoá: Với nhiều biện pháp chỉ đạo tích cực như: tổ chức tốt việc dạy và học, đổi mới kiểm tra, đánh giá, xếp loại học sinh, đổi mới phương pháp dạy học, tăng cường đầu tư thiết bị dạy học; chất lượng học tập của học sinh có nhiều tiến bộ.

• Bảng 2.3. Xếp loại văn hóa cấp THCS huyện Yên Khánh

2.2. Tổ chức nghiên cứu Luận văn: Thực trạng xây dựng Văn hóa ứng xử tại trường THCS.

2.2.1. Mục đích khảo sát

Đánh giá thực trạng công tác quản lý xây dựng Văn hóa ứng xử tại các trường THCS huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình. Từ đó, rút ra những kết luận cần thiết, làm cơ sở thực tiễn cho luận văn nghiên cứu.

2.2.2. Nội dung khảo sát

Dựa trên khung lý thuyết về quản lý xây dựng Văn hóa ứng xử trong nhà trường THCS đã được xác định ở Chương 1, đề tài tập trung khảo sát các nội dung sau:

• Thực trạng nhận thức về vai trò của xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường THCS huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình
• Thực trạng xây dựng Văn hóa ứng xử tại các THCS huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình:
• Thực trạng thực hiện mục tiêu xây dựng Văn hóaƯX tại các THCS huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình

Thực trạng thực hiện nội dung xây dựng Văn hóa ứng xử tại các trường THCS huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình: Thực trạng thực hiện xây dựng không gian cảnh quan sư phạm; thực trạng thực hiện xây dựng bầu không khí sư phạm; thực trạng thực hiện xây dựng phong cách ứng xử; thực trạng thực hiện xây dựng chuẩn mực về văn hóa ứng xử; thực trạng thực hiện xây dựng giá trị Văn hóa ứng xử.

• Thực trạng thực hiện hình thức xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường THCS huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình
• Thực trạng thực hiện kiểm tra, đánh giá xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường THCS huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình
• Thực trạng các lực lượng tham gia xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường THCS huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình
• Thực trạng QL xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường THCS Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình:
• Thực trạng lập kế hoạch xây dựng Văn hóa ứng xử tại các trường THCS huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình
• Thực trạng tổ chức xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường THCS huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình
• Thực trạng chỉ đạo xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường THCS huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình
• Thực trạng kiểm tra, giám sát xây dựng Văn hóa ứng xử tại các trường THCS huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình

Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường THCS huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình

2.2.3. Khách thể khảo sát Luận văn: Thực trạng xây dựng Văn hóa ứng xử tại trường THCS.

• Tổng số khách thể của đề tài là 358 người.

Khách thể khảo sát bằng bảng hỏi là 343 người, trong đó bao gồm: 118 giáo viên, 189 học sinh (khối 8, 9), và 36 cán bộ QL (gồm lãnh đạo Phòng Giáo dục & Đào tạo huyện Yên Khánh; Ban giám hiệu, tổ trưởng tổ chuyên môn, tổng phụ trách tại các trường THCS huyện Yên Khánh). Khách thể phỏng vấn sâu là 13 người, gồm lãnh đạo Phòng Giáo dục & Đào tạo huyện Yên Khánh, hiệu trưởng, hiệu phó và giáo viên.

2.2.4. Địa bàn khảo sát

Việc khảo sát, thu thập số liệu được thực hiện tại 05 trường THCS trên địa bàn huyện Yên Khánh, gồm các trường: Trường THCS Khánh Hòa, trường THCS Khánh An, trường THCS Khánh Vân, trường THCS Khánh Cư, trường THCS Khánh Tiên.

2.2.5. Thời gian khảo sát

Quá trình khảo sát trực tuyến và trực tiếp diễn ra trong 2 tháng, từ tháng 5/2027 đến tháng 6/2027.

2.2.6. Phương pháp khảo sát

2.2.6.1. Phương pháp điều tra bằng bảng hỏi

Phương pháp điều tra bằng bảng hỏi được thực hiện nhằm thu thập các thông tin định lượng về xây dựng Văn hóa ứng xử và quản lý xây dựng Văn hóa ứng xử tại các trường THCS huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình.

Để thực hiện phương pháp này, bảng hỏi khảo sát được xây dựng theo các nội dung trình bày ở phần 2.2.2. 100% các câu hỏi được thiết kế để đánh giá theo 4 mức độ: Luận văn: Thực trạng xây dựng Văn hóa ứng xử tại trường THCS.

• Các mức đánh giá mức độ thực hiện: Chưa tốt – Trung bình – Khá tốt – Rất tốt.
• Các mức đánh giá mức độ tham gia: Hiếm khi – Thỉnh thoảng – Thường xuyên – Rất thường xuyên
• Các mức đánh giá mức độ hiệu quả: Chưa hiệu quả – Trung bình – Khá hiệu quả
• Rất hiệu quả

Điểm cao ở các nội dung trong bảng hỏi thể hiện mức độ thực hiện tốt, mức độ tham gia thường xuyên, mức độ hiệu quả cao.

Đối tượng trả lời bảng hỏi gồm: Cán bộ QL cấp Phòng Giáo dục, cán bộ QL nhà trường, giáo viên, học sinh. Hai bảng hỏi được xây dựng, gồm 1 bảng hỏi dành cho cán bộ quản lý và giáo viên, 1 bảng hỏi dành cho học sinh.

Bảng hỏi cho giáo viên được phát theo hình thức trực tuyến, qua nền tảng Google Forms. Bảng hỏi cho học sinh được phát theo hình thức trực tiếp. Kết quả thu được được nhập trên máy tính (với bảng hỏi trực tiếp) và thống kê theo file dữ liệu do nền tảng Google Forms cung cấp (với bảng hỏi trực tuyến). Dữ liệu được xử lý bằng phần mềm SPSS.

2.2.6.2. Phương pháp phỏng vấn sâu

Phương pháp phỏng vấn sâu được thực hiện nhằm thu thập số liệu định tính về xây dựng Văn hóa ứng xử và quản lý xây dựng Văn hóa ứng xử tại các trường THCS huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình.

Bảng hỏi phỏng vấn sâu được xây dựng dưới dạng câu hỏi mở cho các nội dung xác định ở phần 2.2.2.

Đối tượng tham gia phỏng vấn sâu gồm lãnh đạo GD-ĐT huyện Yến Khánh, ban giám hiệu các trường THCS tại huyện, và giáo viên THCS. Kết quả phỏng vấn sâu được thống kê làm kết quả bổ trợ cho số liệu nghiên cứu định lượng thu thập qua bảng hỏi.

