Luận văn: Quản lý hoạt động văn hoá học đường học sinh THPT

Mục lục

Đánh giá post

Chia sẻ chuyên mục Đề Tài Luận văn: Quản lý hoạt động văn hoá học đường học sinh THPT hay nhất năm 2026 cho các bạn học viên ngành đang làm luận văn thạc sĩ tham khảo nhé. Với những bạn chuẩn bị làm bài luận văn tốt nghiệp thì rất khó để có thể tìm hiểu được một đề tài hay, đặc biệt là các bạn học viên đang chuẩn bị bước vào thời gian lựa chọn đề tài làm luận văn thì với đề tài Luận Văn: Quản lý hoạt động văn hoá học đường của học sinh trung học phổ thông trên địa bàn thành phố Hà Nội hiện nay dưới đây chắc chắn sẽ giúp cho các bạn học viên có cái nhìn tổng quan hơn về đề tài sắp đến.

MỞ ĐẦU

1. Lý do chọn đề tài

Phát triển giáo dục và đào tạo là quốc sách hàng đầu, là một trong những động lực thúc đẩy sự nghiệp công nghiệp hoá , hiện đại hoá đất nước, là điều kiện để phát huy nguồn lực con người. Công cuộc đổi mới của đất nước ta trong những năm qua mang tính sâu sắc và toàn diện, từ một nền kinh tế tập trung quan liêu bao cấp sang nền kinh tế nhiều thành phần vận hành theo cơ chế thị trường có sự quản lý của Nhà nước. Với công cuộc đổi mới, chúng ta có nhiều thành tựu rất đáng tự hào về phát triển kinh tế – xã hội, văn hóa – giáo dục.

Trong quá trình đổi mới chúng ta có nhiều thuận lợi và khó khăn, một trong những khó khăn đó là mặt trái của cơ chế thị trường cũng ảnh hưởng tiêu cực đến sự nghiệp giáo dục, trong đó sự suy thoái về đạo đức và những giá trị nhân văn tác động đến đại đa số thanh niên và học sinh như: có lối sống thực dụng, thiếu ước mơ và hoài bão, lập thân, lập nghiệp; những tiêu cực trong thi cử như vụ vi phạm quy chế thi ở Đồi Ngô- Bắc Giang năm 2024, vi phạm quy chế thi ở điểm thi Quang Trung – Hà Đông năm 2026, làm giả bằng cấp, chạy theo thành tích. Thêm vào đó, sự du nhập văn hoá phẩm đồi truỵ thông qua các phương tiện như phim ảnh, games, mạng Internet… Làm ảnh hưởng đến những quan điểm về tình bạn, tình yêu trong lứa tuổi thanh thiếu niên và học sinh, nhất là các em chưa được trang bị và thiếu kiến thức về vấn đề này.

Đánh giá thực trạng giáo dục, đào tạo Nghị quyết TW 2 khóa VIII nhấn mạnh: “Đặc biệt đáng lo ngại là một bộ phận học sinh, sinh viên có tình trạng suy thoái về đạo đức, mờ nhạt về lý tưởng, theo lối sống thực dụng, thiếu hoài bão lập thân, lập nghiệp vì tương lai của bản thân và đất nước. Trong những năm tới cần tăng cường giáo dục tư tưởng đạo đức, ý thức công dân, lòng yêu nước, chủ nghĩa Mác Lê Nin, tư tưởng Hồ Chí Minh… Tổ chức cho học sinh tham gia các hoạt động xã hội, văn hoá, thể thao phù hợp với lứa tuổi và với yêu cầu giáo dục toàn diện”.

Thành phố Hà Nội cũng không đứng ngoài thực trạng đó, trong những năm qua hiện tượng học sinh vi phạm quy chế thi, vi phạm pháp luật, vi phạm đạo đức, thuần phong mỹ tục trong và ngoài nhà trường còn rất nhiều, hiện tượng học sinh đang tự đánh mất mình trên Facebook ngày càng đáng báo động. Luận văn: Quản lý hoạt động văn hoá học đường học sinh THPT.

Nguyên nhân dẫn đến thực trạng trên có nhiều, trong đó có nguyên nhân từ khâu quản lý hoạt động văn hoá học đường của học sinh trung học phổ thông chưa tốt, do vậy với trách nhiệm của người làm công tác quản lý một trường trung học phổ thông tôi thấy cần phải chú trọng đến việc quản lý các hoạt động văn hoá học đường của học sinh trung học phổ thông trên địa bàn thành phố Hà Nội thật tốt. Tuy nhiên quản lý các hoạt động văn hoá học đường của học sinh trung học phổ thông trên địa bàn thành phố Hà Nội hiện nay còn có những hạn chế bất cập. Nếu đề xuất được hệ thống biện pháp về quản lý hoạt động văn hóa học đường cho học sinh thì có thể đẩy lùi được tệ nạn xã hội, xây dựng được môi trường giáo dục lành mạnh cho học sinh trung học phổ thông trong địa bàn thành phố Hà Nội hiện nay vì vậy tôi mạnh dạn chọn đề tài: “Quản lý hoạt động văn hoá học đường của học sinh trung học phổ thông trên địa bàn thành phố Hà Nội hiện nay ” làm luận văn tốt nghiệp, với mong muốn đóng góp kết quả nghiên cứu của mình vào việc quản lý hoạt động văn hóa học đường và đề ra các giải pháp để giúp cho học sinh có thái độ, hành vi ứng xử phù hợp với quy định về văn hóa học đường, xây dựng lý luận quản lý hoạt động văn hóa học đường của học sinh trung học phổ thông góp phần giảm thiểu những thái độ, hành vi phản văn hoá học đường của học sinh trường trung học phổ thông nhằm nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện học sinh.

2. Tình hình nghiên cứu có liên quan đến đề tài

Quản lý văn hóa học đường là thuật ngữ mới xuất hiện trong những năm gần đây; tuy nhiên các nghiên cứu ở nước ngoài và trong nước cho thấy nguồn gốc của nó đã có từ rất lâu trong lịch sử. Ở phương Đông từ thời cổ đại, Khổng Tử (551- 479- Trước công nguyên ) trong Kinh dịch rất xem trọng việc giáo dục đạo đức cho người học.

Văn hoá luôn đi liền với giáo dục, giáo dục đi liền với văn hoá, cả hai đều là sản phẩm đặc thù của loài người, chỉ có loài người mới có. Lênin đã khẳng định: giáo dục là “Phạm trù vĩnh hằng” tồn tại mãi mãi cùng loài người: Thế hệ trước phải truyền cho thế hệ sau các kinh nghiệm lịch sử- xã hội, tạo nên tiến hoá không ngừng của loài người. Giáo dục được coi là nhân tố cực kỳ quan trọng quyết định sự trường tồn của quốc gia-dân tộc.

Ở nước ta, trong Cương lĩnh Đảng Cộng sản Việt Nam năm 1991 ghi rõ giáo dục là quốc sách hàng đầu, có lẽ ai cũng biết bản chất của con người được hình thành, phát triển từ ngoài xã hội vào được xã hội hoá, nhập tâm vào não bộ, lĩnh hội, biểu hiện ra hành vi, hành động, hoạt động. Đứa trẻ từ bào thai chào đời như một sinh thể muốn thành người phải tham gia vào quá trình giáo dục. Quá trình này, thật dầy công, nhiều khi cả cuộc đời, nhất là từ tuổi thơ đến hết vị thành niên. Cách đây khoảng 5.000 năm, phạm trù nhà trường như là một thiết chế xã hội có tổ chức, có mục tiêu,… Ra đời ở Trung Đông, rồi 1.500 năm sau ở Ai cập; tiếp theo, từ giữa thiên niên kỷ trước Công nguyên ở Trung hoa và Hy Lạp. Khái niệm “Học đường” có từ đây. Người ta đề ra chương trình, hình thành phương pháp, xây dựng địa điểm giảng dạy, phòng thí nghiệm…Đấy là không gian tiến hành hoạt động dạy-học, mà thầy và trò là chủ thể cùng nhau tiến hành các thao tác trong giờ học, các hành động truyền đạt- tiếp thu nhằm cùng một mục đích là hình thành và phát triển tri thức, kỹ năng, thái độ ở người học. Cả hai chủ thể của hoạt động dạy – học với cùng một động cơ là hình thành, phát triển con người trong dòng văn hoá, văn minh của nhân loại và dân tộc. Văn hoá, văn minh là nội dung của giáo dục đào tạo, và cũng là mục tiêu của giáo dục đào tạo.Vấn đề đặt ra ở đây là làm sao chuyển vốn học vấn thành vốn văn hoá: từ tri thức, kỹ năng sang thái độ giá trị nhân cách – điều mà ngày nay thường nói là dạy chữ, dạy nghề, dạy người. Tiến hành giáo dục trước hết và cuối cùng là nhằm phát triển con người, hình thành ở mỗi người nhân cách văn hoá, vì thế đòi hỏi một môi trường giáo dục tương ứng mà bây giờ gọi là văn hoá học đường.

