Mục lục
Chia sẻ chuyên mục Đề Tài Luận văn: Đổi mới cải cách thủ tục hành chính tại UBND hay nhất năm 2025 cho các bạn học viên ngành đang làm luận văn thạc sĩ tham khảo nhé. Với những bạn chuẩn bị làm bài luận văn tốt nghiệp thì rất khó để có thể tìm hiểu được một đề tài hay, đặc biệt là các bạn học viên đang chuẩn bị bước vào thời gian lựa chọn đề tài làm luận văn thì với đề tài Luận Văn: Thực trạng và giải pháp đổi mới cải cách thủ tục hành chính theo cơ chế một của tại Ủy ban nhân dân quận Kiến An dưới đây chắc chắn sẽ giúp cho các bạn học viên có cái nhìn tổng quan hơn về đề tài sắp đến.
MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Cải cách hành chính là yêu cầu khách quan của mọi nền hành chính và của bất cứ quốc gia nào trên thế giới. Đối với nước ta, CCHC là yêu cầu cấp bách và là một trong những nhiệm vụ mang tầm chiến lược trong công cuộc đổi mới được Đảng và Nhà nước ta đặc biệt quan tâm, nhằm xây dựng nền hành chính dân chủ, minh bạch, chuyên nghiệp, vững mạnh, từng bước hiện đại. CCHC nhằm đảm bảo thực hiện đường lối đổi mới đất nước, nhất là đổi mới kinh tế, xây dựng nền KTTT định hướng XHCN; xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền XHCN, phát huy dân chủ, đảm bảo quyền con người, đáp ứng yêu cầu hội nhập kinh tế quốc tế.
Với mục đích đơn giản, công khai và minh bạch thủ tục hành chính nhằm đáp ứng yêu cầu của sự phát triển kinh tế xã hội, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 38/CP ngày 04-5-1994 về cải cách một bước thủ tục hành chính trong việc giải quyết công việc của công dân và tổ chức, mở đầu cho hoạt động thực hiện đơn giản hóa thủ tục hành chính, đã tạo bước đột phá lớn trong hoạt động nâng cao hiệu quả quản lý của các cơ quan nhà nước đối với mọi lĩnh vực, là sự chuyển biến rõ rệt trong việc xây dựng và hoàn thiện thể chế Nhà nước. Tiếp đó, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành một loạt các quy định về cải cách thủ tục hành chính, tạo hành lang pháp lý cơ bản cho việc triển khai thực hiện cải cách thủ tục hành chính theo hướng đổi mới, đáp ứng được nhu cầu của xã hội như Quyết định số 136/2011/QĐ-TTg với Chương trình tổng thể cải cách hành chính Nhà nước giai đoạn 2011-2020; Quyết định số 181/2013/QĐ-TTg về việc ban hành quy chế thực hiện cơ chế “một cửa” tại cơ quan nhà nước ở địa phương và gần đây nhất là Quyết định số 93/2017/QĐ-TTg về Ban hành Quy chế thực hiện cơ chế “một cửa”, cơ chế “một cửa liên thông” tại cơ quan hành chính nhà nước tại địa phương. Bên cạnh đó triển khai có hiệu quả Đề án “Đẩy mạnh cải cách chế độ công vụ, công chức” ban hành kèm theo Quyết định số 1557/QĐ-TTg ngày 18/10/2022 của Thủ tướng Chính phủ.., trọng tâm là xây dựng và triển khai Đề án xác định vị trí việc làm, chuẩn hóa đội ngũ công chức, viên chức phù hợp với vị trí việc làm, tinh giảm biên chế; ứng dụng mạnh mẽ công nghệ thông tin trong hoạt động quản lý.
Xuất phát từ những lý do trên mà hiện nay trong cả nước nói chung và địa bàn Thành phố Hải phòng nói riêng, tại các cơ quan quản lý nhà nước đặc biệt là UBND các cấp hoạt động của mô hình “một cửa” trong cải cách thủ tục hành chính đã và đang được đẩy mạnh. Hòa chung vào công cuộc cải cách thủ tục hành chính trong cả nước và các địa phương của thành phố Hải Phòng, UBND quận Kiến An cũng đã tiến hành triển khai cơ chế “một cửa” đồng loạt tại cấp quận và 10 phường vào tháng 6 năm 2015. So với các địa phương khác cùng cấp trong cả nước và thành phố, mô hình “một cửa” tại UBND quận Kiến An được triển khai khá sớm. Trên cơ sở học hỏi mô hình của các quận, huyện bạn đã triển khai có hiệu quả, chuẩn bị tốt về mặt cơ sở vật chất và tuyển chọn đội ngũ CBCC nhiệt tình, có trình độ chuyên môn. Bộ phận “một cửa” của UBND quận trực thuộc quản lý của Văn phòng HĐND – UBND Quận hoạt động độc lập, mang lại hiệu quả cao, được đông đảo nhân dân đồng thuận và ủng hộ. Tuy nhiên, trong quá trình triển khai thực hiện, bên cạnh những kết quả đạt được như thủ tục hành chính được công khai, giảm hẳn tình trạng gây phiền hà, sách nhiễu tổ chức, công dân; tinh thần, trách nhiệm, năng lực chuyên môn của CBCC được nâng lên đáng kể thì vẫn còn những tồn tại nhiều vấn đề bức xúc, biểu hiện thủ tục hành chính còn rườm rà, thủ tục chồng chéo, trùng lặp, chưa ban hành kịp thời gây khó khăn cho công dân trong quá trình giải quyết công việc. Những hạn chế này, cần phải được khắc phục kịp thời để phù hợp với những thay đổi của thực tiễn địa phương cũng như tình hình phát triển kinh tế – xã hội của cả nước. Vì vậy việc nghiên cứu về thủ tục hành chính và cải cách thủ tục hành chính và rút ra tổng kết cho địa phương là rất cần thiết. Để hiểu rõ một cách cụ thể, lý giải những vấn đề đang còn khúc mắc do những bất cập hiện nay ở công tác hành chính gây ra hiện nay và nhận thức được thực trạng cũng như vai trò và ý nghĩa và tầm quan trọng đó, tôi nhận thấy việc hoàn thiện công tác xử lí cải cách hành chính là vấn đề cấp thiết. Xuất phát từ lí do đó, tác giả lựa chọn nội dung: “Thực trạng và giải pháp đổi mới cải cách thủ tục hành chính theo cơ chế một của tại Ủy ban nhân dân quận Kiến An” làm đề tài nghiên cứu. Kết quả nghiên cứu của đề tài góp phần hoàn thiện hướng cải cách hành chính, qua đó góp phần tạo động lực phát triển kinh tế chính trị an ninh của quận Kiến An và thành phố Hải Phòng trong thời gian tới, và góp phần làm tiêu điểm cho việc đi đầu của Hải Phòng trong các lĩnh vực. Luận văn: Đổi mới cải cách thủ tục hành chính tại UBND.