2.2.6.3. Phương pháp thống kê toán học

Phương pháp thống kê toán học được sử dụng để phân tích số liệu định lượng thu thập được qua điều tra bằng bảng hỏi. Trong đề tài này, chúng tôi sử dụng chủ yếu các phương pháp thống kê mô tả như: Phần trăm, điểm trung bình, độ lệch chuẩn. Các phép thống kê toán học được thực hiện trên phần mềm phân tích dữ liệu SPSS.

2.3. Thực trạng xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình Luận văn: Thực trạng xây dựng Văn hóa ứng xử tại trường THCS.

2.3.1. Thực trạng nhận thức về vai trò của xây dựng Văn hóa ứng xử tại các trường THCS huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình

• Biểu đồ 2.1. Mức độ nhận thức về vai trò của xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường THCS huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình

Khi được hỏi về tầm quan trọng của việc xây dựng Văn hóa ứng xử tại nhà trường mà mình đang công tác, 98% giáo viên, cán bộ quản lý và học sinh đánh giá công việc này là quan trọng và rất quan trọng; chỉ có 0,16% cho rằng không quan trọng. Trong đó 56,1% người được hỏi đánh giá mức độ quan trọng ở mức cao nhất “rất quan trọng”. Tỉ lệ đánh giá “rất quan trọng” ở giáo viên và cán bộ quản lý là tương đương nhau, lần lượt là 62,7% và 65,7%, cao hơn nhiều so với ở học sinh là 50,5%.

Khi được hỏi về vai trò của xây dựng Văn hóa ứng xử tại các trường THCS cô Đ.T.H. (phó hiệu trưởng) nhấn mạnh: “Việc xây dựng văn hóa ứng xử là điều rất cần thiết, môi trường nhà trường có vai trò rất lớn trong việc giáo dục nhân cách cho học trò.

Trong bối cảnh hiện nay, bạo lực học đường ngày càng bộc lộ tính nguy hiểm và phức tạp. Nếu triển khai tốt xây dựng Văn hóa ứng xử ở các nhà trường sẽ góp phần giảm thiểu bạo lực học đường và xây dựng trường học thân thiện, học sinh thanh lịch văn minh”.

Thầy Đ.V.K. (phó phòng GD&ĐT) nói: “Với tôi văn hóa học đường lành mạnh giúp các thầy cô và các em học sinh chia sẻ với nhau những kinh nghiệm và kiến thức, phát triển khả năng hợp tác giữa các thầy – trò trong mọi lĩnh vực hoạt động của nhà trường. Từ đó, tạo ra môi trường thuận lợi, tin cậy, tôn trọng lẫn nhau, giúp mọi thành viên trong nhà trường quan tâm đến việc nâng cao chất lượng dạy và học, tích cực hoạt động vì sự phát triển chung của nhà trường. Vì thế, phòng giáo dục đã chỉ đạo các trường xây dựng, triển khai và thực hiện bộ quy tắc ứng xử trong trường học một cách hiệu quả nhất…”

Cô T.T.H (giáo viên) bày tỏ quan điểm: “Trong các hoạt động của mỗi nhà trường, Văn hóa ứng xử đóng vai trò rất quan trọng trong quá trình dạy học, giúp cho thầy mẫu mực hơn, trò lễ độ, khuôn phép hơn, trường học thân thiện, bình đẳng…”.

Như vậy, có thể thấy cả cán bộ quản lý, GV và HS các trường THCS huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình đã nhận thức rõ tầm quan trọng của việc xây dựng Văn hóa ứng xử tại nhà trường THCS.

2.3.2. Thực trạng thực hiện mục tiêu xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình Luận văn: Thực trạng xây dựng Văn hóa ứng xử tại trường THCS.

• Bảng 2.4. Mức độ thực hiện mục tiêu xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình

Kết quả đánh giá của giáo viên và cán bộ quản lý về thực trạng mục tiêu xây dựng Văn hóa ứng xử tại các trường THCS huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình cho thấy nhìn chung các mục tiêu xây dựng văn hóa ứng xử tại trường THCS được thực hiện ở mức tốt: ĐTB 3,33. Tỉ lệ giáo viên và cán bộ QL đánh giá việc thực hiện mục tiêu ở mức “khá ” và “tốt” tổng cộng là 91,8%. Trong đó, gần 50% người được hỏi đánh giá các mục tiêu xây dựng văn hóa ứng xử ở mức “tốt”. Điều này cho thấy các trường THCS đã làm tốt việc xác định các mục tiêu xây dựng Văn hóa ứng xử trong nhà trường.

Trong các mục tiêu xây dựng Văn hóa ứng xử trong trường THCS, mục tiêu “Giúp cán bộ giáo viên, nhân viên và HS có được nhận thức đúng đắn để có hành vi ứng xử có văn hóa trong làm việc, học tập, sinh hoạt và trong các môi trường xã hội khác nhau” được đánh giá ở mức độ cao nhất, 93,8% người được hỏi đánh giá ở mức “khá” và “tốt”. Được đánh giá ở mức thấp nhất trong 4 mục tiêu là “Tạo môi trường thân thiện giúp cán bộ giáo viên, nhân viên và học sinh cảm thấy an toàn, cởi mở, biết sẻ chia và chấp nhận những nhu cầu, hoàn cảnh khác nhau”, với gần 10% giáo viên, cán bộ nhà trường cho rằng mục tiêu này chỉ được thực hiện ở mức trung bình trở xuống.

Có sự khác biệt giữa cán bộ QL, GV và HS trong việc đánh giá mục tiêu xây dựng Văn hóa ứng xử trong nhà trường THCS huyện Yên Khánh. Nhìn chung, cán bộ QL và giáo viên đánh giá các mục tiêu xây dựng Văn hóa ứng xử được thực hiện tốt hơn đánh giá của học sinh. Cô H.T.T.N. (hiệu trưởng) cho biết: “Nhà trường đẩy mạnh thực hiện cuộc vận động “Mỗi thầy cô giáo là một tấm gương đạo đức, tự học và sáng tạo” vì đội ngũ nhà giáo phải thực sự gương mẫu trong đạo đức, lối sống, nhân cách mới có thể có ảnh hưởng và tác động tốt tới các em học sinh. Trường đã xây dựng bộ quy tắc ứng xử, trong đó quy định rõ trách nhiệm của mỗi cán bộ, giáo viên, học sinh trong việc thực hiện quy tắc ứng xử trong nhà trường”.

