Mục lục
Chia sẻ chuyên mục Đề Tài Luận văn: PPNC ảnh hưởng đến kế toán quản trị môi trường hay nhất năm 2026 cho các bạn học viên ngành đang làm luận văn thạc sĩ tham khảo nhé. Với những bạn chuẩn bị làm bài luận văn tốt nghiệp thì rất khó để có thể tìm hiểu được một đề tài hay, đặc biệt là các bạn học viên đang chuẩn bị bước vào thời gian lựa chọn đề tài làm luận văn thì với đề tài Luận Văn: Các nhân tố ảnh hưởng đến thực hiện kế toán quản trị môi trường tại các doanh nghiệp niêm yết ngành thuỷ hải sản tại Việt Nam dưới đây chắc chắn sẽ giúp cho các bạn học viên có cái nhìn tổng quan hơn về đề tài sắp đến.
3.1. Khung nghiên cứu và quy trình nghiên cứu
3.1.1. Khung phân tích nghiên cứu
Khung phân tích nghiên cứu được thiết kế hướng đến minh họa mối liên hệ logic giữa các mục tiêu nghiên cứu và các yếu tố được xem xét trong đề tài., các câu hỏi nghiên cứu, cơ sở lý thuyết và mô hình đề xuất. Dựa trên kết quả kế thừa từ các công trình nghiên cứu trước, lý thuyết nền tảng và khoảng trống nghiên cứu, tác giả xác định các yếu tố ảnh hưởng đến việc thực hiện Kế toán quản trị môi trường trong các Doanh nghiệp niêm yết ngành thủy hải sản tại Việt Nam.
Khung nghiên cứu được khái quát qua Hình 3.1 dưới đây:
- Hình 3.1: Khung nghiên cứu
3.1.2. Quy trình nghiên cứu
Luận văn vận dụng thiết kế nghiên cứu hỗn hợp, kết hợp hai cách tiếp cận định tính và định lượng theo ba bước chính:
- Bước 1: Làm rõ vấn đề và định hướng mục tiêu của nghiên cứu
Tác giả thực hiện rà soát tài liệu, tổng hợp các công trình trước để xác định khoảng trống và hình thành câu hỏi nghiên cứu.
- Bước 2: Thực hiện nghiên cứu định tính
Kế thừa cơ sở lý thuyết, nghiên cứu thiết kế bộ chỉ báo sơ khởi và thực hiện thảo luận nhóm tập trung (focus group), phỏng vấn chuyên gia để điều chỉnh, bổ sung, tối ưu hóa bộ thang đo chính thức hướng đến sử dụng để tối ưu hóa bộ công cụ cho các biến và chỉ báo được đo lường trong nghiên cứu định lượng.
- Bước 3: Triển khai nghiên cứu định lượng
Nghiên cứu triển khai phát bảng hỏi tới các Doanh nghiệp niêm yết trong lĩnh vực thủy–hải sản tại Việt Nam, qua đó thu thập dữ liệu phục vụ kiểm định giả thuyết. Dữ liệu được phân tích trên SPSS (v.26) theo trình tự: Cronbach’s Alpha (độ tin cậy), EFA (cấu trúc thang đo), hồi quy (ước lượng ảnh hưởng) và kiểm định mô hình. Kết quả phân tích là nền tảng cho bằng chứng để thiết kế các khuyến nghị chính sách/giải pháp phù hợp với nền tảng thực tế ngành.
- Hình 3.2: Sơ đồ quy trình nghiên cứu
3.2. Mô hình đề xuất và giả thuyết Luận văn: PPNC ảnh hưởng đến kế toán quản trị môi trường.
3.2.1. Mô hình đề xuất đề xuất
Kế thừa cơ sở lý thuyết nền tảng và tổng thuật các công trình nghiên cứu trước đây chỉ ra rằng, mô hình đề xuất đề xuất xem xét ảnh hưởng của bảy yếu tố độc lập đến mức độ thực hiện Kế toán quản trị môi trường trong các Doanh nghiệp niêm yết ngành thủy hải sản tại Việt Nam, bao gồm:
- CP (Coercive pressure) NP (Normative pressure) MP (Mimetic pressure) CSR của DN (CSR)
- MPER (Managerial perception) AQ viên (Accountant quality)
- Chiến lược MT (Environmental strategy)
Biến phụ thuộc trong mô hình là mức độ thực hiện Kế toán quản trị môi trường. Ngoài ra, các biến kiểm soát gồm FS, thời gian hoạt động và GI.
- Hình 3.3: Mô hình đề xuất đề xuất
Để làm rõ các thành phần trong mô hình đề xuất, Bảng 3.1 dưới đây trình bày chi tiết các biến nghiên cứu, bao gồm tên biến, nhóm biến, nguồn tham khảo và ý nghĩa của từng biến trong mô hình đề xuất.
- Bảng 3.1. Tổng hợp các biến nghiên cứu trong mô hình đề xuất
3.2.2. Các giả thuyết nghiên cứu Luận văn: PPNC ảnh hưởng đến kế toán quản trị môi trường.
- CP (Coercive pressure)
Theo Iredele et al. (2019), Nguyễn Thị Mai Anh (2024) và Đoàn Thanh Nga (2023), CP là các tác động mang tính bắt buộc theo khung pháp lý, chính sách bảo vệ MT, các chuẩn mực công bố thông tin và yêu cầu/áp lực từ cơ quan chức năng nhà nước, khách hàng, các bên góp vốn. Đây là tác nhân then chốt khuyến khích DN áp dụng Kế toán quản trị môi trường. Dưới nền tảng thực tế pháp–quy ngày càng nghiêm ngặt, tổ chức cần thiết phải hình thành hệ thống quản trị phù hợp để thỏa mãn nghĩa vụ chấp hành, tránh rủi ro pháp lý và củng cố uy tín trong mắt các chủ thể liên quan chặt chẽ.
Trước làn sóng toàn cầu hóa, nhóm DN XK, nhất là ngành thủy–hải sản của Việt Nam, phải đối diện với những những đòi hỏi nghiêm ngặt hơn của các thị trường toàn cầu. Những yêu cầu tương tác mật thiết với xác định xuất xứ theo IUU cùng hệ thống quản lý chất lượng thủy sản XK, kiểm soát dư lượng hóa chất hay các chứng nhận quốc tế như ASC, MSC đòi hỏi DN cần công khai, quản lý rõ ràng các thông tin về MT. Việc áp dụng Kế toán quản trị môi trường hướng đến việc DN theo dõi, phân loại và phân tích Chi phí môi trường, song song với đó tạo điều kiện cho lập báo cáo lâu dài theo kỳ vọng, các tiêu chí của khách hàng đề ra, đối tác và cơ quan quản lý.