Với mong muốn hoàn thiện kiến thức ở trường, áp dụng có hiệu quả vào công tác quản lý hành chính của bản thân hiện đang trực tiếp công tác, đóng góp ý kiến để nâng cao chất lượng mô hình “một cửa” đang được thực hiện tại quận Kiến An. Do thời gian nghiên cứu có hạn và kinh nghiệm của bản thân chưa nhiều nên không tránh khỏi những thiếu sót. Vì vậy tác giả rất mong được sự đóng góp ý kiến của thầy cô và các bạn để bài khóa luận của mình thêm hoàn thiện.
2. Mục đích nghiên cứu
Đề tài tập trung nghiên cứu:
- Hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực tiễn về thủ tục hành chính theo cơ chế một cửa.
- Cung cấp những căn cứ khoa học phân tích, đánh giá được thực trạng và cải cách thủ tục hành chính cho việc xác định nguyên nhân của từng mặt hạn chế chủ yếu còn tồn tại của mô hình “một cửa” đang vận hành hiện nay ở UBND quận Kiến An.
- Tìm hiểu thực trạng triển khai hoạt động cải cách thủ tục hành chính theo cơ chế “một cửa” tại UBND quận Kiến An;
- Đề xuất được một số giải pháp mục tiêu cụ thể nhằm nâng cao hiệu quả của công tác cải cách thủ tục hành chính theo cơ chế “một cửa”, phục vụ cho công tác quản lý và điều hành hoạt động phù hợp với tình hình thực tiễn tại quận Kiến An.
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
3.1. Đối tượng nghiên cứu
Các quy phạm pháp luật về giải quyết TTHC đối với các công việc liên quan đến quyền lợi ích hợp pháp của cá nhân, tổ chức, tập trung nghiên cứu các Nghị định của chính phủ, quy định về kiểm soát TTHC, các quyết định của Thủ tướng chính phủ về giải quyết TTHC theo cơ chế một cửa, một cửa liên thông hiện đại và các quy định về giải quyết TTHC do cơ quan Nhà nước cấp tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương ban hành theo thẩm quyền. Đối tượng nghiên cứu của đề tài là các quan hệ phát sinh từ thực tiễn thực hiện pháp luật về giải quyết TTHC của cơ quan nhà nước cấp quận, huyện và tình hình cải cách thủ tục hành chính theo cơ chế một cửa.
Những thủ tục hành chính được giải quyết tại UBND quận Kiến An và cơ chế phối hợp giũa các cơ quan, phòng ban chức năng qua mô hình “một cửa”. Tổng hợp tình hình thực tiễn để cung cấp những căn cứ chính xác cho việc đánh giá hiệu quả hoạt động cải cách thủ tục hành chính theo cơ chế “một cửa” ở địa phương. Đồng thời, tham khảo quy trình xử lý và giải quyết thủ tục hành chính ở địa phương khác để có được cái nhìn tổng quát về thủ tục hành chính và giải quyết thủ tục hành chính đang áp dụng trong thực tế.
3.2. Phạm vi nghiên cứu Luận văn: Đổi mới cải cách thủ tục hành chính tại UBND.
Phạm vi về không gian: Đề tài được tiến hành nghiên cứu tại bộ phận một cửa của Ủy ban nhân dân quận Kiến An.
Về thời gian: Luận văn nghiên cứu các báo cáo, tài liệu thứ cấp giai đoạn 2023-2025; nghiên cứu số liệu điều tra tại thời điểm tháng 9 năm 2026.
Về nội dung: Trong khuôn khổ giới hạn của một luận văn thạc sỹ, luận văn không nghiên cứu về pháp luật quy định TTHC nói chung, tác giả chỉ tập trung nghiên cứu một số nội dung sau:
Nghiên cứu pháp luật về giải quyết TTHC và thực tiễn thực thi pháp luật của các cơ quan quận Kiến An và chỉ đối với thủ tục liên quan đến quyền và lợi ích của tổ chức cá nhân.
Tập trung vào nghiên cứu thực trạng và giải pháp đổi mới cải cách hành chính theo cơ chế một cửa tại Ủy ban nhân dân quận Kiến An.
Đánh giá và phân tích những thuận lợi, khó khăn, vướng mắc trong thực hiện cải cách thủ tục hành chính theo cơ chế một cửa đối với doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân.
Đề xuất quan điểm đóng góp của tác giả về một số vấn đề trong thực hiện cải cách thủ tục hành chính theo cơ chế một cửa tại Ủy ban nhân dân quận Kiến An.
4. Phương pháp nghiên cứu
4.1. Phương pháp luận
Trên cơ sở phương pháp luận của chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và các quan điểm của Đảng, pháp luật của Nhà nước qui định về CCHC, trực tiếp là cải cách TTHC theo cơ chế một của. Luận văn dựa trên phương pháp duy vật biện chứng và duy vật lịch sử của để tìm ra mối liên hệ giữa các hiện tượng nhằm đánh giá các vấn đề nghiên cứu một cách khoa học, nhằm tạo được sự logic cho luận văn. Đánh giá và phân tích những thuận lợi, khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện cải cách thủ tục hành chính theo cơ chế một cửa tại quận Kiến An. Từ đó đề xuất giải pháp đổi mới cải cách hành chính theo cơ chế một của tại quận Kiến An.