Như vậy, có thể thấy, nhìn chung các mục tiêu xây dựng Văn hóa ứng xử được các trường THCS tại huyện Yên Khánh xác định tốt. Các nhà trường THCS tại huyện Yên Khánh có xu hướng tập trung vào mục tiêu xây dựng Văn hóa ứng xử nhằm nâng cao nhận thức của giáo viên và học sinh về hành vi ứng xử có văn hóa, hướng tới lan tỏa các hành vi này ra cộng đồng. Mục tiêu xây dựng Văn hóa ứng xử ít quan tâm hơn tới việc tạo môi trường làm việc thân thiện, an toàn, tôn trọng bên trong nhà trường.

2.3.3. Thực trạng thực hiện nội dung xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình

• Bảng 2.5. Mức độ thực hiện nội dung xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình Luận văn: Thực trạng xây dựng Văn hóa ứng xử tại trường THCS.

Bảng 2.5 cho thấy việc thực hiện xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường THCS huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình ở mức tốt: ĐTB = 3,31, ĐLC = 0,41. Cả năm nội dung xây dựng văn hóa ứng xử đều được đánh giá thực hiện ở mức tốt, với điểm trung bình của các nội dung đồng đều nhau, cho thấy các nhà trường THCS huyện Yên Khánh thực hiện tốt đồng đều các nội dung xây dựng Văn hóa ứng xử.

Trong 5 nội dung, nội dung không gian cảnh quan sư phạm được đánh giá thực hiện tốt nhất: ĐTB = 3,34; nội dung các giá trị văn hóa ứng xử được đánh giá ở mức thấp nhất: ĐTB = 3,22.

Dưới đây chúng tôi đánh giá từng nội dung cụ thể của việc xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường THCS huyện Yên Khánh.

2.3.3.1. Không gian cảnh quan sư phạm

• Bảng 2.6. Mức độ thực hiện xây dựng không gian cảnh quan sư phạm tại các trường THCS huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình

Bảng 2.6 cho thấy các nội dung xây dựng không gian cảnh quan sư phạm được đánh giá ở mức cao, ĐTB = 3,34; ĐLC = 0,45. 91,1% giáo viên và cán bộ QL được hỏi đánh giá các nội dung xây dựng không gian cảnh quan sư phạm ở mức “khá” và “tốt”.

Trong 5 nội dung, các nội dung liên quan đến trưng bày trong nhà trường được đánh giá ở mức thấp nhất. Nội dung “Trưng bày các khẩu hiệu về Văn hóa ứng xử trong nhà trường” được 12,9% người được hỏi đánh giá ở mức trung bình và dưới trung bình. Tương tự, nội dung “Trưng bày nội quy, quy tắc ứng xử trong nhà trường ở vị trí dễ quan sát” cũng được 10,3% đánh giá ở mức trung bình hoặc thấp hơn.

Trong khi đó, các biểu hiện không gian cảnh quan sư phạm thể hiện qua hành động của giáo viên và học sinh lại được đánh giá tích cực hơn rõ rệt. Trong đó, trang phục phù hợp với Văn hóa nhà trường là nội dung được đánh giá cao nhất: 94,8% đánh giá ở mức khá trở lên. Tiếp đến là nội dung “Cán bộ giáo viên sắp xếp bài trí phòng làm việc an toàn, khoa học, gọn gàng, sạch sẽ”, với 94,1% đánh giá ở mức khá trở lên. Luận văn: Thực trạng xây dựng Văn hóa ứng xử tại trường THCS.

Cô P.T.S. (giáo viên) cho rằng: “Có thể nói, xây dựng không gian sư phạm là một hoạt động giáo dục hệ giá trị, các chuẩn mực văn hoá giúp cho các thầy cô, cũng như các em học sinh trong nhà trường có được nhận thức đúng, suy nghĩ, tình cảm, hành vi tích cực, từ đó mọi người sẽ thực hiện Văn hóa ứng xử lành mạnh và là cơ sở để đảm bảo chất lượng giáo dục của mỗi nhà trường”.

Nhìn chung, việc xây dựng không gian cảnh quan sư phạm tại các trường THCS huyện Yên Khánh được thực hiện tốt. Các nội dung xây dựng hướng vào hành viứng xử của GV và HS trong nhà trường nhiều hơn là các nội dung mang tính trưng bày như khẩu hiệu, nội quy về Văn hóa ứng xử. Kết quả này cho thấy việc xây dựng Văn hóa ứng xử trong các trường THCS tại huyện Yên Khánh mang tính thực chất cao. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng các nội dung trưng bày như khẩu hiệu, nội quy, quy tắcứng xử đóng vai trò rất quan trọng trong nâng cao ý thức tự nhắc nhở, tự giáo dục của cán bộ, GV, HS trong nhà trường. Vì vậy, các nội dung này cũng nên được chú ý như các nội dung về hành vi ứng xử.

2.3.3.2. Bầu không khí sư phạm

Bảng 2.7 cho thấy các nội dung xây dựng bầu không khí sư phạm được đánh giá ở mức tốt.Người chọn “khá tốt” và “rất tốt” là 85,9%, cho thấy đa số người trả lời đánh giá việc thực hiện nội dung mức độ thực hiện xây dựng bầu không khí sư phạm ở mức tốt.

• Bảng 2.7. Mức độ thực hiện xây dựng bầu không khí sư phạm tại các trường THCS huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình

Trong các nội dung xây dựng bầu không khí sư phạm được đánh giá ở mức cao ĐTB = 3,33, ĐLC = 0,49, trong đó nội dung “Cán bộ giáo viên thể hiện sự tôn trọng lẫn nhau trong trao đổi, giao tiếp hàng ngày” có phần trăm người đánh giá “khá” và “tốt” cao nhất. Nội dung “Cán bộ, giáo viên và học sinh tránh mỉa mai, chỉ trích, làm tổn thương người khác” được đánh giá kém nhất, với 3,5% người được hỏi đánh giá ở mức yếu. Kết quả này cho thấy nhà trường THCS ở huyện Yên Khánh đang thực hiện tốt theo hướng cán bộ giáo viên thể hiện sự tôn trọng lẫn nhau trong trao đổi, giao tiếp hàng ngày và rất tận tâm trong công việc giảng dạy nhưng cán bộ giáo viên và học sinh đặt mình vào vị trí người khác để đối xử phù hợp thì ít chú trọng hơn.

Nhìn chung, cán bộ, giáo viên và học sinh các trường THCS huyện Yên Khánh đã xây dựng tốt bầu không khí sư phạm trong nhà trường. Trong đó, giao tiếp giữa giáo viên với giáo viên được thực hiện ở mức tốt hơn so với giao tiếp giữa GV với HS. Cả cán bộ quản lý, GV và HS đều cho rằng yếu tố tôn trọng trong mối quan hệ giữa giáo viên và học sinh cần được cải thiện thêm, tránh những hành vi chỉ trích, gây tổn thương. Luận văn: Thực trạng xây dựng Văn hóa ứng xử tại trường THCS.