Taylo (E.B.Tylor, 1832-1917, Anh) đã đưa ra một định nghĩa mà đến nay vẫn được coi là định nghĩa kinh điển về văn hoá. Trong tác phẩm nổi tiếng “Văn hoá nguyên thuỷ” (1871), ông viết: “Văn hoá là tổ hợp các tri thức, niềm tin, nghệ thuật, đạo đức, luật pháp, phong tục, và các năng lực, thói quen khác mà con người với tư cách là thành viên của xã hội tiếp thu được”. Đây là cách hiểu văn hoá theo nghĩa rộng, trước hết kể đến khoa học và giáo dục. Nói đến nhà trường là nói đến khoa học, giáo dục, văn hoá; rồi đến nghệ thuật, phong tục… Định nghĩa này đã chỉ ra cả các năng lực và thói quen mà từng người học được. Đây chính là kết quả giáo dục mong đợi – hình thành và phát huy nhân cách văn hoá – bản sắc văn hoá, văn hoá ứng xử – hệ giá trị của từng con người, từng tổ chức, của nhà trường. Người xưa rất coi trọng văn hoá, vẫn thường dạy “Học ăn, học nói, học gói, học mở”. Nhà trường phải dạy “Phương thức sinh hoạt” – cách sống, lối sống ở ngay trong nhà trường, ở gia đình, ngoài cộng đồng… Rất tiếc, những người làm giáo dục chưa thấm nhuần triết lý sâu sắc này, nói thật hơn, không quán triệt vào hoạt động dạy – học. Những tri thức mà nhà trường truyền đạt cho người học phải giúp họ tạo nên các “Dấu hiệu” trong não – các “Công cụ” tâm lý trong đầu, trong tâm hồn, làm cho con người trở thành con người văn hoá; đấy chính là mục tiêu của văn hoá học đường. Luận văn: Quản lý hoạt động văn hoá học đường học sinh THPT.

Nhà giáo dục Hoa Kỳ Kent D.peteson trong bài viết về văn hoá học đường “Tích cực hay tiêu cực” đã đưa ra quan niệm văn hoá học đường như sau: “ Văn hoá học đường là tập hợp các chuẩn mực, giá trị niềm tin các lễ nghi và nghi thức, các biểu tượng và truyền thống tạo ra vẻ bề ngoài của nhà trường” [22-259]. Theo Kent D.peteson một môi trường văn hoá học đường là khái niệm tổng hợp, tập hợp gồm: Nội quy nhà trường; giá trị và triết lý quan điểm giáo dục nhà trường; những lễ ghi, khánh tiết đặc trưng của một nhà trường; Biểu tượng đại diện riêng của một trường; những tấm gương dạy tốt học tốt của một trưòng; Những câu chuyện về thế mạnh và tạo ấn tượng tốt về trường; giá trị riêng của trường để học sinh tự hào. Ông cho rằng “Văn hoá học đường như một cấu trúc, một quá trình và bầu không khí của các giá trị và chuẩn mực dẫn dắt giáo viên và học sinh đến việc giảng dạy và học tập có hiệu quả [22- 259].

Sinh thời Chủ Tịch Hồ Chí Minh đã nói: “Có tài mà không có đức thì là người vô dụng”. Người coi trọng mục tiêu, nội dung giáo dục đạo đức trong các nhà trường thông qua việc quản lý văn hoá học đường như học sinh khi đến trường phải thực hiện những quy định sau: “Tiên học lễ, hậu học văn”, “Đoàn kết tốt”, “Kỷ luật tốt”, “Khiêm tốn, thật thà dũng cảm”, “Con người cần có bốn đức: Cần – kiệm – liêm – chính, mà nếu thiếu một đức thì không thành người”.

Nghị quyết TW14 ngày 11/1/1979 Bộ chính trị về cải cách giáo dục “ Nội dung giáo dục ở trường trung học phổ thông mang tính toàn diện và kỹ thuật tổng hợp, nhưng chú ý hơn đến phát huy sở trường, năng khiếu cho cá nhân…Ở trường trung học phổ thông cần coi trọng giáo dục thẩm mỹ ( Âm nhạc, mĩ thuật, giáo dục hoạt động văn hóa nghệ thuật, thể dục thể thao, luyện tập quân sự).

Tháng 9/2020 tại Hà Nội, Hội thảo khoa học “Xây dựng văn hoá học đường- Giải pháp nâng cao chất lượng giáo dục trong nhà trường” đã được tổ chức. Tháng 10/2021, Ban tuyên giáo TW cũng tổ chức hội nghị chuyên đề văn hoá học đuờng trong tình hình hiện nay.

Nội dung của văn hoá học đường nói chung, môi trường giáo dục nói riêng bao hàm nội dung của “trường học thân thiện” do Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc (UNICEF) đề xướng từ những thập kỷ cuối thế kỷ XX với các nội dung: Thân thiện với địa bàn hoạt động, thân thiện trong tập thể sư phạm với nhau, thân thiện giữa thầy và trò, có đủ cơ sở vật chất. Ở nước ta, sau khi thí điểm ở 50 trường tiểu học và Trung học cơ sở, năm 2021 Bộ GD-ĐT đã phát động phong trào “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực”, nhằm “Xây dựng môi trường giáo dục an toàn, thân thiện, hiệu quả, phù hợp với điều kiện của địa phương và đáp ứng nhu cầu của xã hội” với 5 nội dung: xây dựng trường học xanh sạch đẹp, an toàn; dạy học có hiệu quả; rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh; tổ chức hoạt động tập thể vui tươi lành mạnh; học sinh tham gia tìm hiểu, chăm sóc và phát huy giá trị các di tích lịch sử văn hoá, cách mạng ở địa phương. Luận văn: Quản lý hoạt động văn hoá học đường học sinh THPT.

Tháng 3/2022 tại Tiền Giang, hội khoa học tâm lý giáo dục Việt nam tổ chức hội thảo khoa học cấp quốc gia với chủ đề “ Văn hoá học đường-Lý luận và thực tiễn”. Hội nghị giao ban chuyên đề văn hoá học đường trong các trường học được Ban tuyên giáo tổ chức với mục đích đánh giá thực trạng môi trường văn hoá, đời sống văn hoá của học sinh – sinh viên. Tiếp thu ý kiến đóng góp của các lực lượng giáo dục, hội nghị với mục đích nhìn thẳng vào sự thật, nói đúng sự thật, đề xuất được định hướng, giải pháp sát hợp với cơ quan có thẩm quyền hoạch định chính sách nhằm tạo điều kiện tham gia giáo dục văn hoá học đường.

Về quản lý văn hóa học đường, những năm qua được nhiều tác giả nước ta quan tâm nghiên cứu như: Phạm Minh Hạc, Hà Thế Ngữ, Nguyễn Đức Minh, Phạm Hoàng Gia, Phạm Tất Dong. Nhiều tác giả khác như Nguyễn Văn Nhẫn với bài viết giáo dục đạo đức thông qua tiết chào cờ, các bài viết của Nguyễn Tùng Lâm, Chủ tịch Hội Khoa học – Tâm lý giáo dục Hà Nội về văn hoá học đường. Theo tác giả Phạm Minh Hạc: “Phạm trù văn hoá học đường chưa được đưa vào phạm vi quản lý nhà trường. Chúng ta chưa có tiêu chí, chưa ai khảo sát, có người đã nói về khía cạnh này, khía cạnh kia thì cũng không ít. Ông trăn trở: Văn hoá học đường là việc cần thiết biết nhường nào” [7- 15].

Bên cạnh các tài liệu, công trình nghiên cứu trên, những năm qua các công trình đề tài luận văn, các bài báo của một số tác giả đã bàn đến vấn đề quản lý văn hóa học đường như: Luận văn thạc sỹ của Đồng Thị Quyên – Đại học sư phạm Hà Nội I, 2024 “ Biện pháp giáo dục hành vi văn hóa học đường cho sinh viên sư phạm âm nhạc- Mỹ thuật trường cao đẳng văn hóa nghệ thuật Hạ Long”; Luận văn thạc sỹ của Phạm Thành Vinh, Đại học sư phạm Hà Nội I, 2024 “Một số nội dung hình thức tổ chức giáo dục hành vi văn hóa học đường cho sinh viên trường cao đẳng sư phạm Nghệ An”. Tác giả Trần Minh Hằng trong tạp chí giáo dục thủ đô số 215 năm 2022 có bài viết rất sâu sắc: “ Văn hóa học đường với việc xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực”…

Kết quả nghiên cứu những công trình về quản lý hoạt động văn hoá học đường như trình bày trên, cho thấy: Việc quản lý hoạt động văn hoá học đường đã được các nhà quản lý và xã hội chú ý; Quản lý hoạt động văn hoá học đường chưa có sự thống nhất giữa các trường về nội dung, hình thức giáo dục văn hoá học đường; nhất là chưa đi sâu vào nghiên cứu nội dung, hình thức, biện pháp quản lý hoạt động văn hoá học đường của học sinh trung học phổ thông. Tuy nhiên, kết quả nghiên cứu trên là những gợi ý, định hướng cho chúng tôi kế thừa, nghiên cứu xây dựng cơ sở lý luận về vấn đề quản lý văn hoá học đường của học sinh trung học phổ thông trên địa bàn thành phố Hà Nội hiện nay.