4.2. Phương pháp nghiên cứu cụ thể
Phương pháp thống kê thu thập số liệu: Số liệu được thu thập tại Bộ phận Văn phòng một cửa của quận Kiến An, các phòng TM&MT, Tài chính- Kế hoạch, Lao động thương binh xã hội, Tư pháp, Quản lý đô thị, Chi cục Thống kê và 10 phường thuộc quận (Phường Bắc Sơn, Đồng Hòa, Lãm Hà, Nam Sơn, Ngọc Sơn, Phù Liễn, Quán Trữ, Tràng Minh, Trần Thành Ngọ, Văn Đẩu) về các qui trình giải quyết các thủ tục hành chính liên quan đến 5 lĩnh vực được thực hiện ở Văn phòng một cửa. Về các tiêu chí đánh giá chất lượng, mức độ hình thành công việc của cán bộ, công chức: giới tính, cơ cấu tuổi, như trình độ văn hóa, chuyên môn, nghiệp vụ để mô tả thực trạng công việc và đánh giá hiệu quả công việc của cán bộ, công chức.
- Phương pháp điều tra xã hội học: Đề tài sử dụng thu thập thông tin bằng bảng hỏi, phương pháp phỏng vấn ngẫu nhiên, lập phiếu điều tra. Luận văn: Đổi mới cải cách thủ tục hành chính tại UBND.
- Đối tượng điều tra:
- Tiến hành điều tra 5 phòng thuộc lĩnh vực phải giải quyết thủ tục hành chính tại Bộ phận một cửa của quận Kiến An.
- Tổng số phiếu phát ra 100 phiếu, trong đó cán bộ, công chức 50 phiếu (mẫu phiếu điều tra được đính kèm tại phụ lục 2), công dân và tổ chức tới làm việc tại Bộ phận một cửa và các phường 50 phiếu (mẫu phiếu điều tra được đính kèm tại phụ lục 1)
- Tổng số phiếu điều tra là 100 phiếu.
- Cách thức phát phiếu: Phát trực tiếp cho các đối tượng cần hỏi.
- Phương pháp quan sát: Sử dụng phương pháp quan sát để thu thập thông tin về hành vi, thái độ, điều kiện làm việc của cán bộ công chức phường.
Phương pháp phỏng vấn: Trong phạm vi đề tài, tác giả tập trung phỏng vấn Trưởng phòng Nội vụ, Phó chánh Văn phòng HĐND, UBND phụ trách Bộ phận Một cửa, chuyên viên phòng Nội vụ phụ trách cán bộ, công chức, Chủ tịch các phường và người dân để làm rõ thực trạng chất lượng giải quyết thủ tục hành chính tại Bộ phận một cửa; làm rõ thực trạng và chất lượng CBCC, nhận và trả kết quả tại Bộ phận một cửa của quận và phường, tìm ra nguyên nhân của thực trạng để từ đó đề ra những giải pháp nhằm nâng cao chất lượng CBCC thực hiện nhiệm vụ nhận và trả kết quả tại Bộ phận một cửa của quận và phường.
Ngoài ra tác giả còn sử dụng một số phương pháp như phương pháp thu thập số liệu và tài liệu thứ cấp. Nguồn số liệu: Qua các báo chí, tạp chí, Website hành chính thành phố Hải Phòng, các dự án nghiên cứu, đề tài, tài liệu hội thảo có liên quan đến luận văn, các báo cáo tổng kết về cải cách hành chính giai đoạn 2020-2025 và 9 tháng năm 2026, về tình hình cán bộ công chức viên chức Phòng nội vụ quận Kiến An và số liệu điều tra thực tế.Trong quá trình nghiên cứu, tác giả đã sử dụng các phương pháp phân tích, tổng hợp, so sánh, thống kê xã hội học, nghiên cứu lý thuyết, khảo sát thực tiễn để nghiên cứu các đối tượng trên.
5. Đóng góp chính của đề tài
- Phân tích thực trạng công tác cải cách thủ tục hành chính theo Đề án cơ chế một cửa liên thông hiện đại.
- Đánh giá thực trạng của công tác cải cách và giải pháp đổi mới cải cách thủ tục hành chính theo cơ chế một cửa tại UBND quận Kiến An qua đó xác định nguyên nhân của những thành công và hạn chế, chỉ ra những vấn đề cần giải quyết.
Đề xuất phương hướng và một số giải pháp tiếp tục giai đoạn tiếp theo thực hiện cơ chế một cửa trong giải quyết các thủ tục hành chính và nâng cao tác phong giao tiếp ứng xử của cán bộ, công chức đối với các tổ chức, cá nhân, công dân trong điều kiện phát triển của quận Kiến An. Luận văn: Đổi mới cải cách thủ tục hành chính tại UBND.
Luận văn này là một công trình khoa học nghiên cứu, đánh giá một cách tương đối và toàn diện về cải cách TTHC cấp quận, huyện. Kết quả nghiên cứu của luận văn có thể sẽ góp phần vào việc hoàn thiện cải cách TTHC theo cơ chế “một cửa” tại chính quyền cấp quận, huyện trên toàn quốc.
6. Giả thuyết nghiên cứu
Đề tài nghiên cứu “Thực trạng và giải pháp đổi mới cải cách thủ tục hành chính theo cơ chế một của tại Ủy ban nhân dân quận Kiến An” đặt ra giả thuyết là nếu kết quả nghiên cứu được thực hiện tốt sẽ giúp thúc đẩy nhanh tiến trình cải cách TTHC triển địa bàn quận Kiến An nói chung và toàn địa bàn thành phố. Luận văn còn là tiếng nói từ cơ sở mang tính tham khảo để các cơ quan, ban, ngành từ Trung ương đến địa phương nghiên cứu tiếp tục hoạch định chính sách, đồng thời triển khai tốt hơn nữa nhiệm vụ cải cách TTHC, cải thiện mối quan hệ giữa các cơ quan hành chính với các tổ chức, cá nhân.
7. Kết cấu của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và mục lục thì nội dung của bài Luận văn bao gồm 3 chương chính:
- Chương 1: Những vấn đề chung về cải cách thủ tục hành chính và cơ chế “một cửa”
Hệ thống lại lý luận nền hành chính nói chung, các bộ phận cấu thành cũng như các nội dung của CCHC. Các kiến thức về TTHC và sự cần thiết phải cải cách TTHC. Cơ chế một cửa là gì, vai trò của nó đối với việc giải quyết TTHC.
- Chương 2: Thực trạng cải cách thủ tục hành chính theo cơ chế “một cửa” tại UBND quận Kiến An.
Phần này giới thiệu khái quát về quá trình hoạt động tại UBND Quận Kiến An . Đánh giá lại quá trình thực hiện cơ chế một cửa, những thành công đạt được cũng như những mặt còn tồn tại.