2.3.3.3. Phong cách ứng xử

• Bảng 2.8. Mức độ thực hiện xây dựng phong cách ứng xử tại các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình

Bảng 2.8 về nội dung xây dựng phong cách ứng xử có phần trăm người chọn “khá” và “tốt” là 91,7%, cho thấy đa số người trả lời đánh giá việc thực hiện nội dung xây dựng phong cách ứng xử ở mức khá trở lên. Trong các nội dung xây dựng phong cách ứng xử tại các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình được đánh giá cao ĐTB= 3,32, ĐLC = 0,46.

Nhìn chung, các nội dung được thực hiện khá đồng đều nhau. Nội dung 2 “Cán bộ GV và HS ứng xử với nhau không phân biệt, kỳ thị” có phần trăm người đánh giá “khá tốt” và “tốt” cao nhất trong 6 nội dung, tiếp đến là nội dung 6 “Cán bộ giáo viên và học sinh giải quyết mâu thuẫn, bất đồng một cách bình tĩnh, từ tốn, có tình có lý”. Nội dung 4 “Cách ứng xử của cán bộ giáo viên và học sinh thể hiện tình yêu thương, quan tâm lẫn nhau” và nội dung 1 “Phong cách ứng xử của cán bộ giáo viên và học sinh nhà trường thể hiện sự chân thành, giản dị” được đánh giá thấp nhất trong 6 nội dung.

Cô giáo N.T.T.H (phó hiệu trưởng) cho rằng: “Việc ứng xử giữa thầy cô và đặc biệt là với cha mẹ học sinh luôn là vấn đề cần phải bàn trong thời đại 4.0 hiện nay. Chẳng hạn, một số thầy cô giáo chưa đáp ứng năng lực và theo kịp sự biến động về tâm lý của học sinh, cá biệt còn có biểu hiện thiếu trách nhiệm, cứng nhắc, chưa chia sẻ với học sinh. Những lệch chuẩn trong văn hóa ứng xử đang làm dư luận “nóng” mỗi ngày. Vậy trước tình hình thực tế thì người thầy cần có cách ứng xử đúng mực, cách ứng xử của thầy với trò phải nghiêm túc nhưng vẫn gần gũi, chuẩn mực và vẫn độ lượng, bao dung. Như vậy sẽ tạo ra niềm tin yêu, sự say mê và hứng khởi cho cả người học và người dạy, qua đó hiệu quả giáo dục sẽ tốt lên, đồng thời nghĩa thầy trò sẽ không bị mất đi”.

2.3.3.4. Chuẩn mực về văn hóa ứng xử

• Bảng 2.9. Mức độ thực hiện xây dựng chuẩn mực về văn hóa ứng xử tại các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình Luận văn: Thực trạng xây dựng Văn hóa ứng xử tại trường THCS.

Bảng 2.9 với nội dung xây dựng chuẩn mực về văn hóa ứng xử được đánh giá ở mức cao ĐTB = 3,32. ĐLC = 0,47 . Phần trăm người chọn “khá” và “tốt” là 90%, cho thấy đa số người trả lời đánh giá việc thực hiện nội dung xây dựng chuẩn mực về văn hóa ứng xử ở mức tốt.

Đánh giá của cán bộ, giáo viên và học sinh cho thấy các nhà trường đều đã ban hành tốt các quy định, quy tắc về ứng xử trong nhà trường. Cụ thể, về việc thực hiện các quy định về Văn hóa ứng xử trong nhà trường, có thể thấy giáo viên chấp hành tốt hơn học sinh.93,0% người được hỏi cho rằng cán bộ giáo viên tự giác, nghiêm túc chấp hành các quy định về văn hóa ứng xử trong nhà trường; trong khi tỉ lệ này ở học sinh là 88,8%.

Cô N.N.L. (phó hiệu trưởng) cho rằng: “Theo tôi, mỗi nhà trường cần nâng cao năng lực ứng xử sư phạm cho giáo viên hay chính là nâng cao văn hóa ứng xử học đường cho cán bộ, giáo viên trong nhà trường; mỗi nhà trường cần một bộ quy tắc ứng xử học đường là cần thiết để định hướng đi đúng cho mối quan hệ nhà trường, thầy cô với học sinh và cha mẹ học sinh. Để mỗi nhà trường đều có một không gian văn hóa học đường vừa thân thiện, cởi mở, vui vẻ mà vẫn nghiêm túc, đòi hỏi người thầy phải thực hiện nghiêm túc quy tắc ứng xử, luôn luôn giữ đúng chuẩn mực sư phạm từ trang phục đến lời nói, từ dáng điệu đi đứng đến cử chỉ diễn đạt”.

Nhìn chung, cán bộ, GV và HS các trường THCS huyện Yên Khánh đã xây dựng tốt các chuẩn mực về văn hóa ứng xử trong nhà trường. Các nhà trường đều ban hành tốt các quy định, quy tắc về ứng xử trong nhà trường cho cả cán bộ, giáo viên và học sinh. Tuy nhiên, tinh thần tự giác thực hiện nội quy ứng xử ở GV được đánh giá cao hơn ở HS.

2.3.3.5. Giá trị văn hóa ứng xử

• Bảng 2.10. Mức độ thực hiện xây dựng các giá trị văn hóa ứng xử tại các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình

Bảng 2.10 với nội dung xây dựng các giá trị Văn hóa ứng xử, phần trăm người chọn “khá ” và “tốt” là 83,7%, cho thấy đa số người trả lời đánh giá việc thực hiện nội dung xây dựng các giá trị văn hóa ứng xử ở mức khá trở lên.

Trong 5 nội dung, nội dung 2 có phần trăm người đánh giá “khá” và “tốt” cao nhất trong 5 nội dung, tiếp đến là nội dung 4. Nội dung 1 có phần trăm người đánh giá “khá” và “tốt” thấp nhất trong 5 nội dung. Như vậy, các trường THCS ở huyện Yên Khánh đã xác định được các giá trị văn hóa ứng xử cần xây dựng trong nhà trường và thường xuyên phổ biến các giá trị này tới GV, HS trong nhà trường thể hiện qua việc thực hiện tốt các nội dung như thường xuyên nhắc lại các giá trị Văn hóa ƯX, xây dựng bộ quy tắc ứng xử, định kỳ xem xét, đánh giá lại các giá trị văn hóa ứng xử. Đây là các hoạt động thể hiện sự chủ động của cán bộ lãnh đạo nhà trường trong xây dựng giá trị văn hóa ứng xử tại nhà trường, tuy nhiên, truyền tải những giá trị văn hóa ứng xử của nhà trường qua các câu chuyện văn hóa ứng xử còn hạn chế.