Ngoài ra, các bên góp vốn cùng các chủ thể cung ứng dịch vụ tài chính và ngân hàng thực tại cũng đặt ra nhiều chuẩn đánh giá tương tác mật thiết với ESG và lâu dài MT trong phương án thực thi và quyết định cấp vốn và hợp tác. DN vi phạm/không phù hợp quy định hiện hành công bố thông tin MT sẽ bất lợi về khả năng huy động vốn ngoại sinh và đa dạng hóa thị trường. Ngược lại, việc chấp hành hiệu quả thông qua Kế toán quản trị môi trường hướng đến việc DN củng cố tính minh bạch, củng cố mức độ tín nhiệm từ cộng đồng đầu tư và củng cố ưu thế chiến lược.
Xuất phát từ cơ sở lý luận và các phát hiện thực nghiệm, có thể thấy rằng CP là động lực then chốt, buộc các DN, đáng chú ý là trong ngành thủy hải sản, phải triển khai Kế toán quản trị môi trường để vừa chấp hành quy định, vừa thỏa mãn mong muốn của những bên có liên quan chặt chẽ trong và ngoài nước.
Giả thuyết H1: CP tác động dương đến mức độ áp dụng Kế toán quản trị môi trường trong khối Doanh nghiệp niêm yết ngành thủy–hải sản ở Việt Nam.
- NP (Normative pressure) Luận văn: PPNC ảnh hưởng đến kế toán quản trị môi trường.
Theo Iredele et al. (2019), NP là loại áp lực xuất phát từ các tổ chức nghề nghiệp, hiệp hội ngành, cơ quan kiểm toán, các tổ chức chứng nhận và chuẩn mực kế toán quốc tế. Đây là những yếu tố mang tính định hướng hướng đến tạo ra hệ thống tiêu chuẩn chung cho các DN trong ngành, hướng đến việc củng cố tính minh bạch và khả năng so sánh giữa các đơn vị. Khi các hiệp hội chuyên môn và những tổ chức có thẩm quyền chuyên môn ban hành các chuẩn mực báo cáo MT, DN sẽ có xu hướng triển khai Kế toán quản trị môi trường hướng đến thỏa mãn các yêu cầu nêu trên, đáng chú ý trong nền tảng thực tế hội nhập và toàn cầu hóa.
Trong lĩnh vực thủy hải sản tại Việt Nam, các Doanh nghiệp niêm yết phải chịu ảnh hưởng đáng kể từ các chuẩn mực ngành và quy định chất lượng quốc tế do đặc thù hoạt động XK. Sự chấp hành các tiêu chuẩn nêu trên hướng đến việc DN tạo lập và duy trì đảm bảo tính đầy đủ, kịp thời và chính xác trong công bố thông tin tài chính và phi tài chính mà còn góp phần ủng cố uy tín thương hiệu và bảo toàn ưu thế chiến lược trên thị trường quốc tế. Các chuẩn mực như ASC (Aquaculture Stewardship Council), MSC (Marine Stewardship Council) hay các yêu cầu báo cáo theo GRI (Global Reporting Initiative) đã và đang tạo ra áp lực gián tiếp khiến các DN thủy hải sản phải quan tâm nhiều hơn đến việc triển khai Kế toán quản trị môi trường để đảm bảo sự đồng nhất trong quản lý dữ liệu MT.
Ngoài ra, các tổ chức kiểm toán và chứng nhận chất lượng song song với đó có ý nghĩa phương án thực thi và quyết định đối với hình thành NP. Để vượt qua các cuộc kiểm toán quốc tế hoặc các kỳ đánh giá chấp hành tiêu chuẩn MT, DN cần minh chứng bằng các báo cáo định lượng chi phí và tác động MT – trên cơ sở đó đòi hỏi hệ thống Kế toán quản trị môi trường phải được vận hành hiệu quả. Khi DN không thỏa mãn chuẩn mực nghề nghiệp hoặc yêu cầu của các hiệp hội, họ có nguy cơ mất uy tín, hạn chế khả năng tiếp cận các nguồn lực tài chính và giảm khả năng đa dạng hóa thị trường tiêu thụ ngoài biên giới.
Như vậy, NP đóng vai trò thúc đẩy DN triển khai Kế toán quản trị môi trường, không chỉ để không chỉ bảo đảm phù hợp với quy định của cơ quan chức năng trong nước mà còn thỏa mãn các yêu cầu từ các tổ chức quốc tế và tối ưu ưu thế chiến lược trên các thị trường toàn cầu. Luận văn: PPNC ảnh hưởng đến kế toán quản trị môi trường.
Kế thừa các luận điểm lý thuyết cùng chứng cứ thực nghiệm, có thể dự đoán rằng NP có ảnh hưởng thuận chiều đáng kể đến mức độ thực hiện Kế toán quản trị môi trường trong các Doanh nghiệp niêm yết ngành thủy hải sản tại Việt Nam:
Giả thuyết H2: NP có tác động thuận chiều đến mức độ thực hiện Kế toán quản trị môi trường trong các Doanh nghiệp niêm yết ngành thủy hải sản tại Việt Nam.
- MP (Mimetic pressure)
Theo Iredele et al. (2019) và Wachira (2014), MP xuất hiện khi các DN quan sát và học hỏi từ những đối thủ trong ngành hoặc các DN dẫn đầu trong ngành. Trong nền tảng thực tế thị trường ngày càng cạnh tranh gay gắt, nhất là với các DN thủy hải sản niêm yết, việc triển khai Kế toán quản trị môi trường trở thành một cách thức hướng đến việc DN duy trì ưu thế chiến lược và củng cố uy tín.
Trong ngành thủy hải sản, nơi yêu cầu chấp hành các tiêu chuẩn quốc tế về MT, vệ sinh bảo đảm an toàn trong chế biến và tiêu thụ thực phẩm và xác định xuất xứ hàng hóa, các DN thường có xu hướng học hỏi những công ty đi trước trong việc áp dụng Kế toán quản trị môi trường để tối ưu chi phí, củng cố mức độ sử dụng tài nguyên hiệu quả và đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe của khách hàng quốc tế. Khi các DN lớn hoặc các đối thủ chính trong ngành đã thành công trong việc triển khai Kế toán quản trị môi trường và đạt được các chứng nhận uy tín như ASC hay MSC, trên cơ sở đó tạo ra một “chuẩn mực ngành” khiến những DN khác cũng phải bắt kịp để giữ vững vị thế thị trường.
Hơn nữa, xu hướng toàn cầu về báo cáo bảo toàn năng lực vận hành dài hạn và yêu cầu công bố thông tin ESG từ các thị trường tiêu thụ ngoài biên giới lớn (như Mỹ, EU, Nhật Bản) đang tạo lập và duy trì nhanh chóng. Khi một số DN tiên phong áp dụng Kế toán quản trị môi trường để thiết kế hình ảnh thương hiệu lâu dài và đa dạng hóa thị trường quốc tế, các DN khác buộc phải bắt chước chiến lược này để không bị tụt lại phía sau. Trên cơ sở đó đáng chú ý đúng trong các chuỗi cung ứng thủy sản, nơi khách hàng lớn và nhà phân phối toàn cầu có vai trò phương án thực thi và quyết định trong việc lựa chọn đối tác dựa trên mức độ chấp hành MT.