- Chương 3: Các giải pháp đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính theo cơ chế “một cửa” tại UBND quận Kiến An.
Dựa trên những đánh giá về những mặt tồn tại đã nêu khi thực hiện cơ chế “Một cửa” của Chương 2, Chương 3 sẽ đề xuất những giải pháp nhằm phát huy vai trò của bộ phận “Một cửa” trong việc giải quyết TTHC từ đó thúc đẩy các hoạt động của UBND quận Kiến An.
CHƯƠNG 1 NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ CẢI CÁCH THỦ TỤC HÀNH CHÍNH VÀ CƠ CHẾ MỘT CỬA
1.1. Cải cách thủ tục hành chính và sự cần thiết phải đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính
1.1.1. Một số khái niệm về cải cách thủ tục hành chính
Khái niệm thủ tục hành chính về mặt thuật ngữ, nghĩa của từ thủ tục được các từ điển giải thích nhưng có sự khác biệt nhất định chẳng hạn thủ tục là những việc cụ thể phải làm theo một trình tự quy định để tiến hành một công việc có tính chất chính thức [40] thủ tục là cách thức tiến hành một công việc với nội dung và trình tự nhất định theo quy định của cơ quan nhà nước [37]. Từ điển Hán Việt của giáo sư Đào Duy Anh quan niệm “ thủ tục là các trình tự và phương pháp làm việc” [1tr 441], đại từ điển tiếng Việt thủ tục được hiểu là “cách thức đã định để thực hiện một hoạt động [37 tr 274].
- Trong giáo trình Hành chính học đại cương do giáo sư Đoàn Trọng Truyến chủ biên, khái niệm TTHC được trình bày một cách cụ thể hơn: Luận văn: Đổi mới cải cách thủ tục hành chính tại UBND.
Thủ tục hành chính là trình tự về thời gian, không gian và là cách thức giải quyết công việc của cơ quan hành chính nhà nước, nhà nước trong mối quan hệ với cơ quan tổ chức cá nhân công dân. Nó được đặt ra để các cơ quan nhà nước có thể thực hiện một hình thức hoạt động cần thiết của mình, trong đó bao gồm cả trình tự thành lập các công sở, trình tự bổ nhiệm bãi nhiệm trình tự điều hành tổ chức các hoạt động thoát nghiệp hành chính [20 tr 208]
Các quan niệm trên có thể thấy ở góc độ trung nhất thủ tục bao gồm 2 yếu tố cơ bản là trình tự và cách thức trong đó trình tự xác định quy trình, tức là trật tự các bước, các giai đoạn tiến hành công việc, cách thức xác định phương pháp tiến hành các công việc gắn bó với những hoạt động cụ thể. Các hoạt động của cơ quan Nhà nước trong đó có các hoạt động quản lý hành chính nhà nước đều được diễn ra phổ biến với nhiều hoạt động, hành vi kế tiếp nhau, trình tự thời gian và trình tự những công việc cụ thể, xác định những thủ tục nhất định. Như vậy trình tự là yếu tố quan trọng và không thể thiếu của thủ tục nói chung và thủ tục hành chính nói riêng. Tuy nhiên trình tự mới chỉ là yếu tố có tính hình thức để trình tự được tôn trọng và thực hiện thì đòi hỏi phải có cách thức phù hợp. Ví dụ: để giải quyết khiếu nại CQHC có thẩm quyền phải tiến hành các hoạt động để xác minh làm rõ vấn đề có liên quan, như người khiếu nại có quyền khiếu nại không thời hiệu và thời hạn khiếu nại, đối tượng, nội dung khiếu nại từ đó có cách thức giải quyết hợp lý. Ngược lại cách thức để tiến hành hoạt động có ý nghĩa rất quan trọng nhưng nó chỉ có thể đạt được hiệu quả khi được áp dụng một cách đúng đắn theo những trình tự và thời gian nhất định.
Trong hoạt động quản lý nói chung và trong hoạt động của cơ quan nhà nước nói riêng, để giải quyết được bất cứ công việc nào cũng đều cần có những thủ tục phù hợp, theo quan niệm chung cho rằng: Thủ tục có nghĩa là phương thức, cách thức giải quyết công việc theo một trình tự nhất định, một thể lệ thống nhất [6]. Cũng có thể hiểu thủ tục là những quy tắc, chế độ, phép tắc hay quy định để giải quyết công việc.
Hoạt động quản lý Nhà nước cần phải tuân theo những quy tắc pháp lý, quy định và trình tự, cách thức khi sử dụng thẩm quyền của từng cơ quan để giải quyết công việc. Thủ tục hành chính là một loại thủ tục gắn với hoạt động của cơ quan hành chính Nhà nước. Có rất nhiều quan niệm khác nhau về thủ tục hành chính dựa trên những góc nhìn khác nhau, nhưng có thể hiểu một cách chung nhất: “Thủ tục hành chính là một loại quy phạm pháp luật quy định trình tự về thời gian, về không gian khi thực hiện một thẩm quyền nhất định của bộ máy nhà nước, là cách thức giải quyết công việc của các cơ quan hành chính nhà nước trong mối quan hệ với các cơ quan, tổ chức và cá nhân công dân”
Thủ tục hành chính là bộ phận cơ bản của thể chế hành chính Nhà nước, là công cụ của cơ quan hành chính Nhà nước được sử dụng để giải quyết công việc cho công dân, tổ chức, là cơ sở để xác định tính hợp pháp của nền công vụ. Do vậy, thủ tục hành chính thuận tiện, đơn giản, công khai và dân chủ sẽ góp phần tăng cường hiệu lực, hiệu quả hoạt động của bộ máy hành chính Nhà nước, rút ngắn khoảng cách giữa Nhà nước và nhân dân, củng cố sức mạnh Nhà nước, lòng tin của nhân dân và góp phần phát triển kinh tế – xã hội. Luận văn: Đổi mới cải cách thủ tục hành chính tại UBND.
Cải cách thủ tục hành chính là một bộ phận của cải cách thể chế hành chính Nhà nước, nhằm xây dựng và thực thi thủ tục hành chính theo những chuẩn mực nhất định. Đơn giản, gọn nhẹ, vận hành nhịp nhàng; hoạt động theo đúng quy trình, quy phạm thích ứng với từng loại đối tượng, từng loại công việc, phù hợp với điều kiện thực tế và đáp ứng yêu cầu của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Cải cách thủ tục hành chính thực chất là cải cách trình tự thực hiện thẩm quyền hành chính trong mối liên hệ tới quyền và nghĩa vụ của công dân, tổ chức và trong nội bộ cơ quan hành chính Nhà nước.