3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu Luận văn: Quản lý hoạt động văn hoá học đường học sinh THPT.

3.1 Mục đích nghiên cứu:

Luận văn trên cơ sở nghiên cứu làm rõ cơ sở lý luận và thực tiễn, từ đó hướng tới mục đích đề xuất biện pháp quản lý văn hoá học đường của học sinh trung học phổ thông trên địa bàn thành phố Hà Nội hiện nay, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục nhân cách toàn diện cho học sinh.

3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu:

  • Nghiên cứu làm rõ cơ sở lý luận về vấn đề quản lý hoạt động văn hoá học đường của học sinh trung học phổ thông.
  • Khảo sát, đánh giá, phân tích thực trạng quản lý hoạt động văn hoá học đường của học sinh trung học phổ thông thành phố Hà Nội hiện nay.
  • Đề xuất biện pháp quản lý hoạt động văn hoá học đường của học sinh trung học phổ thông thành phố Hà Nội hiện nay.

4. Khách thể, đối tượng và phạm vi nghiên cứu

4.1 Khách thể nghiên cứu:

  • Quản lý hoạt động giáo dục nhân cách học sinh trung học phổ thông.

4.2 Đối tượng nghiên cứu:

  • Quản lý hoạt động văn hoá học đường của học sinh trung học phổ thông thành phố Hà Nội hiện nay.

4.3 Phạm vi nghiên cứu:

Đề tài được tiến hành nghiên cứu, khảo sát ở một số trường trung học phổ thông thành phố Hà Nội; nội dung khảo sát tập trung vào thái độ, hành vi ứng xử của học sinh trên địa bàn thành phố Hà Nội; thời gian khảo sát, điều tra và tổng hợp số liệu từ năm 2023 đến nay.

5. Giả thuyết khoa học

Văn hoá học đường của học sinh được hình thành, phát triển trong hoạt động và quan hệ xã hội của họ; các trường trung học phổ thông chỉ có thể quản lý tốt hoạt động văn hoá học đường của học sinh khi: Nhận thức, trách nhiệm của chủ thể trong quản lý được nâng cao; việc quản lý diễn ra có kế hoạch chặt chẽ; các quy chế, quy định không ngừng hoàn thiện; tổ chức thực hiện đầy đủ nội dung quản lý; hoạt động ngoại khoá, văn hoá tinh thần của học sinh được quản lý chặt chẽ; phát huy vai trò các tổ chức, đoàn thể trong quản lý giáo dục học sinh; thường xuyên kiểm tra, đánh giá kết quả và rút kinh nghiệm quản lý hoạt động văn hoá học đường của học sinh… Luận văn: Quản lý hoạt động văn hoá học đường học sinh THPT.

6. Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu

6.1 Phương pháp luận nghiên cứu:

Để hoàn thành công trình nghiên cứu, tác giả đã quán triệt sâu sắc các quan điểm về giáo dục và quản lý giáo dục của Đảng cộng sản Việt Nam và của Chủ tịch Hồ Chí Minh; đồng thời đã vận dụng phép biện chứng duy vật của chủ nghĩa Mác Lê Nin, các quan điểm hệ thống cấu trúc, logic -lịch sử và quan điểm thực tiễn trong quá trình nghiên cứu.

6.2 Phương pháp nghiên cứu:

  • Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận:

Nghiên cứu, phân tích, tổng hợp, hệ thống hóa các tài liệu, văn bản liên quan đến đề tài như: Một số tác phẩm của Hồ Chí Minh bàn về giáo dục, các giáo trình, sách chuyên khảo, tài liệu về lý luận quản lý, quản lý giáo dục; các công trình khoa học, bài báo khoa học có liên quan đến đề tài như: Luận văn, luận án, báo cáo khoa học, kỷ yếu hội thảo khoa học.

  • Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn:
  • Phương pháp điều tra bằng phiếu hỏi;
  • Phương pháp quan sát các hoạt động văn hoá học đường của học sinh trung học phổ thông trên dịa bàn thành phố Hà Nội hiện nay;
  • Phương pháp phỏng vấn, toạ đàm với học sinh, nhà quản lý, giáo viên, tìm hiểu nguyên nhân và đề xuất biện pháp quản lý hoạt động văn hoá học đường của học sinh trung học phổ thông trên địa bàn thành phố Hà Nội;
  • Phương pháp chuyên gia: Xin ý kiến các nhà khoa học, nhà quản lý về một số vấn đề lý luận và thực tiễn có liên quan đến đề tài;
  • Phương pháp tổng kết kinh nghiệm thực tiễn quản lý hoạt động văn hoá học đường của học sinh trung học phổ thông trên địa bàn Hà Nội; Luận văn: Quản lý hoạt động văn hoá học đường học sinh THPT.
  • Phương pháp sử dụng toán thống kê để xử lý số liệu…

7. Ý nghĩa, giá trị của đề tài

Kết quả nghiên cứu luận văn đã hoàn thiện khái niệm: Quản lý hoạt động văn hoá học đường của học sinh trung học phổ thông và làm rõ nội dung quản lý hoạt động này; đồng thời phân tích, đánh giá làm rõ thực trạng và đề xuất hệ thống biện pháp có tính khả thi về quản lý hoạt động văn hoá học đường của học sinh trung học phổ thông trên địa bàn thành phố Hà Nội hiện nay; và có thể áp dụng các biện pháp đó trên điạ bàn các thành phố khác ở nước ta.

8. Kết cấu của luận văn

Ngoài phần mở đầu, nội dung luận văn gồm: 3 chương (10 tiết); kết luận và kiến nghị; danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục.

Chương 1 Cơ sở lý luận về quản lý hoạt động văn hoá học đường của học sinh trung học phổ thông

1.1 Các khái niệm công cụ của đề tài

1.1.1. Khái niệm văn hoá học đường

Thuật ngữ văn hóa học đường xuất hiện trong các nước nói tiếng Anh vào khoảng đầu những năm 1990…Và sau đó lan ra nhiều nước trên thế giới. Hiện nay có rất nhiều ý kiến khác nhau về khái niệm văn hóa học đường.

Theo Kent D.Peterson nội dung cụ thể của văn hóa học đường gồm những vấn đề sau: Văn hóa học đường là làm cho mọi thành viên hiểu được mục tiêu, giá trị của nhà trường; văn hóa học đường là chuẩn bộ môn học; văn hóa học đường là làm cho mọi người học cam kết có trách nhiệm học tốt; văn hóa học đường là xây dựng quan hệ hợp tác trong nhà trường, tạo cơ hội cho mọi người phản ánh kịp thời, kiểm tra lẫn nhau và chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn với nhau.

Ở mỗi nước khác nhau, quan niệm về văn hóa học đường cũng khác nhau thể hiện qua các giá trị hướng tới của nó. Ví dụ như giáo dục Singapor chọn các giá trị như: Chính trực, vì con người, học tập đam mê vì tương lai, vì chất lượng…Giáo dục Hàn Quốc hướng tới các giá trị trách nhiệm với bản thân, cộng đồng và quốc gia, lao động chăm chỉ, học tập nghiêm túc, lạc quan, hướng tới tương lai… Luận văn: Quản lý hoạt động văn hoá học đường học sinh THPT.

Ở Việt Nam, trong những năm gần đây, khái niệm văn hóa học đường được sử dụng nhiều, nhưng cách hiểu về nó như thế nào vẫn chưa được thống nhất và vẫn là chủ đề “nóng” mà ngành giáo dục đang quan tâm. Một số tác giả cho rằng: Văn hóa học đường là những giá trị đạo đức, là cách thức, thái độ ứng xử của thầy đối với trò, thầy đối với thầy, thầy đối với cha mẹ học sinh…Của trò đối với thầy, của trò đối với trò, của trò đối với gia đình và mọi người trong xã hội…Nói tóm lại văn hóa học đường là bao hàm những giá trị quý báu của cả tinh thần lẫn vật chất trong môi trường đào luyện con người-sản phẩm đặc biệt của giáo dục.

Theo tác giả Phạm Minh Hạc: Văn hóa học đường là hệ các chuẩn mực giúp các cán bộ quản lý nhà trường, các thầy cô, các quý vị phụ huynh và các em học sinh, sinh viện có cách thức suy nghĩ, tình cảm và hành động tốt đẹp. Tác giả cho rằng: Văn hóa học đường ở Việt Nam cần đảm bảo 3 yếu tố:

Thứ nhất là cơ sở vật chất: Trường phải ra trường, lớp phải ra lớp, trang thiết bị, đồ dùng dạy học phải đảm bảo mới tạo ra được môi trường văn hóa, ứng xử, giao tiếp.