Từ cơ sở lý thuyết và bằng chứng thực nghiệm, có thể thấy MP đóng vai trò then chốt trong việc thúc đẩy các Doanh nghiệp niêm yết ngành thủy hải sản triển khai Kế toán quản trị môi trường hướng đến củng cố hiệu quả quản trị, tăng sức cạnh tranh và đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe hội nhập quốc tế. Luận văn: PPNC ảnh hưởng đến kế toán quản trị môi trường.
Giả thuyết H3: MP có ảnh hưởng thuận chiều tới mức độ triển khai Kế toán quản trị môi trường của các DN thủy–hải sản niêm yết tại Việt Nam.
- CSR của DN (CSR)
Theo Zandi & Lee (2019) và Nguyễn Thị Mai Anh (2024), CSR của DN (CSR) là cam kết của DN đối với cộng đồng, MT và các chủ thể liên quan chặt chẽ trong quá trình hoạt động. Các DN thực hiện CSR hiệu quả thường ưu tiên triển khai Kế toán quản trị môi trường như một phần then chốt trong chiến lược bảo toàn năng lực vận hành dài hạn. Kế toán quản trị môi trường làm nền tảng dữ liệu (dataset) chi tiết về chi phí và tác động MT, tạo điều kiện cho DN minh bạch trong báo cáo và củng cố uy tín thương hiệu.
Trong ngành thủy hải sản, nơi các HĐSX và khai thác ảnh hưởng trực tiếp đến MT, CSR trở thành yếu tố then chốt hướng đến việc DN duy trì sự phát triển dài hạn. Khi cam kết CSR, DN không chỉ bảo vệ hệ sinh thái mà còn thỏa mãn kỳ vọng của khách hàng quốc tế, các bên góp vốn, cơ quan chức năng và cộng đồng. Việc áp dụng Kế toán quản trị môi trường trong nền tảng thực tế này hướng đến việc DN dễ dàng đạt các chứng nhận về lâu dài như ASC, MSC hay thỏa mãn các tiêu chuẩn ESG (Environmental, Social, Governance) – yếu tố ngày càng then chốt đối với các đối tác nhập khẩu và các nhà tài trợ quốc tế.
Hơn nữa, các DN có chiến lược CSR rõ ràng thường thu hút nguồn vốn đầu tư, tạo dựng lòng tin khách hàng và củng cố khả năng cạnh tranh. Trên cơ sở đó đáng chú ý then chốt đối với các Doanh nghiệp niêm yết trong ngành thủy hải sản, vốn chịu sức ép từ nhiều bên có liên quan chặt chẽ, bao gồm cổ đông, người tiêu dùng, chính phủ và tổ chức MT quốc tế. Kế toán quản trị môi trường chính là công cụ quản trị hiệu quả hướng đến việc DN đạt mục tiêu CSR thông qua đo lường, phân tích và báo cáo chính xác các tác động MT.
Từ cơ sở lý thuyết và bằng chứng thực nghiệm, có thể khẳng định rằng CSR có vai trò thúc đẩy DN triển khai Kế toán quản trị môi trường hướng đến đạt mục tiêu lâu dài và củng cố hình ảnh thương hiệu trong thị trường quốc tế và nội địa.
Giả thuyết H4: CSR của DN có ảnh hưởng thuận chiều đến mức độ thực hiện Kế toán quản trị môi trường trong các Doanh nghiệp niêm yết ngành thủy hải sản tại Việt Nam. Luận văn: PPNC ảnh hưởng đến kế toán quản trị môi trường.
- MPER (Managerial perception)
Theo Đoàn Thanh Nga (2023) và Nguyễn Thị Ngọc Oanh (2016), MPER đóng vai trò then chốt trong việc phương án thực thi và quyết định mức độ áp dụng Kế toán quản trị môi trường tại DN. Khi lãnh đạo cấp cao hiểu rõ lợi ích, chi phí và tác động lâu dài của Kế toán quản trị môi trường, họ sẽ có xu hướng chủ động phân bổ nguồn lực, kiến tạo chiến lược phù hợp và triển khai Kế toán quản trị môi trường đạt hiệu suất cao.
Trong lĩnh vực thủy hải sản, đáng chú ý đối với các Doanh nghiệp niêm yết, MPER về Kế toán quản trị môi trường có ý nghĩa then chốt. Việc áp dụng Kế toán quản trị môi trường hướng đến việc DN giám sát Chi phí môi trường, tối ưu quy trình quy trình vận hành, đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe kiểm soát phát thải và củng cố uy tín thương hiệu trên thị trường quốc tế. Ngược lại, nếu lãnh đạo thiếu hiểu biết về vai trò và lợi ích của Kế toán quản trị môi trường, DN sẽ khó kiến tạo các hệ thống quản trị phù hợp, dễ bỏ qua cơ hội tối ưu hoá và gia tăng hiệu suất MT và củng cố tính lâu dài trong dài hạn.
Song song với đó, MPER còn ảnh hưởng đến tốc độ đổi mới và khả năng thích ứng của DN trước các yêu cầu từ khách hàng, cơ quan chức năng và các tiêu chuẩn quốc tế về bảo toàn năng lực vận hành dài hạn. Trong nhiều trường hợp, chính sự cam kết và dẫn dắt từ lãnh đạo là yếu tố phương án thực thi và quyết định để DN áp dụng Kế toán quản trị môi trường một cách thành công, nhất là trong điều kiện ngành thủy hải sản Việt Nam chịu nhiều sức ép về báo cáo lâu dài và chấp hành tiêu chuẩn MT quốc tế.
Từ nền tảng lý thuyết và các công trình thực nghiệm trước đây, có thể thấy rằng MPER là một trong những yếu tố then chốt thúc đẩy việc thực thi Kế toán quản trị môi trường tại các Doanh nghiệp niêm yết ngành thủy hải sản.
Giả thuyết H5: MPER có ảnh hưởng thuận chiều đến mức độ thực hiện Kế toán quản trị môi trường trong các Doanh nghiệp niêm yết ngành thủy hải sản tại Việt Nam.
- AQ (Accountant quality) Luận văn: PPNC ảnh hưởng đến kế toán quản trị môi trường.
Theo Jasch (2003), Đoàn Thanh Nga (2023) và Wachira (2014), AQ đóng vai trò then chốt trong việc triển khai Kế toán quản trị môi trường. Lực lượng kế toán viên có trình độ chuyên môn cao chuyên môn vững vàng, kỹ năng phân tích dữ liệu và khả năng ứng dụng công nghệ sẽ củng cố hiệu quả thu thập, xử lý và báo cáo thông tin MT, trên cơ sở đó tối ưu hoá chất lượng và độ chính xác của hệ thống Kế toán quản trị môi trường.