Mục tiêu và yêu cầu của cải cách thủ tục hành chính là phải đạt được sự chuyển biến căn bản trong quan hệ và thủ tục giải quyết công việc của công dân, tổ chức. Cụ thể là phải phát hiện và xóa bỏ những thủ tục hành chính thiếu tính đồng bộ, rườm rà, chồng chéo, phức tạp đã và đang gây trở ngại trong việc tiếp nhận và xử lý công việc giữa cơ quan nhà nước với nhau và giữa cơ quan nhà nước với tổ chức và công dân; xây dựng và thực hiện các thủ tục hành chính giải quyết công việc đơn giản, thống nhất, rõ ràng, đúng pháp luật và công khai; vừa tạo thuận tiện cho tổ chức, cá nhân có yêu cầu giải quyết công việc;vừa có tác dụng ngăn chặn tệ tham những, sách nhiễu, cửa quyền của một bộ phận cán bộ công chức nhà nước; đồng thời đảm bảo được trách nhiệm quản lý Nhà nước, giữ vững được kỷ cương, pháp luật. Chúng ta đang trong thời kỳ hội nhập, muốn thành công phải xây dựng được một hệ thống thủ tục hành chính thực sự thông thoáng, dễ thực hiện, tạo môi trường pháp lý để thu hút nước ngoài. Vấn đề này đã được nghị quyết của Đại hội Đảng khóa VII đề cập và khẳng định tiếp tục xây dựng và hoàn thiện Nhà nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, trọng tâm là cải cách một bước nền hành chính. Đó cũng chính là một trong những mục tiêu quan trọng, là nấc thang trong cải cách hành chính để hoàn thành chương trình cải cải tổng thể nền hành chính Nhà nước giai đoạn 2020-2030 được Đảng và Nhà nước ta ưu tiên giải quyết cùng với cải cách tổ chức bộ máy, tài chính công và cải cách về đội ngũ CBCC.
1.1.2. Nguyên tắc xây dựng và thực hiện thủ tục hành chính Luận văn: Đổi mới cải cách thủ tục hành chính tại UBND.
Nguyên tắc xây dựng và thực hiện thủ tục hành chính là những nguyên lý, những tư tưởng chỉ đạo cơ bản, có tính chất xuất phát điểm thể hiện tính toàn diện, tính linh hoạt và có ý nghĩa bao trùm quyết định nội dung và hiệu quả của việc xây dựng và thực hiện thủ tục hành chính.
Hiện nay, trong chỉ đạo cải cách nền hành chính nhà nước ở nước ta, cải cách thủ tục hành chính được coi là khâu đột phá với mục tiêu đặt ra là nhanh chóng khắc phục những khâu yếu kém, những khuyết điểm của quá trình điều hành trong các cơ quan liên quan trực tiếp đến hoạt động của tổ chức, công dân, và đời sống nhất là trong giai đoạn hội nhập và theo xu thế toàn cầu hóa như trong giai đoạn hiện nay. Để đảm bảo đạt được những mục tiêu trên đây thì cần phải kịp thời xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật, nhất là hệ thống thủ tục hành chính, cần phải được xây dựng sao cho phù hợp với thực tế và nhu cầu phát triển khách quan kinh tế – xã hội của đất nước, nhưng vẫn đảm bảo được yêu cầu quản lý Nhà nước, đồng thời tạo được môi trường pháp lý thông thoáng thúc đẩy kinh tế – xã hội phát triển. Bên cạnh đó, cần tiến hành công việc rà soát các thủ tục hành chính song song, qua đó phát hiện những khuyến khuyết và bổ sung kịp thời, đổi mới trong chính sách, pháp luật, tổ chức bộ máy, quy chế làm việc và hoạt động của các cơ quan hành chính nhà nước. Việc xây dựng thủ tục hành chính phải được đặt trên những nguyên tắc cơ bản do Hiến pháp quy định. Những nguyên tắc này có thể trực tiếp liên quan đến việc xây dựng các thủ tục hành chính, nhưng cũng có thể chỉ được quy định trên những nguyên tắc chung và đòi hỏi phải được cụ thể hóa bằng các văn bản pháp luật khác. Qua nghiên cứu, các nhà nghiên cứu đã thừa nhận việc xây dựng và thực hiện thủ tục hành chính cần phải tuân thủ một số nguyên tắc sau:
Nguyên tắc xây dựng thủ tục hành chính
- Nguyên tắc phù hợp với Pháp chế Xã hội chủ nghĩa, phù hợp với luật pháp hiện hành của Nhà nước ta, có tính hệ thống nhằm đạt được một công cụ quản lý hữu hiệu cho bộ máy Nhà nước.
- Nguyên tắc phù hợp với thực tế, phù hợp với nhu cầu khách quan của sự phát triển kinh tế xã hội của đất nước.
- Nguyên tắc thủ tục hành chính phải công khai, đơn giản, dễ hiểu và thuận lợi cho việc thực hiện.
- Nguyên tắc đảm bảo tính hệ thống.
Nguyên tắc thực hiện thủ tục hành chính
Thủ tục hành chính được thực hiện trên cơ sở các nguyên tắc được ghi nhận trong Hiến pháp, Luật và các văn bản pháp quy; các nguyên tắc đó bao gồm: Luận văn: Đổi mới cải cách thủ tục hành chính tại UBND.
- Chỉ có cơ quan Nhà nước do pháp luật quy định mới được thực hiện các thủ tục hành chính nhất định và phải thực hiện đúng trình tự với những phương tiện, biện pháp và hình thức được pháp luật cho phép.
- Khi thực hiện thủ tục hành chính phải đảm bảo chính xác, khách quan, công minh.
- Thủ tục hành chính được thực hiện công
- Các bên tham gia thủ tục hành chính bình đẳng trước pháp luật.
- Thủ tục hành chính được thực hiện đơn giản, tiết kiệm.