Thứ hai là xây dựng môi trường văn hóa học đường: Phải tạo “Trường học thân thiện, học sinh tích cực” nhằm giáo dục an toàn, thân thiện, hiệu quả, phù hợp với điều kiện từng địa phương, đáp ứng nhu cầu của xã hội.

Thứ ba là giáo dục văn hóa ứng xử, văn hóa giao tiếp trong nhà trường cho học sinh, sinh viện ngoan ngoãn, lễ phép, lịch sự, biết kính trên, nhường dưới, tôn sư trọng đạo, hòa nhã, thân thiện…[7-15].

Tác giả Thái Duy Tuyên lại nhận định: Văn hóa học đường hay (Văn hóa nhà trường) là những giá trị, những kinh nghiệm lịch sử của xã hội loài người đã được tích lũy trong quá trình xây dựng hệ thống giáo dục quốc dân và quá trình hình thành nhân cách [27- 16].

Văn hóa học đường được hiểu là dấu ấn của cộng đồng, nhà trường lên các thành viên và toàn bộ đời sống tinh thần, vật chất và hoạt động dạy học, các quan hệ ứng xử trong trường, ghi nhận mức độ phát triển của cộng đồng đó.

Tóm lại, văn hóa học đường là một phạm trù rộng, một thuật ngữ khoa học còn khá mới mẻ, nó là văn hóa của một nhà trường, của một nền giáo dục, là nét đẹp trong môi trường sư phạm: Từ cơ sở vật chất, môi trường quan hệ ứng xử, môi trường công việc. Những nét đẹp đó được thể hiện trong hành vi ứng xử của thầy, của trò, của cán bộ quản lý và nhân viên, phụ huynh nhà trường.

Từ việc phân tích bản chất và đặc trưng của các thuật ngữ văn hóa học đường, khái niệm về văn hóa học đường có thể được hiểu như sau: Luận văn: Quản lý hoạt động văn hoá học đường học sinh THPT.

  • Khái niệm văn hoá học đường:

Văn hóa học đường là biểu hiện của trình độ văn hoá thể hiện thông qua thái độ, hành vi thực hiện các chuẩn mực, giá trị văn hoá giúp học sinh, có các nhận thức, tình cảm, hành động tốt đẹp.

Mục tiêu chung nhất của văn hóa học đường là xây dựng trường học lành mạnh cơ sở quan trọng để đảm bảo chất lượng thật.

Nội dung của văn hóa học đường của học sinh trong trường trung học phổ thông hiện nay của chúng ta rất phong phú, song có thể tóm tắt thành ba vấn đề cơ bản: đó là xây dựng cơ sở vật chất trường học khang trang, đạt chuẩn; xây dựng môi trường giáo dục trong nhà trường, ở gia đình, nơi công cộng; xây dựng “văn hóa ứng xử”, “văn hóa giao tiếp”.

Khi phát động phong trào thi đua “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực”, Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Thiện Nhân đã nói rõ: Phong trào này nhằm “Thiết lập lại môi trường sư phạm với 6 đặc trưng là trật tự kỷ cương, trung thực, khách quan, công bằng, tình thương và khuyến khích sáng tạo, hiệu quả”.

Đây là nội dung rất cơ bản của văn hóa học đường. Tác dụng tích cực của văn hóa học đường là xây dựng nhân cách cho học sinh, chống lại lối sống tiêu cực. Chính vì thế, mỗi nhà trường cần có văn hóa học đường của mình.

Văn hóa học đường của mỗi cấp học có sự khác nhau. Thuật ngữ “Văn hóa học đường của học sinh trung học phổ thông” xuất hiện chưa lâu, nhưng nội dung của văn hóa học đường thì các nhà trường Việt Nam nói chung, các nhà trường  nói riêng đã kiên trì xây dựng từ năm này qua năm khác, từ thế hệ này qua thế hệ khác và thực tế đạt được nhiều thành tựu quan trọng.

Văn hóa học đường của học sinh trung học phổ thông, là môi trường rất quan trọng để rèn luyện nhân cách và giáo dục học sinh trung học phổ thông trở thành những con người sống có hoài bão, có lý tưởng tốt đẹp.

  • Khái niệm hoạt động văn hoá học đường của học sinh trung học phổ thông:

Từ sự phân tích về khái niệm văn hóa học đường của học sinh trung học phổ thông như trên, cùng với tiếp cận hoạt động, có thể nhận thức hoạt động văn hoá học đường của học sinh trung học phổ thông là những hành động của họ thông qua thái độ, hành vi thực hiện các chuẩn mực, giá trị văn hoá xã hội, nó phản ánh trình độ văn hoá của họ.

Bàn về hoạt động văn hóa học đường, có quan niệm cho rằng hoạt động văn hóa học đường được thể hiện bằng các hoạt động dạy và học trên lớp, hoạt động ngoài giờ lên lớp (Ngoại khóa, tham quan, thực hành, sinh hoạt tập thể…về các chủ đề giáo dục); tự giáo dục…Các hình thức tổ chức hoạt động theo cá nhân, nhóm, toàn lớp, toàn trường với sự tham gia trực tiếp hoặc gián tiếp của nhà giáo dục. Hoạt động văn hóa học đường phải có kế hoạch, có mục đích giúp cho học sinh tự định hướng giá trị, chuyển đổi ý thức, thái độ, hành vi, thói quen cho phù hợp với văn hóa học đường. Mỗi học sinh khi tham gia hoạt động văn hóa học đường sẽ có cơ hội để bộc lộ tính cách, hình thành và thể hiện năng lực, phẩm chất của mình, đồng thời trau dồi được kỹ năng sống tốt hơn.

Từ quan niệm về hoạt động văn hóa học đường trên, có thể hiểu: Hoạt động văn hóa học đường của học sinh trung học phổ thông là hành vi, thái độ có văn hoá của họ trong ứng xử, giao tiếp, tham gia các hoạt động, phù hợp với các chuẩn mực đạo đức, văn hoá của xã hội.

1.1.2. Khái niệm quản lý hoạt động văn hoá học đường học sinh trung học phổ thông. Luận văn: Quản lý hoạt động văn hoá học đường học sinh THPT.

  • Khái niệm quản lý:

Theo Trần Kiểm: Giáo trình “Khoa học quản lý giáo dục một số vấn đề lý luận và thực tiễn”( Sách chuyên khảo dùng cho các trường Đại học sư phạm, Cao đẳng sư phạm, cán bộ quản lý giáo dục, nghiên cứu sinh, học viên cao học), Nhà xuất bản giáo dục, tr8 đã đưa ra khái niệm về quản lý như sau:

Quản lý là những tác động của chủ thể quản lý trong việc huy động, phát huy, kết hợp, sử dụng, điều chỉnh, điều phối các nguồn lực (Nhân lực, vật lực, tài lực ) trong và ngoài tổ chức( chủ yếu là nội lực) một cách tối ưu nhằm đạt mục đích của tổ chức với hiệu quả cao.

Thông qua tác động có ý thức, bằng quyền lực, theo quy trình mà hoạt động quản lý mới có thể phối hợp các nguồn lực bên trong và bên ngoài tổ chức. Các nguồn lực được phối hợp quản lý gồm: nhân lực, vật lực, tài lực. Quản lý là hoạt động vừa mang tính khoa học, vừa mang tính nghệ thuật. Quản lý đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong duy trì và phát triển tổ chức ở mọi cấp độ, mọi loại hình. Với nội dung rộng lớn và đa dạng của quản lý, để làm rõ vai trò của nó, cần tiếp cận ở hai cấp độ: Quản lý là hoạt động hay là một hình thức lao động đặc biệt. Nó lấy các hoạt động cụ thể làm đối tượng để tác động nhằm định hướng, thiết kế, duy trì, phát triển, điều chỉnh và phối hợp các hoạt động đó thành một hợp lực để hướng tới hoàn thành mục tiêu của tổ chức. Quản lý gồm 4 chức năng cơ bản: Phân tích, dự báo và lập kế hoạch; tổ chức thực hiện kế hoạch; lãnh đạo/chỉ đạo thực hiện kế hoạch; kiểm tra, đánh giá.

  • Khái niệm quản lý văn hoá học đường:

Quản lý văn hoá học đường, đã được nhiều người nghiên cứu và được thực hiện trong các trường trung học phổ thông, tuy nhiên chúng ta nên hiểu quản lý văn hoá học đường theo khái niệm sau:

Quản lý văn hoá học đường, là sự tác động có ý thức của chủ thể quản lý đến mọi thành viên trong nhà trường, nhằm hướng dẫn, điều chỉnh nhận thức, thái độ và hành vi của cán bộ, giáo viên, học sinh phù hợp chuẩn mực giá trị đạo đức, văn hoá xã hội.