Trong nền tảng thực tế Doanh nghiệp niêm yết ngành thủy hải sản, nơi yêu cầu theo dõi Chi phí môi trường, kiểm soát chất thải và thỏa mãn các tiêu chuẩn quốc tế ngày càng cao, đội ngũ kế toán có trình độ chuyên môn tốt hướng đến việc DN thỏa mãn kịp thời các yêu cầu về báo cáo lâu dài, song song với đó tạo điều kiện cho ra phương án thực thi và quyết định chiến lược dựa trên các dữ liệu MT đáng tin cậy. Ngược lại, sự thiếu hụt nhân sự có năng lực sẽ làm giảm hiệu quả của Kế toán quản trị môi trường, gây khó khăn trong việc chấp hành quy định, tiếp cận thị trường tiêu thụ ngoài biên giới và củng cố uy tín thương hiệu.
Song song với đó, AQ còn phụ thuộc vào đào tạo nội bộ và sự tạo điều kiện cho từ DN. Các DN chú trọng đào tạo chuyên sâu về Kế toán quản trị môi trường, ESG và báo cáo lâu dài thường đạt được mức độ triển khai Kế toán quản trị môi trường hiệu quả hơn, hướng đến việc họ củng cố khả năng cạnh tranh và tối ưu hóa nguồn lực.
Từ cơ sở lý thuyết và thực nghiệm, có thể kết luận rằng AQ là yếu tố then chốt ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng triển khai Kế toán quản trị môi trường thành công tại các Doanh nghiệp niêm yết ngành thủy hải sản.
Giả thuyết H6: AQ viên có tác động thuận chiều đến mức độ thực hiện Kế toán quản trị môi trường trong các Doanh nghiệp niêm yết ngành thủy hải sản tại Việt Nam.
- Chiến lược MT (Environmental strategy)
Theo Wachira (2014) và Hoàng Thị Bích Ngọc (2017), chiến lược MT là định hướng dài hạn của DN trong việc BVMT, giảm thiểu đến mức thấp nhất tác động nghịch chiều từ HĐSX – kinh doanh và hướng đến bảo toàn năng lực vận hành dài hạn. Khi DN có một chiến lược MT rõ ràng, việc triển khai Kế toán quản trị môi trường sẽ trở nên chủ động và hiệu quả hơn, bởi Kế toán quản trị môi trường là nền tảng cho hệ thống dữ liệu hướng đến việc DN kiểm soát Chi phí môi trường, giảm thiểu đến mức thấp nhất rủi ro pháp lý và song song với đó củng cố hiệu suất hoạt động. Luận văn: PPNC ảnh hưởng đến kế toán quản trị môi trường.
Trong ngành thủy hải sản, chiến lược MT đáng chú ý then chốt bởi các công đoạn đánh bắt, nuôi và chế biến thủy sản thường gắn liền với nguy cơ gây ô nhiễm nguồn nước, làm suy giảm hệ sinh thái và phát thải chất thải rắn. Do đó, các Doanh nghiệp niêm yết trong lĩnh vực này buộc phải kiến tạo chiến lược quản lý MT gắn liền với hoạt động kinh doanh, không chỉ để chấp hành quy định trong nước mà còn để thỏa mãn các tiêu chuẩn quốc tế về bảo đảm an toàn trong chế biến và tiêu thụ thực phẩm, xác định xuất xứ và chứng nhận lâu dài (ví dụ: ASC, MSC). Trong quá trình đó, Kế toán quản trị môi trường đóng vai trò là công cụ quản trị tạo điều kiện cho DN hiện thực hóa mục tiêu MT đã đề ra trong chiến lược.
Ngoài ra, một chiến lược MT bài bản hướng đến việc DN củng cố hình ảnh thương hiệu, tăng niềm tin của khách hàng quốc tế, song song với đó tạo lợi thế trong việc tiếp cận vốn đầu tư xanh hoặc các ưu đãi từ chính phủ. Ngược lại, DN thiếu chiến lược MT rõ ràng thường chỉ triển khai Kế toán quản trị môi trường một cách thụ động, chủ yếu để đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe chấp hành, dẫn đến hiệu quả thấp và không tận dụng được lợi ích dài hạn.
Dựa vào tài liệu lý thuyết và dẫn liệu thực tiễn, có thể thấy chiến lược MT là yếu tố định hướng then chốt, thúc đẩy việc áp dụng Kế toán quản trị môi trường như một công cụ cốt lõi để theo đuổi mục tiêu lâu dài dài hạn, củng cố khả năng cạnh tranh và kết nối chuỗi giá trị toàn cầu của DN thủy hải sản.
Giả thuyết H7: Chiến lược MT của DN có ảnh hưởng thuận chiều đến mức độ thực hiện Kế toán quản trị môi trường trong các Doanh nghiệp niêm yết ngành thủy hải sản tại Việt Nam.
- Bảng 3.2. Tổng hợp các giả thuyết nghiên cứu
3.3 Mô tả thang đo Luận văn: PPNC ảnh hưởng đến kế toán quản trị môi trường.
Thang đo các khía cạnh ảnh hưởng đến việc thực hiện Kế toán quản trị môi trường trong các Doanh nghiệp niêm yết ngành thủy hải sản tại Việt Nam được tác giả thiết kế dựa trên các công trình trước trong và ngoài nước, kết hợp với điều chỉnh bổ sung để phù hợp với nền tảng thực tế đặc thù của ngành. Các thang đo này kế thừa từ nhiều công trình khoa học tiêu biểu như: Iredele et al. (2019), Zandi & Lee (2019), Wachira (2014), Đoàn Thanh Nga (2023), Nguyễn Thị Mai Anh (2024), Hoàng Thị Bích Ngọc (2017), Jasch (2003), và các tác giả khác.
Các mục hỏi tại phiếu khảo sát áp dụng cấu trúc thang đo năm mức, hướng đến định lượng quan điểm và mức độ nhất trí của người tham gia khảo sát đối với từng tiêu chí nghiên cứu (Likert, 1932). Dựa vào mô hình đề xuất tiền giả định, các thang đo được phân chia theo từng nhóm khía cạnh như sau:
3.3.1. Thang đo CP (Coercive Pressure – CP)
CP là những yêu cầu, ràng buộc đến từ cơ quan chức năng, chính phủ, khách hàng, các bên góp vốn và các giao ước, pháp luật quốc tế tương tác mật thiết với BVMT. Theo Iredele et al. (2019), Nguyễn Thị Mai Anh (2024) và Đoàn Thanh Nga (2023), những quy định về báo cáo MT, tiêu chuẩn XK và bảo toàn năng lực vận hành dài hạn tạo áp lực buộc DN triển khai Kế toán quản trị môi trường hướng đến chấp hành pháp luật và củng cố uy tín thương hiệu. Đáng chú ý, trong ngành thủy hải sản, DN XK sang các thị trường có yêu cầu cao về tiêu chuẩn chất lượng và MT như EU, Mỹ, Nhật Bản phải thỏa mãn nhiều tiêu chuẩn về xác định xuất xứ, xử lý chất thải và BVMT, làm tạo lập và duy trì việc sử dụng Kế toán quản trị môi trường.