Những nguyên tắc trên đây có liên quan chặt chẽ với nhau trong một thể thống nhất để đảm bảo tính hữu hiệu, hiệu quả trong mối quan hệ giữa cơ quan nhà nước với nhau và giữa cơ quan nhà nước với tổ chức công dân trong việc phối kết hợp giải quyết công việc của tổ chức, cá nhân. Như vậy, để cải cách thủ tục hành chính đạt hiệu quả cao là khâu đột phá của cải cách nền hành chính quốc gia thì thủ tục hành chính đảm bảo phải được xây dựng và thực hiện theo các nguyên tắc trên.
1.1.3. Sự cần thiết phải tiếp tục đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính
Trước hết, xuất phát từ vai trò của thủ tục hành chính đối với Nhà nước và Nhân dân. Thủ tục hành chính có một ý nghĩa to lớn trong việc thực hiện các lợi ích xã hội, nó đảm bảo kết hợp hài hòa lợi ích Nhà nước, tập thể và cá nhân cũng như quyền ưu tiên các lợi ích [21],[24]. Nếu bỏ qua thủ tục hành chính thì trong nhiều trường hợp quyết định hành chính có thể bị vô hiệu hóa. Với vai trò là một bộ phận quan trọng của thể chế hành chính, là một trong những mục tiêu mà cải cách hành chính nhà nước đặt ra trong chương trình cải cách tổng thể hành chính Nhà nước. Thủ tục hành chính là công cụ để cơ quan hành chính nhà nước thực hiện chức năng, thẩm quyền, trách nhiệm. Tùy vào sự phát triển kinh tế xã hội của từng thời kỳ mà thủ tục hành chính phải thích ứng kịp thời phục vụ hoạt động quản lý. [9],[11] Điều này có ý nghĩa đối với lý luận cải cách thủ tục hành chính trong thời kỳ hội nhập. Cụ thể là:
Thủ tục hành chính đảm bảo cho các quy phạm vật chất quy định trong các quyết định hành chính được thực thi thuận lợi. Thủ tục càng có tính cơ bản thì ý nghĩa càng lớn vì các thủ tục cơ bản thường tác động đến giai đoạn cuối cùng của quyết định hành chính, đến hiệu quả của việc thực hiện chúng. Khi thủ tục bị vi phạm thì có nghĩa hiện tượng vi phạm pháp luật xuất hiện và gây hậu quả nhất định. Ví dụ; tuyển dụng cán bộ công chức vào làm việc nhưng vi phạm thủ tục thi tuyển dẫn đến người có năng lực trình độ lại không được tuyển, điều đó làm ảnh hưởng đến chất lượng của đội ngũ cán bộ công chức, gây khó khăn trong giải quyết công việc, làm giảm hiệu quả, hiệu lực quản lý Nhà nước.
Thủ tục hành chính là cơ sở đảm bảo cho việc thi hành các quyết định được thống nhất và có thể kiểm tra được tính hợp pháp, hợp lý cũng như các hệ quả do việc thực hiện các quyết định hành chính tạo ra. Trong giai đoạn hiện nay, một số ngành chức năng quy định thủ tục theo mẫu in sẵn trong phạm vi ngành và lưu hành trên toàn quốc, do đó một công vụ ở bất cứ địa phương nào cũng đòi hỏi các cơ quan hành chính áp dụng các biện pháp thích hợp và thống nhất.
Thủ tục hành chính khi xây dựng và vận dụng một cách hợp lý sẽ tạo ra khả năng sáng tạo trong việc thực hiện các quyết định quản lý đã được thông qua, đem lại hiệu quả thiết thực cho Nhà nước [22]. Nó liên quan đến quyền lợi của công dân, do đó khi xây dựng và vận dụng tốt vào đời sống nó sẽ có ý nghĩa thiết thực, làm giảm sự phiền hà, củng cố quan hệ giữa nhà nước và công dân. Công việc có thể được giải quyết nhanh chóng, chính xác theo đúng yêu cầu của cơ quan nhà nước, góp phần chống tệ nạn tham nhũng, sách nhiễu nhân dân. Ở những nơi thủ tục hành chính vận dụng không hợp lý do căn bệnh cửa quyền, quan liêu chưa được khắc phục. Ngược lại, ở nơi nào thực hiện giảm nhẹ các thủ tục hành chính, tập trung vào “một cửa” để giải quyết yêu cầu của dân thì ở đó hiệu lực, hiệu quả quản lý Nhà nước được nâng lên rõ rệt, công việc được giải quyết nhanh chóng, thuận lợi và ở đó lòng tin của nhân dân vào cơ quan nhà nước được khôi phục, củng cố và nâng cao.
Thủ tục hành chính là một bộ phận của pháp luật hành chính nên việc xây dựng và thực hiện tốt các thủ tục hành chính sẽ có ý nghĩa rất lớn đối với quá trình triển khai và thực thi luật pháp, xây dựng Nhà nước pháp quyền Việt Nam. Trên thực tế, Đảng và Nhà nước ta đã và đang đề ra nhiều phương pháp, biện pháp nhằm cải cách thủ tục hành chính theo hướng đơn giản hóa, thông thoáng góp phần cho kinh tế phát triển. [23],[41] Ví dụ: Chúng ta ban hành luật đầu tư nước ngoài tại Việt Nam, Luật đất đai, Luật nhà ở… để thu hút vốn đầu tư nhưng thủ tục thành lập doanh nghiệp, bồi thường giải phóng mạt bằng của chúng ta thì quá nặng nề, nhiều bước, yêu cầu nhiều loại giấy tờ… Điều này gây tâm lý chán nản cho nhà đầu tư, do đó môi trường đầu tư của Việt Nam mất đi tính cạnh tranh so với các nước trong khu vực và trên thế giới. Đứng trước vấn đề đó, chúng ta cần tích cực cải cách thủ tục hành chính trên tất cả các lĩnh vực và tập trung hơn vào những lĩnh vực then chốt.
Thủ tục hành chính trên một phương diện nhất định là biểu hiện trình độ văn hóa của tổ chức. Đó là văn hóa giao tiếp trong bộ máy Nhà nước, văn hóa điều hành. Nó cho thấy mức độ văn minh của một nền hành chính phát triển. Vì vậy, cải cách thủ tục hành chính sẽ không đơn thuần chỉ liên quan đến pháp luật, pháp chế xã hội chủ nghĩa, mà còn liên quan đến sự phát triển chung của đất nước về các mặt chính trị, văn hóa giáo dục và đến sự mở rộng giữa nước ta với các nước trong thời kỳ hội nhập. Cải cách thủ tục hành chính thể hiện trách nhiệm của Nhà nước đối với nhân dân và là cơ sở để tiếp tục hoàn thiện Nhà nước pháp quyền XHCN Việt Nam. Luận văn: Đổi mới cải cách thủ tục hành chính tại UBND.