Quản lý văn hoá học đường, là quản lý thái độ, hành vi của cán bộ, giáo viên, học sinh thông qua các quan hệ thày và trò, trò với trò, giáo viên và phụ huynh, cha mẹ và con cái…

Quản lý văn hoá học đường, là quản lý thái độ, hành vi của học sinh trong các hoạt động như: hoạt động học tập trong các giờ học, thực hiện nội quy, vui chơi giải trí, hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp, tham quan, kỹ năng ứng xử giao tiếp, tự giáo dục của học sinh.

Quản lý văn hoá học đường, là đề ra phương hướng, mục tiêu, kế hoạch, biện pháp quản lý văn hoá học đường nhằm xây dựng môi trường giáo dục có văn hoá lành mạnh. Luận văn: Quản lý hoạt động văn hoá học đường học sinh THPT.

Quản lý văn hoá học đường, là quản lý kế hoạch giáo dục hành vi văn hoá học đường trong ứng xử, giao tiếp, trong học tập, cuộc sống, trong thực hiện trang phục, bảo vệ môi trường, cảnh quan, cơ sở vật chất, trong cách chia sẻ chung sức vì cộng đồng xã hội.

  • Khái niệm quản lý hoạt động văn hoá học đường của học sinh trung học phổ thông:

Khái niệm quản lý hoạt động văn hoá học đường của học sinh trung học phổ thông hiện nay có nhiều quan niệm khác nhau, có người lại hiểu quản lý hoạt động văn hoá học đường là quản lý nhận thức của cán bộ giáo viên, học sinh về văn hóa học đường, ý thức tham gia quản lý văn hóa học đường thông qua các hoạt động văn hoá học đường của học sinh như hoạt động học tập, thực hiện nội quy, vui chơi giải trí, hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp, tham quan, kỹ năng ứng xử giao tiếp, tự giáo dục bản thân. Quản lý hoạt động văn hoá học đường là đề ra phương hướng, mục tiêu, kế hoạch, biện pháp quản lý các hoạt động văn hoá học đường của đội ngũ quản lý của nhà trường nhằm kiểm soát, định hướng việc giáo dục hình thành nhân cách học sinh theo các giá trị văn hoá, đạo đức xã hội như hướng các hoạt động của học sinh đạt tới chân, thiện, mỹ để nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện học sinh. Quản lý hoạt động văn hoá học đường là quản lý kế hoạch hoạt động giáo dục văn hoá học đường của cán bộ quản lý nhằm giúp học sinh có văn hóa trong ứng xử, giao tiếp, trong học tập, cuộc sống, trong thực hiện trang phục, bảo vệ môi trường, cảnh quan, cơ sở vật chất, trong cách chia sẻ, chung sức vì cộng đồng xã hội .

Tóm lại, quản lý hoạt động văn hoá học đường là quản lý các hoạt động văn hóa học đường nhằm giáo dục, điều chỉnh thái độ, hành vi văn hoá học đường cho học sinh trung học phổ thông và làm cho học sinh có ý thức tình cảm tích cực và có thói quen thực hiện hành vi văn hoá phù hợp với chuẩn mực xã hội. Các hình thức quản lý hoạt động văn hoá học đường như quản lý hoạt động dạy và học trên lớp, hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp như tham quan, ngoại khóa, giáo dục kỹ năng song, sinh hoạt tập thể, văn nghệ, thể dục thể thao, các hoạt động tự giáo dục, giáo dục trong tiết sinh hoạt lớp, toàn trường, cá nhân, giáo dục theo các hoạt động phong trào…

Từ sự phân tích trên, có thể hiểu khái niệm quản lý hoạt động văn hoá học đường của học sinh trung học phổ thông như sau:

Quản lý hoạt động văn hoá học đường của học sinh trung học phổ thông, là quản lý các hoạt động văn hóa do nhà trường tổ chức cho học sinh tham gia nhằm điều chỉnh, hướng dẫn thái độ và hành vi văn hóa họ phù hợp với nội quy nhà trường, giá trị đạo đức, văn hoá của xã hội.

Từ quan niệm về quản lý hoạt động văn hóa học đường như trên, có thể hiểu mục tiêu, vai trò, chức năng và hình thức quản lý hoạt động văn hóa học đường như sau: Luận văn: Quản lý hoạt động văn hoá học đường học sinh THPT.

Mục tiêu quản lý hoạt động văn hoá học đường cuả học sinh trung học phổ thông: Chuyển hóa những nguyên tắc, chuẩn mực đạo đức xã hội thành những phẩm chất đạo đức nhân cách cho học sinh, hình thành ở học sinh thái độ, hành vi đúng đắn trong giao tiếp, ứng xử ý thức tự giác thực hiện các chuẩn mực của xã hội, thói quen chấp hành nội qui nhà trường, các quy định của pháp luật, có lối sống, hành vi ứng xử với mọi người xung quanh tốt đẹp; giúp học sinh phát triển toàn diện nhân cách, tích cực tham gia xây dựng trường học thân thiện.

  • Vai trò, chức năng của quản lý hoạt động văn hoá học đường:

Quản lý hoạt động văn hoá học đường của học sinh trung học phổ thông có vai trò vô cùng quan trọng: Nhà trường có vai trò chỉ đường, giáo viên có vai trò dẫn lối, cha mẹ học sinh có vai trò đồng hành nhằm mục đích giáo dục thái độ, hành vi của học sinh theo chuẩn mực đạo đức, văn hóa, quy định của pháp luật; giúp học sinh sống có lý tưởng, hoài bão và thực hiện được ước mơ của mình, luôn hướng tới cái “Chân, Thiện, Mĩ”, đáp ứng được yêu cầu đòi hỏi của tiến bộ xã hội. Quản lý hoạt động văn hóa học đường còn để nâng cao hiệu quả giáo dục văn hóa học đường cho học sinh, giúp học sinh có kỹ năng sống như biết tự miễn dịch với các tệ nạn xã hội, các hành vi lệch lạc về lối sống đạo đức, biến dạng về văn hóa…Trước cơn bão của mặt trái cơ chế thị trường, những tác động tiêu cực từ hệ thống “ intenetđen”, facebook đang hàng ngày hủy hoại các giá trị đạo đức, văn hóa thì nhà trường, gia đình, các tổ chức xã hội luôn là ngôi nhà để che chắn cho học sinh không bị ảnh hưởng xấu đến quá trình hình thành nhân cách. Quản lý hoạt động văn hoá học đường của học sinh trung học phổ thông nhà trường cần thực hiện có hiệu quả các nội dung xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực trong mỗi nhà trường và cơ sở giáo dục; tăng cường công tác giáo dục pháp luật và qui chế, qui định về giáo dục và đào tạo, góp phần hình thành thế hệ công dân hiểu, nắm vững và tự giác chấp hành pháp luật.

Nhà trường nghiên cứu, rà soát nội dung, hình thức triển khai công tác giáo dục đạo đức, lối sống cho học sinh, kiềm chế và phấn đấu không còn hiện tượng bạo lực học đường, các hành vi thiếu văn hóa trong học sinh; Tăng cường công tác giáo dục toàn diện và quản lý học sinh; chú trọng và tăng cường giáo dục tư tưởng chính trị, văn hóa truyền thống, lòng yêu nước, đạo đức, lối sống, kỹ năng sống, kỹ năng thực hành, ý thức trách nhiệm xã hội; tổ chức tốt các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể dục, thể thao, công tác chăm sóc sức khỏe; chú trọng công tác bảo đảm an ninh, trật tự trường học; giáo dục an toàn giao thông, phòng chống bạo lực, tệ nạn xã hội, tai nạn thương tích, đuối nước, dịch bệnh đối với học sinh .

Đầu tư cơ sở vật chất, nâng cao năng lực, trình độ chuyên môn cho đội ngũ cán bộ, giáo viên làm công tác học sinh, sinh viên, tư tưởng, văn hóa, thể dục, thể thao và y tế trường học. Đẩy mạnh việc triển khai thành lập bộ máy chuyên trách thực hiện công tác quản lý hoạt động văn hóa học đường của học sinh. Luận văn: Quản lý hoạt động văn hoá học đường học sinh THPT.

Thày cô luôn là người dẫn lối để học sinh có thái độ hành vi ứng xử văn hóa, thực hiện văn hóa trong học tập, vui chơi giải trí, sử dụng điện thoại, mạng intenet, facebook theo hướng tích cực, có thẩm mỹ trong ăn mặc, văn hóa đọc, âm nhạc, hội họa theo hướng văn minh , thanh lịch, hiện đại và truyền thống. Giúp học sinh tham gia các hoạt động ngoại khóa lành mạnh, bổ ích, sẵn sàng tham gia phong trào tình nguyện vì môi trường, đảm bảo An toàn giao thông, Phòng chống tệ nạn xã hội, đền ơn đáp nghĩa, nhân đạo từ thiện, sống có đạo lý, nhân văn…

Quản lý văn hóa học đường không thể thiếu vai trò của gia đình, vì gia đình là cái nôi để nuôi dưỡng là môi trường hình thành văn hóa trong mỗi học sinh. Gia đình có quan tâm đến việc giáo dục văn hóa, rèn luyện nhân cách cho con thì nhà trường mới có học sinh tốt, gia đình bỏ bê, phó mặc việc dạy dỗ con cái cho nhà trường thì sẽ gây khó khăn cho nhà trường rất nhiều trong việc quản lý giáo dục học sinh. Cha mẹ luôn lắng nghe, luôn thấu hiểu, tư vấn cho con, giúp con học tập và từng bước trưởng thành, ngăn chặn cái xấu, cái ác ngoài xã hội gây ảnh hưởng đến quá trình hình thành nhân cách của con.