- Bảng 3.3. Thang đo CP
3.3.2. Thang đo NP (Normative Pressure – NP)
NP là những tác động xuất phát từ các tổ chức nghề nghiệp, hiệp hội ngành nghề, cơ quan kiểm toán và chuẩn mực kế toán MT. Theo Iredele et al. (2019), các DN thường triển khai Kế toán quản trị môi trường để thỏa mãn các quy định của hiệp hội, tổ chức nghề nghiệp hoặc tiêu chuẩn quốc tế hướng đến củng cố tính minh bạch, uy tín và năng lực cạnh tranh. Đáng chú ý, trong ngành thủy hải sản, các DN XK thường chịu tác động từ các tiêu chuẩn nghiêm ngặt của các tổ chức quốc tế về bảo toàn năng lực vận hành dài hạn và báo cáo MT, do đó NP trở thành một yếu tố then chốt thúc đẩy việc áp dụng Kế toán quản trị môi trường.
- Bảng 3.4. Thang đo NP
3.3.3. Thang đo MP (Mimetic Pressure – MP) Luận văn: PPNC ảnh hưởng đến kế toán quản trị môi trường.
MP phát sinh khi các DN học hỏi từ đối thủ trong ngành, DN dẫn đầu ngành hoặc những công ty có uy tín hướng đến tối ưu hoá và gia tăng năng lực quản trị và duy trì vị thế cạnh tranh. Theo Iredele et al. (2019) và Wachira (2014), trong nền tảng thực tế ngành thủy hải sản có tính cạnh tranh cao, việc quan sát và bắt chước các DN tiên phong trong việc áp dụng Kế toán quản trị môi trường hướng đến việc DN thỏa mãn tốt hơn các tiêu chuẩn quốc tế, củng cố chất lượng hàng hóa, đa dạng hóa thị trường tiêu thụ ngoài biên giới và tối ưu hoá và gia tăng hình ảnh thương hiệu.
- Bảng 3.5. Thang đo MP
3.3.4. Thang đo CSR của DN (Corporate Social Responsibility – CSR)
CSR của DN (CSR) phản ánh cam kết của DN đối với cộng đồng, khách hàng, các bên góp vốn, cơ quan chức năng và các chủ thể liên quan chặt chẽ khác trong việc BVMT và bảo toàn năng lực vận hành dài hạn. Theo Zandi & Lee (2019) và Nguyễn Thị Mai Anh (2024), các DN có chiến lược CSR rõ ràng thường chủ động triển khai Kế toán quản trị môi trường như một phần của hoạt động quản lý, hướng đến củng cố uy tín, hình ảnh thương hiệu và thu hút đầu tư. Trong nền tảng thực tế ngành thủy hải sản chịu nhiều ràng buộc về tiêu chuẩn quốc tế, CSR đảm nhiệm vai trò nòng cốt trong tăng cường DN chấp hành các yêu cầu MT, củng cố năng lực cạnh tranh và thỏa mãn nhu cầu ngày càng cao từ thị trường tiêu thụ ngoài biên giới.
- Bảng 3.6. Thang đo CSR
3.3.5. Thang đo MPER (Managerial Perception – MPER)
MPER đóng vai trò then chốt trong việc phương án thực thi và quyết định triển khai Kế toán quản trị môi trường. Theo Đoàn Thanh Nga (2023) và Nguyễn Thị Ngọc Oanh (2016), khi nhà quản lý hiểu rõ lợi ích, chi phí và tác động lâu dài của Kế toán quản trị môi trường, họ sẽ chủ động phân bổ nguồn lực, kiến tạo chiến lược và thúc đẩy DN triển khai Kế toán quản trị môi trường đạt hiệu suất cao. Đáng chú ý, trong ngành thủy hải sản, nơi DN phải thỏa mãn nhiều yêu cầu khắt khe từ thị trường tiêu thụ ngoài biên giới, nhận thức của lãnh đạo về vai trò của Kế toán quản trị môi trường càng trở nên then chốt, hướng đến việc DN củng cố năng lực cạnh tranh và quản lý rủi ro MT. Luận văn: PPNC ảnh hưởng đến kế toán quản trị môi trường.
- Bảng 3.7. Thang đo MPER
3.3.6. Thang đo AQ (Accountant Quality – AQ)
AQ phản ánh trình độ chuyên môn, kỹ năng và năng lực phân tích dữ liệu MT của nhân sự kế toán trong DN. Theo Jasch (2003), Đoàn Thanh Nga (2023) và Wachira (2014), lực lượng kế toán viên có trình độ chuyên môn cao chuyên sâu về Kế toán quản trị môi trường sẽ hướng đến việc thu thập, xử lý và phân tích thông tin MT một cách chính xác, trên cơ sở đó củng cố chất lượng báo cáo và hiệu quả quản trị. Đáng chú ý, đối với các DN thủy hải sản XK, yêu cầu về tính minh bạch và chấp hành tiêu chuẩn MT quốc tế khiến vai trò của đội ngũ kế toán viên trở nên then chốt trong giai đoạn này.
- Bảng 3.8. Thang đo AQ
3.3.7. Thang đo Chiến lược MT của DN (Environmental Strategy – ES)
Chiến lược MT thể hiện định hướng dài hạn của DN trong việc quản lý các vấn đề tương tác mật thiết với MT, tài nguyên và bảo toàn năng lực vận hành dài hạn. Theo Wachira (2014) và Hoàng Thị Bích Ngọc (2017), các DN có chiến lược MT rõ ràng thường chủ động triển khai Kế toán quản trị môi trường hướng đến quản lý chi phí, giảm thiểu đến mức thấp nhất rủi ro pháp lý, và củng cố năng lực cạnh tranh. Trong nền tảng thực tế ngành thủy hải sản, nơi chịu nhiều tiêu chuẩn quốc tế nghiêm ngặt về chất lượng, xác định xuất xứ và phát thải, việc kiến tạo chiến lược MT bài bản hướng đến việc DN dễ dàng thâm nhập thị trường tiêu thụ ngoài biên giới và duy trì uy tín thương hiệu.