2.3.4. Thực trạng thực hiện hình thức xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình Luận văn: Thực trạng xây dựng Văn hóa ứng xử tại trường THCS.

Bảng 2.11 về các hình thức xây dựng văn hóa ứng xử, 81,8% số người được hỏi chọn “khá” và “ tốt”, cho thấy đa số người trả lời đánh giá việc thực hiện nội dung các hình thức xây dựng văn hóa ứng xử ở mức tốt.

• Bảng 2.11. Mức độ thực hiện các hình thức xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình

Nói về vấn đề này, cô Đ.T.P. (giáo viên) cho rằng: “Giáo dục văn hóa ứng xử trong nhà trường rất quan trọng, đặc biệt, giáo dục thông qua các hình thức phong phú, phù hợp, tác động trực tiếp đến giáo viên cũng như học sinh, hiệu quả sẽ cao. Điều cốt lõi là mỗi nhà trường cần xây dựng bộ quy tắc ứng xử học đường chuẩn để định hướng đi đúng cho mối quan hệ nhà trường, thầy cô với học sinh”.

Trong 6 nội dung, hình thức “Giảng giải, khuyên bảo” có phần trăm người đánh giá “khá” và “tốt” cao nhất trong 6 nội dung, tiếp đến là hình thức “Sinh hoạt lớp”. Hình thức “Câu lạc bộ phát thanh” và “Mạng xã hội” có phần trăm người đánh giá “khá ” và “tốt” thấp nhất trong 6 nội dung. Kết quả này cho thấy các trường THCS ở huyện Yên Khánh đang thực hiện tốt theo hướng giáo dục văn hóa ứng xử bằng hình thức giảng giải khuyên bảo, ít chú trọng hơn đến hình thức giáo dục qua câu lạc bộ phát thanh hay mạng xã hội.

Cô P.T.T. (chủ nhiệm) chia sẻ: “Giờ sinh hoạt lớp với những câu chuyện ý nghĩa, những vở kịch hay, những vấn đề mang tính thời sự, chủ đề giáo dục truyền thống luôn là mục tiêu mà chúng tôi hướng đến. Qua những lần tổ chức, bản thân từng học sinh rút ra nhiều bài học bổ ích về đạo đức và kỹ năng sống, có ý thức rèn luyện cách ứng xử ngày càng có văn hóa hơn, tuy nhiên về vấn đề này thì không phải trường nào cũng làm được”.

Tóm lại, việc xây dựng Văn hóa ứng xử tại các trường THCS huyện Yên Khánh được thực hiện qua nhiều hình thức đa dạng. Hiệu quả của các hình thức đều đạt ở mức tương đối cao. Các trường có xu hướng ưu tiên các hình thức giáo dục truyền thống như giảng giải khuyên bảo, sinh hoạt lớp. Các hình thức này tuy đảm bảo hiệu quả giáo dục Văn hóa ứng xử cho học sinh, nhưng lại hạn chế tính chủ động, sự tích cực, tính sáng tạo của học sinh trong việc xác định, truyền bá và thực hành các nội dung Văn hóa ứng xử. Các hình thức giáo dục mới như qua câu lạc bộ phát thanh, qua mạng internet tuy có được thực hiện nhưng chưa mang lại hiệu quả cao. Các trường THCS huyện Yên Khánh cần chú trọng thêm những hình thức mới này nhằm đưa việc xây dựng văn hóa ứng xử trong nhà trường trở nên gần gũi với học sinh, được học sinh đón nhận tích cực hơn, cũng như phát huy tính chủ động sáng tạo của học sinh trong xây dựng Văn hóa ứng xử trong nhà trường.

2.3.5. Thực trạng các lực lượng tham gia xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình

Biểu đồ 2.2.Mức độ tham gia và hiệu quả tham gia của các lực lượng trong xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình Luận văn: Thực trạng xây dựng Văn hóa ứng xử tại trường THCS.

Kết quả biểu đồ 2.2 cho thấy cả 7 lực lượng được hỏi đều tham gia xây dựng Văn hóa ứng xử trong nhà trường, và sự tham gia của các lực lượng này đều mang đến hiệu quả nhất định cho việc xây dựng Văn hóa ứng xử trong các trường THCS huyện Yên Khánh. Trong đó, hai lực lượng tham gia tích cực nhất và đóng vai trò chủ đạo trong xây dựng Văn hóa ứng xử là ban giám hiệu và GV trong trường. Các hội, đoàn thể như Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh, Hội phụ huynh học sinh đều chỉ tham gia ở mức tương đối thường xuyên, nhưng mang lại hiệu quả khá tích cực. Được đánh giá thấp nhất là sự tham gia của cha mẹ học sinh.

Kết quả phỏng vấn sâu cho thấy cả ban giám hiệu các trường và giáo viên đều cho rằng lực lượng giáo viên đóng vai trò chính yếu trong xây dựng Văn hóa ứng xử tại các trường THCS. Thầy B.V.T. (giáo viên) cho rằng: “Để mỗi nhà trường đều có một không gian văn hóa học đường vừa thân thiện, cởi mở, vui vẻ và vẫn nghiêm túc, đòi hỏi thầy cô giáo phải thực hiện nghiêm túc quy tắc ứng xử, luôn luôn giữ đúng chuẩn mực sư phạm từ trang phục đến lời nói, từ dáng điệu đi đứng đến cử chỉ diễn đạt. Bởi sự ảnh hưởng của thầy cô giáo đến các em học sinh là vô cùng đậm nét, nhất là ở cấp THCS”.

Như vậy, có thể thấy ban giám hiệu, GV, cán bộ nhân viên và HS là những lực lượng nòng cốt tham gia xây dựng Văn hóa ứng xử trong các trường THCS huyện Yên Khánh. Sự tham gia thường xuyên của các lực lượng này cũng mang lại hiệu quả cao hơn đáng kể so với các lực lượng còn lại. Trong đó, vai trò của ban giám hiệu nhà trường được đánh giá cao. Kết quả này cũng tương đồng với những phân tích ở trên về mục tiêu, nội dung, hình thức xây dựng Văn hóa ứng xử trong nhà trường.

2.4. Thực trạng quản lý xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình

2.4.1. Thực trạng lập kế hoạch xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình

Bảng 2.12. Mức độ lập kế hoạch xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình

Bảng 2.12 với nội dung lập kế hoạch xây dựng Văn hóa ứng xử, ở nội dung này, phần trăm người chọn “khá” và “tốt” là 86,8%, các nội dung lập kế hoạch xây dựng văn hóa ứng xử được đánh giá ở mức khá ĐTB = 3,17, ĐLC = 0,55. Hầu như không có người được hỏi đánh giá các hoạt động lập kế hoạch xây dựng Văn hóa ứng xử trong nhà trường ở mức yếu, càng phản ánh hiệu quả của hoạt động này. Luận văn: Thực trạng xây dựng Văn hóa ứng xử tại trường THCS.