Quản lý hoạt động văn hoá học đường của học sinh trung học phổ thông gồm 4 chức năng cơ bản: Phân tích, dự báo và lập kế hoạch; tổ chức thực hiện kế hoạch; lãnh đạo/chỉ đạo thực hiện kế hoạch; kiểm tra, đánh giá.

Hình thức tổ chức quản lý hoạt động văn hoá học đường của học sinh trung học phổ thông bao gồm: Quản lý hoạt động dạy học trên lớp; quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp như tham quan, ngoại khóa, giáo dục kỹ năng sống, văn nghệ, thể dục thể thao…; hoạt động tự giáo dục; kiểm tra đánh giá.

Quản lý dạy học trên lớp, là quản lý quá trình dạy kiến thức khoa học tự nhiên, xã hội kết hợp với việc dạy người của giáo viên. Quản lý việc dạy học, dạy người của giáo viên thông qua kế hoạch giảng dạy, kế hoạch lồng ghép giáo dục văn hóa học đường, kỹ năng sống vào một số tiết học của các bộ môn, thông qua việc tổ chức dạy học theo các bước nhằm đưa học sinh vào nề nếp học tập, có ý thức chấp hành tốt nội quy, giáo dục tính trung thực trong kiểm tra thi cử của học sinh, hướng học sinh biết vận dụng, liên hệ kiến thức vào thực tế cuộc sống

Quản lý hoạt động văn hoá học đường của học sinh trung học phổ thông qua giáo dục ngoài giờ lên lớp (Hoạt động ngoại khóa) , nhằm giáo dục kỹ năng ứng xử giao tiếp, kỹ năng giải quyết các vấn đề phát sinh trong cuộc sống, tạo điều kiện cho học sinh phát huy khả năng sáng tạo, tự thích ứng với môi trường xã hội “Ở bầu thì tròn, ở ống thì dài” theo hướng tích cực. Quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp thông qua kế hoạch hoạt động văn hóa học đường ở các tiết chào cờ, giáo dục kỹ năng sống, biểu diễn văn nghệ theo chủ đề, tham quan học tập tại các di tích lịch sử văn hóa, cơ sở sản xuất, các làng nghề truyền thống, các buổi hoạt động nhân đạo từ thiện tại các trung tâm xã hội, trại trẻ mồ côi…

Quản lý hoạt động văn hóa học đường thông qua việc tự giáo dục, tự đánh giá của học sinh nhằm giúp học sinh nhận thức được các đúng, cái sai, thế nào là thái độ, hành vi có văn hóa, đạo đức, không có văn hóa đạo đức, người không có văn hóa, đạo đức sẽ bị người khác không tôn trọng, bị coi thường, khinh rẻ, xa lánh… Từ đó giúp học sinh biết tự điều chỉnh thái độ hành vi sao cho phù hợp với chuẩn mực văn hóa, đạo đức.

1.2 Nội dung quản lý hoạt động văn hoá học đường của học sinh trung học phổ thông Luận văn: Quản lý hoạt động văn hoá học đường học sinh THPT.

1.2.1 Quản lý việc xây dựng và thực hiện kế hoạch hoạt động văn hoá học đường của học sinh

Quản lý việc xây dựng và thực hiện kế hoạch hoạt động văn hoá học đường của học sinh, là khâu đầu tiên trong toàn bộ các nội dung quản lý. Để xây dựng kế hoạch hoạt động văn hóa học đường, cần phân tích thực trạng văn hoá học đường, quản lý hoạt động văn hoá học đường trong năm học của ngành, trường, địa phương; xác định điều kiện giáo dục như cơ sở vật chất, tài chính, quỹ thời gian, sự phối hợp với lực lượng giáo dục trong trường và ngoài trường. Xây dựng kế hoạch quản lý hoạt động văn hóa học đường nhằm xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực, góp phần giáo dục toàn diện học sinh, giúp học sinh có nhận thức và hành vi đạt được yêu cầu như: Học sinh thể hiện tinh thần, ý chí vươn lên đưa nước Việt Nam thoát khỏi nghèo nàn, lạc hậu; có năng lực hội nhập trong lĩnh vực chuyên môn. Học sinh xử lý hài hòa mối quan hệ cá nhân và tập thể, biết quan tâm đến lợi ích chung; biết giao tiếp, ứng xử trong công việc và trong các mối quan hệ xã hội. Học sinh có lối sống lành mạnh, nếp sống văn minh, tôn trọng pháp luật và truyền thống đạo đức; cần kiệm, trung thực, nhân nghĩa, có ý thức bảo vệ môi trường, học sinh có lương tâm, đạo đức, có hiểu biết về nghề nghiệp; linh hoạt, có năng lực tư duy sáng tạo, có năng lực hiểu biết các lĩnh vực văn hóa, kiến thức xã hội, có trình độ thẩm mỹ, biết thưởng thức, nhận biết cái đẹp, phê phán cái xấu; có khả năng tham gia các hoạt động thể thao, chăm sóc sức khỏe cho bản thân.

Quản lý nội dung kế hoạch hoạt động văn hóa học đường cần tập trung vào những vấn đề sau: Quản lý kế hoạch tuyên truyền giáo dục nhận thức về vai trò trách nhiệm của cán bộ quản lý trong nhà trường đối với hoạt động văn hóa học đường. Quản lý việc tổ chức các hoạt động giáo dục, ca ngợi truyền thống tốt đẹp của dân tộc, truyền thống cách mạng, tuyên truyền quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước. Chú trọng giáo dục đạo lý làm người, ý thức trách nhiệm, nghĩa vụ công dân, lòng yêu nước, yêu chủ nghĩa xã hội, đạo đức, lối sống, nếp sống văn hóa, lịch sử, bản sắc dân tộc và tinh hoa văn hóa nhân loại. Ca ngợi những biểu hiện tích cực và phê phán những khuynh hướng tiêu cực trong mối quan hệ giữa con người với con người, với di sản của nhân loại và với môi trường xung quanh.

Quản lý nội dung kế hoạch giải quyết được tâm tư, nguyện vọng, tình cảm, trách nhiệm của tuổi trẻ học sinh, đối với tình bạn, tình yêu, gia đình, thầy giáo, cô giáo, nhà trường và cộng đồng. Giải quyết được thực trạng về hoạt động văn hóa học đường hiện nay đặc biệt những vấn đề mang tính thời sự “Nóng” của lứa tuổi học sinh trung học phổ thông như bạo lực học đường, nói tục, chửi thề, vi phạm an toàn giao thông, sống thử, giao tiếp ứng xử trên facebook, lối sống thực dụng chạy theo đồng tiền, tham gia tệ nạn xã hội, quan hệ đồng giới, ý thức bảo vệ môi trường…

Quản lý nội dung của kế hoạch phải mang tính đi trước, đón đầu những vấn đề sẽ xẩy ra trong thực tế quản lý hoạt động văn hóa học đường nhằm hạn chế việc vi phạm văn hóa học đường, đồng thời tạo ra các hình thức phong phú để giáo dục học sinh tự quản lý hoạt động văn hóa học đường của cá nhân, nhóm, tập thể đạt hiệu quả cao.

Quản lý kế hoạch tổ chức hoạt động văn hoá học đường cho học sinh, theo từng năm học, học kỳ, hoặc theo từng tháng, tuần. Học sinh bắt buộc phải tham gia các hoạt động văn hóa học đường do nhà trường, lớp tổ chức. Hằng năm, các nhà trường căn cứ vào quy định về việc xây dựng văn hóa học đường và điều kiện cụ thể của trường và địa phương để xây dựng kế hoạch và triển khai tổ chức các hoạt động văn hoá học đường cho học sinh.

Tổ chức triển khai thực hiện kế hoạch quản lý hoạt động văn hoá học đường như: Giải thích mục tiêu, yêu cầu, của kế hoạch quản lý hoạt động văn hoá học đường; thảo luận biện pháp thực hiện kế hoạch; sắp xếp bố trí nhân sự, phân công trách nhiệm quản lí, huy động cơ sở vật chất, kinh tế; định rõ tiến trình, tiến độ thực hiện, thời gian bắt đầu, thời hạn kết thúc.

Phối hợp chặt chẽ với các cơ quan quản lý, tổ chức, Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam, Ban đại diện cha mẹ học sinh các tổ chức khác trong trường để triển khai kế hoạch, thực hiện phù hợp với điều kiện cụ thể của trường. Luận văn: Quản lý hoạt động văn hoá học đường học sinh THPT.