- Bảng 3.9. Thang đo Chiến lược MT (ES)
3.3.8. Thang đo Mức độ thực hiện Kế toán quản trị môi trường (Environmental Management Accounting Implementation)
Mức độ thực hiện Kế toán quản trị môi trường phản ánh khả năng của DN trong việc thu thập, phân tích, quản lý và báo cáo thông tin MT phục vụ cho các hoạt động ra phương án thực thi và quyết định quản trị. Theo Iredele et al. (2019) và Đoàn Thanh Nga (2023), Kế toán quản trị môi trường hướng đến việc DN kiểm soát Chi phí môi trường, tối ưu hoá và tối ưu hóa hiệu quả quản trị tài nguyên và thỏa mãn các yêu cầu của cơ quan chức năng cũng như đối tác quốc tế. Trong ngành thủy hải sản, việc thực hiện Kế toán quản trị môi trường là yếu tố nền tảng trong việc thỏa mãn tiêu chuẩn XK, quản lý rủi ro MT, song song với đó củng cố năng lực cạnh tranh lâu dài của DN.
- Bảng 3.10. Thang đo Mức độ thực hiện Kế toán quản trị môi trường
3.4. Phương pháp nghiên cứu Luận văn: PPNC ảnh hưởng đến kế toán quản trị môi trường.
3.4.1. Phương pháp nghiên cứu định tính
- Quy trình thực hiện và nội dung phỏng vấn chuyên gia
Nghiên cứu định tính được triển khai hướng đến rà soát, điều chỉnh và tối ưu hóa mô hình đề xuất cũng như hệ thống thang đo ban đầu trước khi thực hiện khảo sát chính thức. Các thang đo được kế thừa từ lý thuyết nền và các công trình trước, sau đó được xem xét lại để bảo đảm phù hợp với điều kiện hoạt động thực tế của DN thủy hải sản tại Việt Nam.
Tác giả thực hiện phỏng vấn sâu bán cấu trúc với bốn chuyên gia có kinh nghiệm trong lĩnh vực kế toán, quản trị DN và quản lý MT tại các DN thủy sản quy mô lớn. Nội dung trao đổi tập trung vào bốn vấn đề chính.
Thứ nhất, chuyên gia được đề nghị đánh giá cách tiếp cận phù hợp để đo lường mức độ thực hiện Kế toán quản trị môi trường tại DN thủy sản, bao gồm mức độ áp dụng các công cụ kế toán vật chất, kế toán tiền tệ hoặc hiệu quả quản trị đạt được.
Thứ hai, các chuyên gia được tham vấn về mức độ đầy đủ và phù hợp của bảy khía cạnh trong mô hình đề xuất gồm CP, NP, MP, CSR DN, MPER, AQ và ES. Song song với đó, chuyên gia được đề nghị đưa ra ý kiến về khả năng bổ sung hoặc loại bỏ các khía cạnh nếu cần thiết.
Thứ ba, tác giả xin ý kiến đánh giá về mức độ rõ ràng, dễ hiểu và khả năng phản ánh thực tế của các biến quan sát trong từng thang đo, đáng chú ý đối với đặc điểm sản xuất, chế biến, bảo quản lạnh và XK thủy sản.
Thứ tư, các chuyên gia được khuyến khích đề xuất những nội dung cần điều chỉnh hoặc bổ sung hướng đến hướng đến việc thang đo phản ánh sát hơn các yêu cầu quản trị MT và áp lực từ thị trường XK.
- Kết quả phỏng vấn chuyên gia và điều chỉnh thang đo Luận văn: PPNC ảnh hưởng đến kế toán quản trị môi trường.
Kết quả tổng hợp ý kiến xác nhận rằng các chuyên gia có mức độ đồng thuận cao, từ 75% đến 100%, đối với sự phù hợp của mô hình đề xuất gồm bảy biến độc lập và một biến phụ thuộc. Không có khía cạnh nào bị đề xuất loại khỏi mô hình.
Ở chiều ngược lại, các chuyên gia cho rằng một số phát biểu cần được điều chỉnh về cách diễn đạt để phản ánh rõ hơn đặc thù của ngành thủy hải sản. Các ý kiến tập trung chủ yếu vào áp lực từ thị trường XK, yêu cầu theo dõi dòng nguyên vật liệu và năng lượng, cũng như vai trò của các chứng nhận MT quốc tế.
Đối với thang đo CP, chuyên gia cho rằng DN thủy sản không chỉ chịu ảnh hưởng từ quy định pháp luật trong nước mà còn chịu tác động mạnh từ các yêu cầu bắt buộc của thị trường nhập khẩu. Vì vậy, biến CP4 được điều chỉnh để nhấn mạnh yêu cầu minh bạch thông tin MT gắn với quy định IUU và các rào cản kỹ thuật XK.
Đối với thang đo AQ, các chuyên gia nhấn mạnh rằng hoạt động chế biến thủy sản có đặc điểm tiêu hao nguyên liệu, nước và năng lượng lớn. Kế toán viên cần có khả năng nhận diện và theo dõi tỷ lệ hao hụt nguyên liệu, mức sử dụng nước, điện năng và chi phí phát sinh trong quá trình sản xuất. Vì vậy, biến AQ2 được điều chỉnh theo hướng phản ánh rõ hơn năng lực bóc tách, đo lường và phân tích dữ liệu vật chất và năng lượng.
Đối với thang đo ES, các chuyên gia đề xuất bổ sung nội dung liên quan đến việc duy trì các chứng nhận quốc tế như ASC, MSC, BAP hoặc ISO 14001. Đây được xác lập như điều kiện then chốt hướng đến việc DN đáp ứng yêu cầu của khách hàng và duy trì khả năng tiếp cận thị trường XK. Theo đó, biến ES4 được điều chỉnh để gắn ES với việc đáp ứng và duy trì các chứng nhận lâu dài.
Đối với biến phụ thuộc EMA, chuyên gia cho rằng việc đo lường hiệu quả quản trị MT cần gắn với rủi ro thương mại thực tế của DN. Vì vậy, biến EMA4 được điều chỉnh theo hướng nhấn mạnh khả năng kiểm soát rủi ro bị từ chối đơn hàng hoặc hạn chế tiếp cận thị trường do không đáp ứng các yêu cầu MT.
- Bảng 3.11. Tổng hợp điều chỉnh các phát biểu thang đo sau nghiên cứu định tính
Kết quả nghiên cứu định tính là cơ sở then chốt để tối ưu hóa bảng câu hỏi khảo sát chính thức. Việc điều chỉnh thang đo theo ý kiến chuyên gia hướng đến việc các biến quan sát phù hợp hơn với bối cảnh vận hành của DN thủy hải sản, trên cơ sở đó gia tăng khả năng thu thập dữ liệu có độ tin cậy và giá trị sử dụng cho giai đoạn nghiên cứu định lượng.
3.4.2. Phương pháp nghiên cứu định lượng Luận văn: PPNC ảnh hưởng đến kế toán quản trị môi trường.
Sau khi tối ưu hóa mô hình và thang đo thông qua nghiên cứu định tính, tác giả triển khai nghiên cứu định lượng hướng đến kiểm định mô hình đề xuất và đánh giá mức độ tác động của các khía cạnh đến việc thực hiện Kế toán quản trị môi trường trong các DN quy trình vận hành thủy sản niêm yết tại Việt Nam.