Các hoạt động lập kế hoạch được thực hiện khá đồng đều nhau. Trong đó, nội dung “Xác định mục tiêu, nội dung xây dựng Văn hóa ứng xử trong nhà trường” được thực hiện tốt nhất, thể hiện qua phần trăm người đánh giá “khá ” và “Tốt” cao nhất trong 6 nội dung: 90,2%. Nội dung “Xác định các nguồn lực (nhân lực vật lực tài lực …) phục vụ cho việc xây dựng Văn hóa ứng xử trong nhà trường” có phần trăm người đánh giá “khá ” và “tốt” thấp nhất trong 6 nội dung: 82,3%. Tỉ lệ người đánh giá “tốt” cho nội dung 6 cũng thấp nhất trong 6 nội dung, 26,1%. Kết quả này cho thấy hiệu quả lập kế hoạch xây dựng Văn hóa ứng xử trong nhà trường THCS ở huyện Yên Khánh có xu hướng giảm dần khi việc lập kế hoạch đi vào thực tiễn. Nếu như việc xác định mục tiêu, nội dung xây dựng văn hóa ứng xử được thực hiện rất tốt thì càng đi vào hoạt động cụ thể như đánh giá tình hình Văn hóa ứng xử hiện tại, lên phương án xây dựng Văn hóa ƯX, xác định cách thức, nguồn lực xây dựng Văn hóa ứng xử thì hiệu quả thực hiện càng giảm dần.

2.4.2. Thực trạng tổ chức xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình

• Bảng 2.13. Mức độ tổ chức xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình

Bảng 2.13 về tổ chức xây dựng Văn hóa ứng xử tại các trường THCS huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình được đánh giá ở mức khá ĐTB = 3,12, ĐLC = 0,61, có 84,6% người được hỏi chọn “khá ” và “tốt”, tuy nhiên, tỉ lệ chọn mức khá là 55,7% , chọn “tốt” chỉ ở mức dưới 30%, cho thấy những hạn chế nhất định trong việc tổ chức xây dựng Văn hóa ứng xử trong các trường THCS huyện Yên Khánh.

Trong 5 nội dung, nội dung 1 được thực hiện tốt nhất, thể hiện qua phần trăm người đánh giá “khá” và “tốt” cao nhất. Nội dung 2,5 có phần trăm người đánh giá “khá” và “tốt” thấp nhất trong 5 nội dung. Tỉ lệ người đánh giá “tốt” cho nội dung 2 cũng thấp nhất trong 5 nội dung. Kết quả này cho thấy các trường THCS có xu hướng gặp khó khăn trong tổ chức phối hợp giữa các lực lượng trong và ngoài nhà trường trong xây dựng Văn hóa ứng xử trong nhà trường. Kết quả phần 2.3.6 đã cho thấy dù có tới lực lượng tham gia xây dựng văn hóa ứng xử trong nhà trường nhưng chỉ có 4/7 lực lượng có đóng góp tích cực và có hiệu quả vào công tác này. Kết quả bảng 2.12 đã lý giải thực trạng này: Sự tham gia kém hiệu quả của các lực lượng ngoài nhà trường có thể bắt nguồn từ khó khăn của nhà trường trong việc xác định các lực lượng tham gia vào xây Văn hóa ứng xử trong nhà trường, xây dựng cơ chế phối hợp giữa các lực lượng này và tổ chức bồi dưỡng nâng cao năng lực cho các lực lượng này nhằm giúp họ tham gia có hiệu quả vào xây dựng Văn hóa ứng xử trong nhà trường.

Cô N.T.T (GV) cho rằng: “Xây dựng văn hóa ứng xử trong trường học rất cần sự chung tay, phối hợp giữa nhà trường, gia đình, xã hội trong việc giáo dục học sinh, xây dựng Văn hóa ứng xử trong trường học phù hợp sẽ ngăn ngừa, xử lý kịp thời các hành vi tiêu cực trong trường học như bạo lực học đường, hướng đến xây dựng trường học hạnh phúc”.

Nhìn chung, các trường THCS huyện Yên Khánh thực hiện khá tốt việc tổ chức xây dựng Văn hóa ứng xử trong nhà trường. Tuy vậy, các trường chưa phối hợp hiệu quả giữa các lực lượng trong và ngoài nhà trường. Đây là điểm cần chú ý nhằm nâng cao hiệu quả xây dựng Văn hóa ứng xử trong các trường THCS huyện Yên Khánh.

2.4.3. Thực trạng chỉ đạo xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình Luận văn: Thực trạng xây dựng Văn hóa ứng xử tại trường THCS.

• Bảng 2.14. Mức độ chỉ đạo xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình

Việc chỉ đạo xây dựng Văn hóa ứng xử tại các trường THCS huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình được đánh giá ở mức khá, phần trăm người chọn “khá” và “tốt” là 86,2%, Trong đó, số tỉ lệ số người chọn khá là 57% cho thấy đa số người trả lời đánh giá việc thực hiện nội dung chỉ đạo xây dựng Văn hóa ứng xử ở mức khá, tỉ lệ lựa chọn “tốt” chỉ ở mức dưới 30%, cho thấy những hạn chế nhất định trong việc chỉ đạo xây dựng Văn hóa ứng xử trong các trường THCS huyện Yên Khánh.

Trong 5 nội dung, nội dung 1,2,3 được thực hiện tốt nhất, thể hiện qua phần trăm người đánh giá “khá ” và “ tốt” cao nhất. Nội dung 4 có phần trăm người đánh giá “khá” và “tốt” thấp nhất. Kết quả này cho thấy các trường đang thực hiện tốt các hoạt động: Cụ thể hóa và ra các quyết định xây dựng Văn hóa ứng xử trong nhà trường có tính đến sự tham gia của gia đình, nhà trường, xã hội; tổ chức thực hiện xây dựng Văn hóa ứng xử trong nhà trường với sự tham gia của các lực lượng theo vị trí công việc. Các trường còn gặp một số khó khăn nhất định trong việc điều khiển và điều chỉnh các hoạt động xây dựng Văn hóa ứng xử trong nhà trường của từng bộ phận đã xác định và đánh giá thực hiện xây dựng Văn hóa ứng xử trong nhà trường của các bộ phận theo nội dung công việc còn hạn chế.

2.4.4. Thực trạng kiểm tra, giám sát xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình

Bảng 2.15. Mức độ kiểm tra, giám sát xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình

Với bảng 2.15 về việc giám sát xây dựng Văn hóa ứng xử tại các trường THCS huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình được đánh giá ở mức khá.