Tăng cường tổ chức các hoạt động văn hóa quần chúng, giao lưu văn hoá, văn nghệ, giới thiệu chuyên đề văn hóa, giáo dục đạo đức, kỹ năng sống, tổ chức tham quan dã ngoại để giáo dục kiến thức xã hội và nghề nghiệp cho học sinh.

Tổ chức hoạt động văn hoá học đường cho học sinh, theo phương pháp giáo dục ngoại khoá, kết hợp lồng ghép trong các môn học liên quan và phù hợp với điều kiện, khả năng, năng khiếu của cá nhân. Chủ động phối hợp với gia đình học sinh, và các cơ quan, tổ chức xã hội có liên quan trong quá trình thực hiện kế hoạch quản lý hoạt động văn hóa học đường.

Hiệu trưởng nhà trường chịu trách nhiệm xây dựng kế hoạch, chỉ đạo, cụ thể hóa các nội dung quản lý hoạt động văn hóa học đường của trường để tổ chức thực hiện, kiểm tra và đánh giá kết quả. Cụ thể như: Chỉ đạo giáo viên chủ nhiệm, Đoàn thanh niên lập kế hoạch quản lý hoạt động văn hóa học đường của học sinh từng tuần, tháng, học kỳ, năm học.Trong chỉ đạo thực hiện kế hoạch quản lý hoạt động văn hoá học đường, cần điều hành các bộ phận thực hiện những nhiệm vụ để bảo đảm giáo dục học sinh thực hiện các hoạt động văn hoá học đường diễn ra đúng hướng, đúng kế hoạch, tập hợp và phối hợp các lực lượng giáo dục sao cho đạt hiệu quả.

1.2.2. Quản lý các hoạt động ngoại khoá, ngoài giờ lên lớp của học sinh trung học phổ thông. Luận văn: Quản lý hoạt động văn hoá học đường học sinh THPT.

Hoạt động ngoại khoá hàng năm của học sinh diễn ra theo kế hoạch, nó cần phải được quản lý chặt chẽ; cần có sự phối hợp các lực lựợng giáo dục trong và ngoài nhà trường để tổ chức, sự chuẩn bị về cơ sở vật chất, nội dung, yếu tố con người để thực hiện, cuối mỗi đợt có kiểm tra, đánh giá kết quả và rút kinh nghiệm cho những lần sau.

Quản lý tổ chức các hoạt động ngoài giờ lên lớp như: Hoạt động ngoại khóa, tham quan, sinh hoạt tập thể, văn nghệ, thể dục thể thao, giáo dục kỹ năng sống, xây dựng mối quan hệ với thày cô, bạn bè, cách ứng xử giao tiếp tốt ở mọi nơi mọi lúc, ý thức với cộng đồng như: Sẵn sàng tham gia phong trào bảo vệ môi trường, nhân đạo từ thiện, đấu tranh phòng chống tệ nạn xã hội, phòng chống ma tuý, bạo lực học đường; sống phù hợp với chuẩn mực đạo đức, giá trị văn hoá xã hội.

Quản lý nội dung hoạt động ngoại khóa cần tập trung vào hoạt động giáo dục nhận thức, hành vi văn hóa học đường cho học sinh; trau dồi sự hiểu biết về văn hóa, lịch sử dân tộc và thế giới từ đó có ý thức kế thừa và giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc, biết tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại, giáo dục kỹ năng sống; ý thức chấp hành nội quy, pháp luật, ý thức bảo vệ môi trường; sự hiểu biết về xã hội, định hướng nghề nghiệp trong tương lai…

Quản lý hình thức thực hiện hoạt động ngoại khóa như tọa đàm, trao đổi, thảo luận nhằm tuyên truyền, giáo dục nội dung trên kết hợp với văn nghệ như hát, diễn tiểu phẩm, đố vui, tổ chức trò chơi tìm hiểu kiến thức văn hóa lịch sử, các phòng chống ma túy, HIV/AIDS, hiểu biết về nghề nghiệp. Tổ chức thăm quan viện bảo tàng, di tích lịch sử, giang nam thắng cảnh…

Quản lý việc thực hiện ngoại khóa phải đảm bảo an toàn, đạt hiệu quả cao, không để xẩy ra tai nạn thương tích cho người tham gia. Chuẩn bị đầy đủ về kinh phí, nhân sự để thực hiện tốt hoạt động ngoại khóa.

1.2.3 Quản lý các hoạt động học tập chính khóa và một số nội dung hoạt động khác

Quản lý hoạt động văn hóa học đường của học sinh trung học phổ thông trong học tập chính khóa như: Quản lý kế hoạch hoạt động học tập chính khoá, kiểm tra, đánh giá chống bệnh thành tích, tiêu cực trong kiểm tra thi cử của học sinh. Quản lý hoạt động thực hiện nội quy nhà trường trong giờ học như: Kỷ luật trật tự giờ học, ý thức học bài và chuẩn bị bài, ý thức thực hiện trang phục, quần áo, giầy dép, giờ giấc, đảm bảo vệ sinh, giữ gìn môi trường xanh sạch đẹp…

Ngoài ra quản lý hoạt động văn hoá học đường cho học sinh trung học phổ thông còn diễn ra ở một số nội dung khác như:

  • Quản lý hoạt động văn hóa học đường trong giao tiếp, ứng xử; Quản lý hoạt động văn hóa học đường trong cuộc sống;
  • Quản lý hoạt động giáo dục văn hóa học đường trong trang phục; Quản lý hoạt động sử dụng điện thoại di động, internet đúng mục đích; Luận văn: Quản lý hoạt động văn hoá học đường học sinh THPT.
  • Quản lý hoạt động khi tham gia giao thông;
  • Quản lý hoạt động tìm hiểu nghề nghiệp cho bản thân;
  • Quản lý hoạt động giáo dục hành vi văn hóa trong việc bảo vệ môi trường, cảnh quan, cơ sở vật chất…

Để quản lý các nội dung trên, Giáo viên chủ nhiệm phối hợp với các lực lượng giáo dục để tổ chức các hoạt động văn hóa học đường cho học sinh; Giáo viên chủ nhiệm bám sát lớp, theo dõi uốn nắn nhận thức, hành vi văn hóa học đường của từng học sinh; tổ chức các hoạt động giáo dục kỹ năng sống cho học sinh, tổ chức hoạt động ngoại khóa, nhân đạo, từ thiện… Sau mỗi hoạt động quản lý trên nên có đánh giá, rút kinh nghiệm, chỉ ra những mặt tiến bộ, mặt hạn chế để làm bài học cho những hoạt động quản lý tiếp theo.

1.2.4 Kiểm tra đánh giá kết quả quản lý hoạt động văn hóa học đường

Kiểm tra, đánh giá kết quả quản lý hoạt động văn hoá học đường của học sinh như: Kiểm tra định kỳ, thường xuyên, đột xuất, trực tiếp, hoặc gián tiếp để giúp học sinh hiểu rõ hơn về những hoạt động văn hoá của mình, khẳng định được mình, từ đó hoạt động tích cực hơn, tự giác hơn, biết tự điều chỉnh hành vi của mình cho phù hợp với yêu cầu chung của xã hội.

Thông qua kiểm tra, đánh giá kết quả quản lý hoạt động văn hoá học đường của học sinh, để các lực lượng quản lý và giáo dục trong nhà trường nhận thức rõ vai trò trách nhiệm trong công tác quản lý giáo dục hoạt động văn hoá học đường cho học sinh t ừ đó tìm ra giải pháp tốt hơn cho công tác quản lý hoạt động văn hoá học đường.

Kiểm tra, đánh giá kết quả quản lý hoạt động văn hóa học đường của học sinh cần phải căn cứ vào kết quả đánh giá xếp loại từng tháng, cuối kỳ, cuối năm của học sinh nhằm đánh giá khả năng quản lý, giáo dục của nhà trường có đáp ứng được nhu cầu đòi hỏi của xã hội ở mức độ cao hay không. Qua đó đánh giá được sự quản lý điều hành của hiệu trưởng trong việc xây dựng kế hoạch, tổ chức thực hiện các hoạt động giáo dục văn hóa học đường từ đó hiệu trưởng rút kinh nghiệm và có sự điều chỉnh kế hoạch thực hiện.

Đánh giá phương pháp quản lý, giáo dục của giáo viên chủ nhiệm, giáo viên bộ môn, sự quan tâm, phối hợp giáo dục học sinh của phụ huynh và các tổ chức đoàn thể. Đánh giá quá trình tu dưỡng, phát triển toàn diện của học sinh, đảm bảo để học sinh tích cực tham gia các hoạt động văn hóa học đường, tạo điều kiện cho các em học sinh bộc lộ sở thích, suy nghĩ, mong muốn, năng lực của bản thân, trở thành học sinh văn minh, thanh lịch.

1.3 Những nhân tố tác động cơ bản tới văn hoá học đường của học sinh trung học phổ thông Luận văn: Quản lý hoạt động văn hoá học đường học sinh THPT.