- Bước 1: Thiết kế bảng câu hỏi khảo sát
Bảng câu hỏi được thiết kế dựa vào tổng hợp lý thuyết nền, các công trình trước có liên quan và kết quả thảo luận chuyên gia ở giai đoạn định tính. Các biến quan sát được đo lường bằng thang đo Likert 5 mức độ, chi tiết hơn:
- Hoàn toàn không đồng ý
- Không đồng ý
- Trung lập
- Đồng ý
- Hoàn toàn đồng ý
Thang đo Likert 5 điểm được triển khai và áp dụng phổ biến trong các công trình hành vi và quản trị hướng đến đo lường mức độ cảm nhận và đánh giá của người trả lời (Hair et al., 1998).
Bước 2: Xác định tổng thể nghiên cứu và phương pháp thu thập dữ liệu
- Tổng thể nghiên cứu
Tổng thể nghiên cứu của đề tài là toàn bộ các DN quy trình vận hành thủy sản niêm yết trên Thị trường chứng khoán Việt Nam tại thời điểm khảo sát. Theo danh sách Doanh nghiệp niêm yết được công bố trên HOSE và HNX (xem Phụ lục 1), số lượng DN trong ngành thủy sản hiện khoảng 150 công ty. Luận văn: PPNC ảnh hưởng đến kế toán quản trị môi trường.
Do quy mô tổng thể không lớn, nghiên cứu không thực hiện chọn mẫu mà triển khai điều tra toàn bộ tổng thể (census).
Như vậy:
- Tổng số đơn vị khảo sát: 150 DN
- Đơn vị phân tích: DN
- Số phiếu khảo sát: 01 phiếu/01 DN
Cách tiếp cận này phù hợp với mục tiêu nghiên cứu ở cấp độ ngành, hướng đến phản ánh thực trạng và mức độ áp dụng Kế toán quản trị môi trường của toàn bộ các DN thủy sản niêm yết, thay vì khảo sát nhiều cá nhân trong cùng một DN.
- Đối tượng trả lời khảo sát
Mỗi DN được thu thập một phiếu khảo sát do người đại diện có hiểu biết đầy đủ về hệ thống kế toán và quản trị MT của DN trả lời, bao gồm:
- Kế toán trưởng
- CFO
- Trưởng/phó phòng kế toán
- Trưởng bộ phận quản lý MT
Việc giới hạn một phiếu cho mỗi DN hướng đến đảm bảo tính nhất quán của đơn vị phân tích và tránh trùng lặp dữ liệu giữa các cá nhân trong cùng tổ chức.
3.5. Phương pháp xử lý và phân tích dữ liệu Luận văn: PPNC ảnh hưởng đến kế toán quản trị môi trường.
3.5.1. Phương pháp thu thập dữ liệu khảo sát
Nghiên cứu sử dụng phương pháp khảo sát bằng bảng hỏi cấu trúc hướng đến thu thập dữ liệu ở cấp độ DN về mức độ thực hiện Kế toán quản trị môi trường và các khía cạnh ảnh hưởng trong các DN thủy sản niêm yết tại Việt Nam.
Khung tổng thể bao gồm toàn bộ 150 DN ngành thủy sản đang niêm yết trên HOSE, HNX và UPCoM (danh mục trình bày tại Phụ lục). Do quy mô tổng thể không lớn, nghiên cứu triển khai điều tra toàn bộ tổng thể (census) thay vì chọn mẫu.
Đơn vị phân tích của nghiên cứu là DN. Mỗi DN được thu thập 01 phiếu khảo sát đại diện.
Người trả lời là cá nhân có hiểu biết đầy đủ về hệ thống kế toán và hoạt động quản trị MT của DN, bao gồm:
- CFO (CFO)
- Kế toán trưởng
- Trưởng/phó phòng kế toán
- Trưởng bộ phận quản lý MT
Bảng hỏi sử dụng thang đo Likert 5 mức và được thiết kế dựa vào các công trình trước, hiệu chỉnh phù hợp với bối cảnh Việt Nam.
Trước khi triển khai chính thức, nghiên cứu thực hiện khảo sát thử (pilot) với 10–15 đại diện DN hướng đến đánh giá độ rõ ràng của câu hỏi và điều chỉnh các nội dung chưa phù hợp.
Tất cả người tham gia được thông tin đầy đủ về mục tiêu nghiên cứu, tính tự nguyện và nguyên tắc bảo mật; dữ liệu chỉ phục vụ mục đích học thuật.
3.5.2. Triển khai thu thập dữ liệu khảo sát của các công ty niêm yết ngành thủy sản Luận văn: PPNC ảnh hưởng đến kế toán quản trị môi trường.
Quá trình thu thập dữ liệu được triển khai thực tế theo quy trình thống nhất đối với toàn bộ 150 DN trong tổng thể.
Trước hết, nhóm nghiên cứu liên hệ với ban lãnh đạo hoặc bộ phận phụ trách kế toán/tài chính của từng DN để giới thiệu mục tiêu nghiên cứu và đề nghị cử người đại diện trả lời khảo sát.
Bảng hỏi được gửi theo hai hình thức:
- Trực tuyến thông qua Google Forms gửi đến Kế toán quản trị môi trường công vụ của người đại diện;
- Gửi trực tiếp đối với các DN có điều kiện tiếp cận.
Mỗi DN được gắn một mã số duy nhất để quản lý dữ liệu và tránh trùng lặp.
Sau khi thu thập, dữ liệu được kiểm tra tính hợp lệ, loại bỏ các phiếu trả lời thiếu thông tin hoặc có biểu hiện trả lời không nhất quán. Dữ liệu hợp lệ được nhập và xử lý trên phần mềm SPSS 26 để:
- Kiểm định độ tin cậy thang đo (Cronbach’s Alpha)
- Phân tích khía cạnh khám phá (EFA)
- Phân tích hồi quy đa biến hướng đến kiểm định các giả thuyết nghiên cứu Song song với dữ liệu khảo sát, nghiên cứu thu thập thêm dữ liệu thứ cấp từ báo cáo tài chính kiểm toán và báo cáo thường niên để phục vụ các biến kiểm soát như FS, thời gian hoạt động và GI.
Do mỗi DN chỉ có một quan sát, mô hình phân tích được triển khai thực tế ở cấp độ DN, không cần điều chỉnh sai số chuẩn theo cụm.
3.5.3. Xử lý dữ liệu
Sau khi thu thập các bảng câu hỏi khảo sát từ các DN, tác giả triển khai tổng hợp và nhập dữ liệu vào phần mềm Microsoft Excel hướng đến kiểm tra, làm sạch và chuẩn hóa dữ liệu trước khi phân tích.