Các nội dung 1,2 được thực hiện tốt nhất, thể hiện qua phần trăm người đánh giá “khá tốt” và “rất tốt” cao nhất trong 6 nội dung. Nội dung 5 có phần trăm người đánh giá “khá” và “tốt” thấp nhất. Tỉ lệ người đánh giá “ tốt” cho nội dung 2 cũng thấp nhất trong 6 nội dung. Kết quả này cho thấy các trường đang thực hiện tốt về tiêu chí đánh giá thực hiện kế hoạch xây dựng Văn hóa ứng xử trong nhà trường, tổ chức kiểm tra công tác xây dựng Văn hóa ứng xử trong nhà trường theo nhiệm vụ của các bộ phận đã xác định và chưa thực sự chú trọng hoạt động khen thưởng, tuyên dương các bộ phận, cá nhân tham gia tích cực và hiệu quả trong xây dựng Văn hóa ứng xử trong nhà trường. Luận văn: Thực trạng xây dựng Văn hóa ứng xử tại trường THCS.

2.5. Thực trạng các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình

Chúng tôi khảo sát 4 yếu tố ảnh hưởng đến quản lý xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường THCS huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình. Mức độ ảnh hưởng của các yếu tố được thể hiện ở bảng dưới đây.

Bảng 2.16: Thực trạng các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường THCS huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình

Trong 4 yếu tố được khảo sát, năng lực QL của hiệu trưởng được cho là có ảnh hưởng nhiều nhất đến hiệu quả quản lý xây dựng Văn hóa ứng xử trong các trường THCS huyện Yên Khánh: ĐTB = 2,65; 65% người được hỏi cho rằng năng lực quản lý của hiệu trưởng ảnh hưởng rất nhiều, 35% cho rằng ảnh hưởng nhiều. Không có ai lựa chọn ở mức phân vân hay không ảnh hưởng. Như vậy, cán bộ QL cấp trên, ban giam hiệu và GV các trường THCS huyện Yên Khánh đều cho rằng những hoạt động của người hiệu trưởng đóng vai trò quyết định đến hiệu quả QL. Kết quả này phù hợp với đánh giá trước đó về các lực lượng tham gia xây dựng Văn hóaƯX: Hiệu trưởng mặc dù có mức độ tham gia xây dựng Văn hóa ứng xử thấp hơn giáo viên nhưng mức độ hiệu quả (tức tầm ảnh hưởng đến hoạt động xây dựng văn hóa ứng xử) lại cao nhất trong các lực lượng tham gia.

Trong các yếu tố còn lại, năng lực xây dựng Văn hóa ứng xử của giáo viên được đánh giá cao hơn sự tích cực, chủ động của học sinh: ĐTB lần lượt là 2,48 và 2,18. Các khách thể khảo sát cho rằng GV cần đóng vai trò chủ động trong xây dựng Văn hóa ứng xử trong nhà trường, từ nêu gương về tác phong ứng xử, xây dựng bầu không khí sư phạm tích cực, giám sát hoạt động ứng xử của học sinh cho đến thiết kế các hoạt động giáo dục ứng xử có văn hóa. Học sinh dù được đánh giá là đối tượng quan trọng trong xây dựng bầu không khí sư phạm, hình thành các giá trị và chuẩn mực ứng xử trong nhà trường, nhưng tính tích cực chủ động của học sinh vẫn chưa được đề cao.

Yếu tố sự chỉ đạo của Đảng. Nhà nước và các cấp giáo dục cũng được đánh giá là yếu tố quan trọng (hơn 70% người được hỏi đánh giá là ảnh hưởng nhiều và rất nhiều) nhưng được cho là yếu tố bối cảnh, ảnh hưởng gián tiếp đến hoạt động quản lý xây dựng Văn hóa ứng xử trong nhà trường THCS tại huyện Yên Khánh.

2.6. Đánh giá chung về thực trạng quản lý xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình

Bảng 2.17. Thực trạng mức độ thực hiện các nội dung quản lý xây dựng văn hóa ứng xử tại các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình

Bảng số liệu trên cho thấy việc quản lý xây dựng Văn hóa ứng xử tại các trường THCS huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình được thực hiện ở mức khá : ĐTB = 3,15, ĐLC = 0,54. Điểm trung bình của các hoạt động quản lý ở mức tương đương nhau, cho thấy việc quản lý xây dựng văn hóa ứng xử được thực hiện đồng đều ở cả 4 hoạt động. Trong đó, hoạt động lập kế hoạch xây dựng văn hóa ứng xử được thực hiện có phần tích cực hơn: ĐTB = 3,17.

2.6.1. Ưu điểm Luận văn: Thực trạng xây dựng Văn hóa ứng xử tại trường THCS.

• Cả cán bộ QL, GV và HS đều nhận thức rõ vai trò quan trọng của xây dựng Văn hóa ứng xử trong nhà trường
• Lập kế hoạch được thực hiện tốt, mang lại những hiệu quả nhất định.
• Chỉ đạo xây dựng Văn hóa ứng xử được đánh giá cao. Lãnh đạo các trường đã thực hiện tương đối tốt việc cụ thể hóa xây dựng Văn hóa ứng xử trong nhà trường, tổ chức thực hiện và động viên các lực lượng tham gia xây dựng Văn hóa ứng xử.
• Kiểm tra, giám sát không kiểm tra năng lực ứng xử chung chung mà gắn với các hoạt động cụ thể, phù hợp với mục tiêu, phân công nhiệm vụ của từng bộ phận

2.6.2. Hạn chế

• Kế hoạch xây dựng Văn hóa ứng xử còn mang nặng tính hình thức. Các nhà trường thực hiện rất tốt việc xác định mục tiêu, nội dung xây dựng Văn hóa ứng xử nhưng lại kém hiệu quả trong việc cụ thể hóa các mục tiêu lớn thành chương trình hành động, cũng như xác định được các nguồn lực tham gia triển khai chương trình hành động này.
• Tổ chức xây dựng Văn hóa ứng xử chưa xác định được vai trò của các lực lượng tham gia. Hình thức tổ chức xây dựng Văn hóa ứng xử trong nhà trường thiên về các hình thức truyền thống, thiếu đổi mới, sáng tạo phù hợp với đặc điểm của học sinh hiện đại.
• Nhà trường chưa chú trọng bồi dưỡng năng lực xây dựng Văn hóa ứng xử cho các lực lượng tham gia, dẫn tới sự phối hợp kém hiệu quả của các lực lượng bên ngoài nhà trường vào công tác xây dựng Văn hóa ứng xử.
• Kiểm tra, giám sát chú trọng phát hiện sai sót để xử lý và điều chỉnh sửa chữa hơn là khen thưởng, tuyên dương. Kết quả kiểm tra, giám sát được sử dụng để đánh giá thành tích cuối kỳ, cuối năm của cán bộ GV và HS nhưng điều này lại chưa giúp phát triển nghề nghiệp cho giáo viên. Luận văn: Thực trạng xây dựng Văn hóa ứng xử tại trường THCS.