1.3.1 Về tâm sinh lý học sinh

Hiện nay học sinh trung học phổ thông sống trong điều kiện cơ sở vật chất, kinh tế, văn hóa phát triển. Hàng ngày các em được tiếp nhận nhiều luồng thông tin đa chiều thông qua đài, báo, truyền hình, internet, điện thoại di động… vì vậy ảnh hưởng của môi trường sống đến tâm sinh lý, đến sự hình thành nhân cách của học sinh rất lớn. Nếu môi trường tốt sẽ là điều kiện thuận lợi để giúp các em hoàn thiện nhân cách, nếu môi trường không tốt sẽ ảnh hưởng xấu dến việc hoàn thiện nhân cách của các em. Đối với học sinh trung học phổ thông là giai đoạn các em đang phát triển mạnh về thể chất, tinh thần và tình cảm, thích các hoạt động, là lứa tuổi đẹp nhất, có nhiều hoài bão ước mơ song cũng dễ bị kích động, lôi kéo… Học sinh trung học phổ thông đa phần có nhu cầu được tự chủ “Tưởng mình đã trưởng thành”, nhu cầu giao tiếp rất lớn đặc biệt là sự giao tiếp với bạn bè từ đó mà hình thành lên các nhóm bạn cùng sở thích, có ý thức trong quan hệ với bạn khác giới, dễ phát sinh tình cảm yêu đương mang tính bồng bột, thiếu chín chắn, nhanh đổ vỡ hậu quả là dễ chán nản và phát sinh tiêu cực. Từ các yếu tố tâm sinh lý thay đổi nhanh như vậy nếu không được quản lý giáo dục dễ bị sai lệch, vấp ngã, thiếu bản lĩnh, mất phương hướng.

Sự nhận thức và phát triển về trí tuệ của học sinh trung học phổ thông cao hơn so với lứa tuổi trung học cơ sở là do tính chất, yêu cầu của hoạt động học tập. Việc học tập của các em đã được định hình theo khối thi và nghề nghiệp mà các em lựa chọn, bên cạnh đó áp lực về thi cử cũng luôn tạo cho các em sự căng thẳng về tâm lý, các em ít thời gian tham gia các hoạt động ngoại khóa, hoạt động xã hội… Từ đó ảnh hưởng không nhỏ đến sự phát triển toàn diện của học sinh trung học phổ thông

1.3.2. Về phía gia đình

Gia đình là tế bào của xã hội, gia đình có tốt thì xã hội mới tốt, gia đình không tốt sẽ ảnh hưởng đến sự phát triển của xã hội. Đối với mỗi cá nhân, gia đình là cái nôi nuôi dưỡng, là môi trường hình thành và phát triển nhân cách của cá nhân.

Hiện nay đời sống kinh tế của các gia đình có sự phát triển cùng với sự phát triển kinh tế xã hội, nhiều gia đình nhờ nền kinh tế thị trường đã “Phất lên” nhưng nhiều cha mẹ do nhận thức lệch lạc, không có tri thức về giáo dục con cái; sự quan tâm, nuông chiều thái quá trong việc nuôi dạy con, con đòi gì được ấy, đã đẩy con vào con đường hư hỏng ăn chơi xa đọa, nghiện ngập hư hỏng; nhiều cha mẹ sử dụng quyền uy một cách cực đoan bắt con phải bỏ học đi làm kiếm tiền khi chưa đủ tuổi lao động dẫn con đến con đường trộm cắp, cướp giật gây bao đau khổ cho mọi người; tấm gương phản diện của cha mẹ, người thân; có các hoàn cảnh éo le hoặc hay bị sử dụng bằng vũ lực… Đã tác động không nhỏ đến sự hình thành và phát triển nhân cách cho học sinh. Song bên cạnh đó nhiều gia đình luôn quan tâm nuôi dạy sống có đạo lý, trọng nhân cách, có ý chí vươn lên, giáo dục con trở thành người có ích dù gia đình còn nhiều khó khăn về kinh tế.

1.3.3. Về phía nhà trường Luận văn: Quản lý hoạt động văn hoá học đường học sinh THPT.

Mỗi cá nhân luôn mang dấu ấn văn hóa nhà trường, người xưa có câu: “Thầy nào trò đấy”, người thầy luôn giữ vai trò quyết định chất lượng giáo dục học sinh, vì vậy mỗi thầy cô giáo luôn là tấm gương sáng tự học và sáng tạo để học sinh noi theo.

Nhà trường luôn đề ra các giá trị, mục tiêu, động lực và có kế hoạch để học sinh phấn đấu học tập và rèn luyện, lập thân, lập nghiệp trong tương lai. Nhà trường tạo ra môi trường điều kiện tốt, tổ chức các hoạt động văn hóa hiệu quả thì học sinh sẽ thuận lợi trong học tập và tu dưỡng bản thân.

Tuy nhiên thực trạng hiện nay vẫn còn một số cán bộ quản lí, giáo viên và bạn bè thường có những định kiến, thiếu thiện cảm; sử dụng các biện pháp hành chính thái quá; sự lạm dụng quyền lực của các thầy cô giáo, nhà quản lý; sự thiếu gương mẫu trong mô phạm giáo dục; việc đánh giá kết quả, khen thưởng, kỷ luật thiếu khách quan và không công bằng; sự phối hợp không đồng bộ giữa các lực lượng giáo dục… Đều có ảnh hưởng rất lớn đến quá trình giáo dục đạo đức cho học sinh.

1.3.4. Về phía xã hội

Xã hội hiện nay ngày càng phát triển cùng với sự phát triển như vũ bão của khoa học công nghệ, vì vậy đời sống vật chất tinh thần của con người ngày càng cao. Con người được sống trong xã hội ngày càng hiện đại vì vậy nhận thức của con người ngày càng nhanh nhạy với sự phát triển, lối sống văn minh hơn, nhu cầu của con người không chỉ dừng lại ở ăn đủ mặc đủ mà hướng tới nhu cầu ăn ngon, mặc đẹp hơn. Đây là điều kiện thuận lợi để tổ chức tốt các hoạt động văn hóa học đường.

Tuy nhiên do tác động của cơ chế thị trường, sự phát triển của khoa học công nghệ, văn hóa hội nhập đem lại không ít sự lai căng lố bịch của một số học sinh trung học phổ thông trong giao tiếp, ứng xử, ăn mặc, đi đứng…Các trang mạng xã hội có nhiều thông tin lệch chuẩn, phiến diện tác động lối sống hám cơ sở vật chất hơn tính nhân văn, tiêm nhiễm vào thế hệ trẻ lối sống suy đồi về đạo đức, ích kỷ, thực dụng…Học sinh xem nhẹ lời khuyên của cha mẹ, thầy cô dẫn đến những biểu hiện lệch lạc về chuẩn mực đạo đức. Đây cũng là nhân tố gây khó khăn cho việc quản lý hoạt động văn hóa học đường.

Trong điều kiện sống thuận lợi về vật chất và tinh thần hiện nay, học sinh được sống, học tập, vui chơi, giải trí trong một xã hội phát triển, nhờ có phương tiện thông tin hiện đại làm cho con người gần nhau hơn. Tuy nhiên một số vấn đề nổi cộm, nhức nhối mà xã hội gọi nó là sự xuống cấp về văn hóa học đường với những hành vi lệch chuẩn của học sinh như vô lễ với thầy cô, cha mẹ, nói tục chửi bậy, bạo lực, để đầu tóc kiểu “Thần tượng” ca sỹ, vận động viên thể thao, ăn mặc lố lăng…Đã làm mất đi vẻ đẹp của văn hóa học đường. Thực trạng này có nhiều nguyên nhân trong đó có nguyên nhân quản lý hoạt động văn hóa học đường còn chưa có cơ sở lý luận, chưa tuyên truyền sâu rộng vào nhận thức của đội ngũ cán bộ quản lý, cán bộ giáo viên, học sinh; quản lý hoạt động văn hóa học đường chưa có nội dung cụ thể, chưa có tiêu chí đánh giá, khảo sát cụ thể, toàn diện và thực hiện thường xuyên…

Từ những vấn đề trên, cần phải nghiên cứu lý luận quản lý văn hóa học đường, vai trò, nội dung tổ chức quản lý hoạt động văn hóa học đường của học sinh trung học phổ thông, những nhân tố tác động đến hoạt động quản lý, làm cơ sở định hướng cho nghiên cứu thực trạng vấn đề này trong thực tiễn. Luận văn: Quản lý hoạt động văn hoá học đường học sinh THPT.

XEM THÊM NỘI DUNG TIẾP THEO TẠI ĐÂY:  

===>>> Luận văn: Thực trạng QL văn hoá học đường của học sinh THPT

0 0 đánh giá
Article Rating
Theo dõi
Thông báo của
guest
0 Comments
Cũ nhất
Mới nhất Được bỏ phiếu nhiều nhất
Contact Me on Zalo
0877682993
0
Rất thích suy nghĩ của bạn, hãy bình luận.x