Bên cạnh đó, cải cách thủ tục hành chính nói riêng và cải cách hành chính nói chung là một nhu cầu tất yếu khách quan của mọi quốc gia. Xã hội luôn vận động và phát triển không ngừng, nhu cầu người dân ngày càng đa dạng, với vai trò là đầu mối cung cấp các dịch vụ công và quản lý xã hội đi vào nề nếp, trật tự thì đòi hỏi hệ thống quản lý hành chính của mỗi quốc gia cần phải thay dổi, cải tiến để thích ứng và đáp ứng tốt các nhu cầu phát triển của xã hội, mà trước hết là những nhu cầu thiết yếu đảm bảo cho đời sống của nhân dân được ổn định và phát triển kinh tế – xã hội. Ở Việt Nam, do yêu cầu đổi mới của Đảng từ đại hội Đảng lần thứ VI đến nay đã đặt ra nhiệm vụ phải đổi mới một cách căn bản tổ chức và phương thức hoạt động của hệ thống chính trị, thực hiện một cuộc cải cách lớn các cơ quan nhà nước với trọng tâm là xây dựng hệ thống hành pháp và quản lý hành chính nhà nước từ trung ương đến cơ sở, có đủ quyền lực, năng lực, hiệu lực và hiệu quả [21]. Đến nay, chúng ta đang từng bước xây dựng một nền hành chính phát triển thay thế cho nền hành chính truyền thống để phù hợp với xu hướng thời đại, thay đổi vai trò của quản lý.
Một lý do quan trọng, để toàn Đảng toàn dân ta cần phải chung tay tiếp tục đẩy mạnh cải cải thủ tục hành chính đó là: Hiện nay, thủ tục hành chính là một bộ phận của thể chế hành chính. Thủ tục hành chính là công cụ để cơ quan hành chính nhà nước thực hiện chức năng, thẩm quyền, trách nhiệm. Tùy vào sự phát triển kinh tế xã hội của từng thời kỳ mà thủ tục hành chính phải thích ứng kịp thời phục vụ hoạt động quản lý. Điều này có ý nghĩa đối với lý luận cải cách thủ tục hành chính trong thời kỳ hội nhập. Nhưng trên thực tế công tác cải cách thủ tục hành chính trong những năm qua đã đạt được những kết quả đáng kể song vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu phát triển, thể hiện ở một số điểm sau:
Cải cách thủ tục hành chính trong thời gian qua vẫn mang nặng giải pháp tình thế, thiếu tính tổng thể. Thủ tục hành chính là biểu hiện tập trung nhất của hoạt động Nhà nước can thiệp vào nền kinh tế xã hội. Tuy nhiên hiện nay bài toán về mức độ và phương pháp can thiệp phù hợp của Nhà nước trong từng lĩnh vực quản lý cụ thể, hầu như chưa được giải đáp một cách thỏa đáng như lĩnh vực: đầu tư trực tiếp nước ngoài, đất đai… Tầm tư duy, tổng kết thực tiễn xây dựng chính sách vĩ mô vẫn nằm trong tình trạng bất cập, nặng nề về đề phòng, trói buộc, thiếu sự chủ động, thông thoáng. Vì vậy, thủ tục hành chính nhìn chung chưa ổn định, chưa đủ sức hấp dẫn với các nhà đầu tư. Các biện pháp cải cách thủ tục hành chính thì vẫn mang nặng tính thử nghiệm, phương châm cải cách là vừa làm vừa rút kinh nghiệm, vừa học hỏi. Chính phủ chưa hoạch định được chiến lược tổng thể về cải cách hành chính nói chung và cải cách thủ tục hành chính nói riêng. Điều này làm cho quá trình cải cách gặp nhiều lúng túng, bị động trước những thay đổi của tình hình trong nước và quốc tế [11].
Chất lượng dịch vụ hành chính công mà Nhà nước cải cách cho nhân dân còn thấp, chưa đáp ứng được sự mong mỏi của nhân dân. Hiện tượng tham ô, tham nhũng, hối lộ, lãng phí trở thành quốc nạn. Người dân đến cơ quan nhà nước thực hiện quyền và nghĩa vụ của mình nhưng bị đối xử như người đi xin, đi nhờ vả. Luận văn: Đổi mới cải cách thủ tục hành chính tại UBND.
Cải cách thủ tục hành chính vẫn chưa tương xứng trong tất cả các lĩnh vực; hiện tại không phải mọi lĩnh vực đều đạt được những thành tựu trong cải cách thủ tục hành chính mà còn nhiều lĩnh vực khác như: khiếu nại tố cáo, hộ khẩu, hộ tịch, đầu tư nước ngoài, tài chính… mức độ cải cách vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu phát triển của xã hội. Những yếu kém trong phẩm chất đạo đức, trình độ chuyên môn của cán bộ công chức trở thành lực cản làm cho thủ tục hành chính khó đi vào đời sống.
Xuất phát từ những lý do trên đây, Đảng và Nhà nước ta luôn coi cải cách hành chính là một trong những nhiệm vụ và mục tiêu quan trong hàng đầu cần đẩy mạnh thực hiện và tiếp tục cần đẩy mạnh hơn nữa công tác cải cách thủ tục hành chính trong thời kỳ hội nhập để tạo ra môi trường pháp lý thông thoáng, nâng cao tính cạnh tranh về môi trường đầu tư của Việt Nam so với các nước trong khu vực và trên thế giới [34]. Giúp Việt Nam có thể hội nhập bền vững và nắm bắt những cơ hội tốt để phát triển. Do đó, tiếp tục cải cách thủ tục hành chính trên tất cả các lĩnh vực là nhiệm vụ quan trọng của Đảng và Nhà nước cũng như tất cả các các cấp, các ngành. Cải cách thủ tục hành chính giữ một vị trí quan trọng trong công tác cải cách hành chính, và có một ý nghĩa lớn trong sự phát triển kinh tế xã hội của đất nước. Nó được coi là khâu đột phá trong cải cách nền hành chính quốc gia, đáp ứng yêu cầu nguyện vọng của tổ chức và nhân dân. Cơ chế “một cửa”, “một cửa liên thông” là một trong những giải pháp để cải cách hành chính mà Nhà nước ta hướng tới, từ khi ra đời lần đầu tiên trong lĩnh vực đầu tư đầu tư trực tiếp nước ngoài tại Nghị quyết số 366/HĐBT ngày 7-11-1991, của Hội đồng Bộ trưởng ban hành chế độ thẩm định các dự án có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài và được cụ thể hóa trong nhiều văn bản pháp lý như Nghị quyết số 38/CP ngày 4-5-1994; Quyết định 181/2013/QĐ-TTg ngày 4-9-2013, ban hành thực hiện cơ chế “một cửa” tại cơ quan hành chính Nhà nước tại địa phương, cho đến nay nó đã được nhân rộng khắp các lĩnh vực ở mọi cấp, mọi ngành vì những ưu điểm của cơ chế này mang lại.