2.6.3. Cơ hội

Việc xây dựng Văn hóa ứng xử trong nhà trường đã được Đảng, Nhà nước, Bộ GD&ĐT và Công đoàn Giáo dục Việt Nam quan tâm triển khai trong toàn ngành. Các chủ trương, chính sách này trực tiếp hoặc gián tiếp đều liên quan đến xây dựng Văn hóa nhà trường nói chung và Văn hóa ứng xử nói riêng. Có thể kể đến một số văn bản chỉ đạo quan trọng về xây dựng văn hóa ứng xử trong nhà trường như: Quyết định 16/QĐ-BGĐT ngày 16/4/2015 về quy định đạo đức nhà giáo, quy định chuẩn giáo viên trong đó có chuẩn về đạo đức cùng với việc chỉ đạo xây dựng cơ quan, trường học đạt chuẩn văn hóa; Nghị định số 80/2024/NĐ-CP ngày 17 tháng 7 năm 2024 của Chính phủ quy định về môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện, phòng, chống bạo lực học đường; Quyết định số 1299/QĐ-TTg ngày 03 tháng 10 năm 2025 về việc phê duyệt Đề án “Xây dựng văn hóa ứng xử trong trường học giai đoạn 2025-2032”; Thông tư 06/2026/TT-BGDĐT về quy định quy tắc ứng xử trong cơ sở giáo dục Mầm non, cơ sở giáo dục phổ thông, cơ sở giáo dục thường xuyên; Kế hoạch 103/KH-CĐN ngày 02/4/2026 của Công đoàn Giáo dục Việt Nam về việc nâng cao nâng cao năng lực ứng xử sư phạm, đạo đức nhà giáo, người lao động.

Những văn bản này không chỉ thể hiện sự quan tâm của Đảng và Nhà nước, của ngành giáo dục về việc xây dựng Văn hóa ứng xử trong nhà trường mà còn là cơ sở để các nhà trường cụ thể hóa các hoạt động xây dựng Văn hóa ứng xử.

2.6.4. Thách thức

Áp lực xã hội về việc nâng cao tiêu chuẩn Văn hóa ứng xử trong nhà trường: Kết quả nghiên cứu cho thấy cha mẹ học sinh rất ít tham gia vào xây dựng Văn hóa ứng xử trong nhà trường, nhưng đây lại là đối tượng tạo ra nhiều áp lực nhất.

Các giá trị Văn hóa ứng xử trong xã hội hiện đại luôn luôn thay đổi, gây khó khăn cho nhà trường trong việc xác định các giá trị Văn hóa ứng xử phù hợp: Xã hội Việt Nam đang giao thời giữa truyền thống và hiện đại, vì thế các giá trị văn hóa nói chung và Văn hóa ứng xử nói riêng cũng luôn thay đổi. Kết quả nghiên cứu cho thấy giá trị “tôn trọng” được nhiều nhà trường THCS huyện Yên Khánh đề cao trong xây dựng Văn hóa ứng xử, nhưng khi biểu hiện trong thực tiễn thì tôn trọng mới thể hiện ở sự yêu thương, sự tận tâm giữa thầy với trò, việc hạn chế chỉ trích, mỉa mai dù cũng là biểu hiện của tôn trọng nhưng chưa được thực hiện tốt. Điều này xuất phát từ thực tế rằng văn hóa Việt Nam truyền thống tin vào “yêu cho roi cho vọt”, những lời nói tiêu cực được cho là mang lại hiệu quả cao hơn những lời khen, động viên. Vì vậy, những biến đổi về văn hóa xã hội nói chung đã mang lại nhiều thách thức cho nhà trường THCS trong việc xây dựng Văn hóa ứng xử trong nhà trường.

Tiểu kết chương Luận văn: Thực trạng xây dựng Văn hóa ứng xử tại trường THCS.

Dựa trên khảo sát và phỏng vấn sâu 358 cán bộ QL, GV và HS các trường THCS huyện Yên Khánh, chương 2 đã chỉ ra thực trạng xây dựng văn hóa ứng xử và quản lý xây dựng Văn hóa ứng xử tại các trường THCS huyện Yên Khánh, Ninh Bình.

Kết quả nghiên cứu cho thấy xây dựng Văn hóa ứng xử tại các trường THCS huyện Yên Khánh ở mức cao. Các nhà trường thực hiện tốt nhất việc xây dựng không gian cảnh quan sư phạm và bầu không khí sư phạm, trong khi đó, việc xác định các giá trị Văn hóa ứng xử phù hợp với nhà trường còn chưa hiệu quả. Các nhà trường đều nhận thức rõ tầm quan trọng của xây dựng Văn hóa ứng xử trong nhà trường, bước đầu áp dụng một số hình thức sáng tạo để truyền bá và xây dựng Văn hóa ứng xử.

Trong quản lý xây dựng Văn hóa ứng xử các nhà trường thực hiện ở mức khá. Hoạt động lập kế hoạch xây dựng Văn hóa ứng xử được đánh giá cao nhất, tiếp đến là hoạt động chỉ đạo và kiểm tra, giám sát xây dựng Văn hóa ứng xử trong nhà trường. Các nhà trường còn gặp khó khăn trong tổ chức các bộ phận thực hiện kế hoạch xây dựng Văn hóa ứng xử đã đề ra.

Kết quả khảo sát thực tiễn là cơ sở để đề xuất các biện pháp quản lý xây dựng Văn hóa ứng xử trong các trường THCS huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình. Luận văn: Thực trạng xây dựng Văn hóa ứng xử tại trường THCS.

XEM THÊM NỘI DUNG TIẾP THEO TẠI ĐÂY:  

===>>> Luận văn: Biện pháp xây dựng Văn hóa ứng xử tại trường THCS

Dịch Vụ Viết Luận Văn 24/7 Chuyên cung cấp dịch vụ làm luận văn thạc sĩ, báo cáo tốt nghiệp, khóa luận tốt nghiệp, chuyên đề tốt nghiệp và Làm Tiểu Luận Môn luôn luôn uy tín hàng đầu. Dịch Vụ Viết Luận Văn 24/7 luôn đặt lợi ích của các bạn học viên là ưu tiên hàng đầu. Rất mong được hỗ trợ các bạn học viên khi làm bài tốt nghiệp. Hãy liên hệ ngay Dịch Vụ Viết Luận Văn qua Website:  https://hotrovietluanvan.com/ – Hoặc Gmail: hotrovietluanvan24@gmail.com