Quá trình xử lý sơ bộ bao gồm:
- Kiểm tra tính đầy đủ và hợp lệ của từng phiếu khảo sát;
- Loại bỏ các phiếu thiếu thông tin then chốt hoặc có tỷ lệ câu trả lời bị bỏ trống vượt quá 20%;
- Rà soát các trường hợp trả lời thiếu nhất quán hoặc có dấu hiệu trả lời theo một mẫu cố định;
- Chuẩn hóa và mã hóa dữ liệu theo thang đo Likert 5 mức độ.
Dữ liệu được phân tích bằng SPSS 26.0 với Cronbach’s Alpha, EFA và hồi quy đa biến để kiểm định mô hình.
3.5.4. Kiểm định chất lượng thang đo
Tác giả sử dụng hệ số Cronbach’s Alpha để đánh giá độ tin cậy của thang đo. Theo Hoàng Trọng & Chu Nguyễn Mộng Ngọc (2008), giá trị Cronbach’s Alpha được diễn giải như sau:
- Từ 0,8 đến gần 1,0: Thang đo rất tốt.
- Từ 0,7 đến gần 0,8: Thang đo sử dụng được.
- Từ 0,6 đến dưới 0,7: Thang đo chấp nhận được.
- Dưới 0,6: Thang đo không đạt yêu cầu và bị loại.
Các biến quan sát có hệ số tương quan biến-tổng (Tương quan mục–tổng đã hiệu chỉnh (CITC)) < 0,3 không đạt yêu cầu và được loại khỏi thang đo để duy trì tính đồng nhất của thang đo.
3.5.5. Phân tích khía cạnh khám phá (EFA) Luận văn: PPNC ảnh hưởng đến kế toán quản trị môi trường.
Sau khi kiểm định độ tin cậy, tác giả triển khai phân tích khía cạnh khám phá (Exploratory Factor Analysis – EFA) hướng đến:
Rút gọn các biến quan sát thành các nhóm khía cạnh có ý nghĩa. Đảm bảo các thang đo đạt giá trị hội tụ và phân biệt.
Các tiêu chí đánh giá EFA gồm:
Chỉ số KMO (Kaiser-Meyer-Olkin):
- Giá trị KMO ≥ 0,5 là chấp nhận được.
- Kiểm định Bartlett có Sig. < 0,05 chứng tỏ dữ liệu phù hợp để phân tích khía cạnh.
Giá trị Eigenvalue:
- Các khía cạnh có Eigenvalue ≥ 1 được giữ lại.
Trọng số khía cạnh (Factor Loading):
- Biến quan sát đạt yêu cầu khi Factor Loading ≥ 0,5.
3.5.6. Phân tích hồi quy đa biến
Hướng đến kiểm chứng các mối quan hệ giả định trong mô hình đề xuất, tác giả sử dụng phân tích hồi quy tuyến tính đa biến (Multiple Linear Regression). Mô hình hồi quy được thiết kế như sau:
- KTQTMT=β0 + β1*CP + β2*NP + β3*MP + β4*CSR + β5*MPER + β6*AQ + β7*ES + β8*FS + β9*YE + β10*GI + ε Trong đó:
- KTQTMT: Mức độ thực hiện Kế toán quản trị môi trường (biến phụ thuộc). CP, NP, MP: Các loại áp lực thể chế.
- CSR: CSR của DN. MPER: MPER. AQ: AQ. Luận văn: PPNC ảnh hưởng đến kế toán quản trị môi trường.
- ES: Chiến lược MT.
- FS: Quy mô DN (biến kiểm soát).
- YE: Thời gian hoạt động (biến kiểm soát). GI: GI (biến kiểm soát).
- ε: Sai số ngẫu nhiên.
3.5.7. Xử lý biến kiểm soát
Các biến kiểm soát bao gồm:
- FS (FS): Được đo lường thông qua vốn điều lệ. Thời gian hoạt động (YE): Số năm DN hoạt động.
- GI (GI): Được đo bằng tỷ trọng doanh thu XK trong tổng doanh thu.
Mục tiêu của việc đưa biến kiểm soát vào mô hình hướng đến đảm bảo loại bỏ tác động nhiễu của các yếu tố ngoài, trên cơ sở đó làm rõ hơn mối quan hệ giữa các biến độc lập và mức độ thực hiện Kế toán quản trị môi trường. Khi kiểm định mô hình hồi quy, tác giả sẽ xem xét hệ số Beta và Sig. của các biến kiểm soát hướng đến kiểm định tác động giữa các yếu tố.
- KẾT LUẬN CHƯƠNG 3
Chương này cung cấp mô tả hệ thống về thiết kế nghiên cứu, công cụ đo lường và quy trình thu thập – phân tích dữ liệu, bao gồm việc thiết kế mô hình đề xuất, đề xuất các giả thuyết và quy trình phân tích dữ liệu. Dựa vào tổng hợp các cơ sở lý luận và thực tiễn nghiên cứu đã được triển khai thực tế, tác giả đã thiết kế bộ thang đo cho các biến, thiết kế bảng câu hỏi khảo sát và lựa chọn phương pháp nghiên cứu định tính kết hợp với định lượng. Các kỹ thuật phân tích dữ liệu được triển khai và áp dụng gồm kiểm định độ tin cậy thang đo bằng Cronbach’s Alpha, phân tích khía cạnh khám phá EFA và phân tích hồi quy đa biến để kiểm định các giả thuyết. Không những vậy, các biến kiểm soát cũng được hợp nhất và tổng hợp hướng đến gia tăng độ chính xác và tính khách quan của mô hình. Chương này là cơ sở then chốt để thực hiện phân tích dữ liệu, lượng hóa tác động của các yếu tố đến việc thực hiện Kế toán quản trị môi trường, sẽ được trình bày chi tiết trong Chương 4. Luận văn: PPNC ảnh hưởng đến kế toán quản trị môi trường.
XEM THÊM NỘI DUNG TIẾP THEO TẠI ĐÂY:
===>>> Luận văn: KQNC ảnh hưởng đến kế toán quản trị môi trường

Dịch Vụ Viết Luận Văn 24/7 Chuyên cung cấp dịch vụ làm luận văn thạc sĩ, báo cáo tốt nghiệp, khóa luận tốt nghiệp, chuyên đề tốt nghiệp và Làm Tiểu Luận Môn luôn luôn uy tín hàng đầu. Dịch Vụ Viết Luận Văn 24/7 luôn đặt lợi ích của các bạn học viên là ưu tiên hàng đầu. Rất mong được hỗ trợ các bạn học viên khi làm bài tốt nghiệp. Hãy liên hệ ngay Dịch Vụ Viết Luận Văn qua Website: https://hotrovietluanvan.com/ – Hoặc Gmail: hotrovietluanvan24@gmail.com