1.2. Cơ chế một cửa Luận văn: Đổi mới cải cách thủ tục hành chính tại UBND.
1.2.1. Khái niệm
Trong quá trình xây dựng và phát triển đất nước, Đảng ta đã chỉ rõ sự cần thiết phải cải cách thủ tục hành chính, coi đây là một giải pháp quan trọng góp phần đạt được các mục tiêu phát triển kinh tế xã hội. Yêu cầu chung của cải cách thủ tục hành chính là giảm bớt thủ tục hành chính phức tạp và rườm rà, chồng chéo dễ bị lợi dụng để tham nhũng, gây khó khăn và cản trở việc giải quyết công việc chung, làm ảnh hưởng đến quan hệ giữa Nhà nước với các tổ chức, công dân [6]. Cơ chế “một cửa”, “một cửa liên thông” là một giải pháp đổi mới về phương thức làm việc của cơ quan hành chính nhà nước ở địa phương các cấp, nhằm tạo chuyển biến cơ bản trong quan hệ giữa cơ quan hành chính nhà nước với các tổ chức, công dân.
Nhận rõ mục đích, ý nghĩa và tầm quan trọng của công tác cải cách thủ tục hành chính, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 38/CP ngày 4-5-1994 về cải cách một bước thủ tục hành chính mà mục tiêu quan trọng là hướng đến việc giải quyết tốt hơn các công việc của công dân, tổ chức, đặc biệt là cộng đồng doanh nghiệp. Cùng với yêu cầu phát triển và hội nhập, cải cách thủ tục hành chính ở nước ta từng bước được định hình về nội dung, phương hướng triển khai với những bước đi, cách làm nhằm bảo đảm bộ máy hành chính phục vụ tốt hơn nhu cầu phát triển kinh tế – xã hội. Trên lộ trình thực hiện Nghị quyết 38/CP của Chính phủ, cơ chế “một cửa” đã ra đời và được thí điểm rộng rãi trên cả nước. “Cơ chế “một cửa” là cơ chế giải quyết công việc của tổ chức, cá nhân bao gồm cả tổ chức, cá nhân nước ngoài thuộc trách nhiệm, thẩm quyền của một cơ quan hành chính nhà nước, từ hướng dẫn, tiếp nhận giấy tờ, hồ sơ, giải quyết đến trả kết quả được thực hiện tại một đầu mối duy nhất là Bộ phận tiếp nhận và trả kết quả của cơ quan hành chính nhà nước đó” [13]. Việc cải cách theo hướng đơn giản hóa thủ tục hành chính gắn với việc thực hiện cơ chế “một cửa”, được triển khai mạnh trong quá trình thực hiện Chương trình tổng thể cải cách hành chính nhà nước giai đoạn 2011–2020 định hướng 2020-2030. Theo chủ trương đó, Quyết định số 181/2013/QĐ-TTg ngày 4-9-2013 của Thủ tướng Chính phủ về việc ban hành Quy chế thực hiện cơ chế “một cửa” tại cơ quan hành chính nhà nước ở địa phương ra đời, đã tạo ra một cách thức giải quyết công việc hiệu quả cho công dân, tổ chức, đã thể chế hóa mối quan hệ giữa chính quyền và công dân thông qua việc thực hiện cơ chế “một cửa”. Khi cơ chế “một cửa” ra đời, thay vì việc công dân tổ chức khi muốn giải quyết hồ sơ hành chính thì phải tự mình đi liên hệ với nhiều bộ phận chuyên môn khác nhau của cơ quan hành chính nhà nước thì nay công dân, tổ chức chỉ cần tới Bộ phận tiếp nhận và trả kết quả của cơ quan hành chính nhà nước thuộc lĩnh vực chuyên môn đó nộp hồ sơ và nhận phiếu hẹn chờ ngày nhận kết quả hồ sơ, còn các công việc liên hệ làm việc với các phòng ban chuyên môn thì thuộc trách nhiệm của cơ quan hành chính tiếp nhận hồ sơ đó. Mô hình “một cửa” ra đời nhanh chóng được triển khai và nhân rộng khắp các địa phương trong cả nước, được người dân hoan nghênh, hưởng ứng do hiệu quả tích cực của mô hình này mang lại. Có thể nhận thấy, cơ chế “một cửa” là giải pháp đổi mới hữu hiệu về phương thức làm việc của cơ quan hành chính nhà nước ở địa phương các cấp, nhằm tạo chuyển biến cơ bản trong quan hệ giữa cơ quan hành chính nhà nước với các tổ chức và công dân, đơn giản hóa các thủ tục hành chính, giảm phiền hà, chi phí, thời gian, công sức; đồng thời, điều chỉnh một bước về tổ chức bộ máy và đổi mới, cải tiến chế độ làm việc và quan hệ công tác trong cơ quan hành chính nhà nước.
Nếu việc thực hiện cơ chế “một cửa” tạo nên đột phá đầu tiên trong cải cách thủ tục hành chính trong những năm qua thì bước đột phá tiếp theo là thực hiện cơ chế “một cửa liên thông”, theo Quyết định số 93/2017/QĐ-TTg ngày 22/6/2017 của Thủ tướng Chính phủ, ban hành Quy chế thực hiện cơ chế “một cửa”, “một cửa liên thông” tại cơ quan hành chính nhà nước ở địa phương. Quyết định này đã quy định nhiều nội dung mới, có tính hoàn thiện hơn nhằm thay đổi phương thức làm việc của cơ quan hành chính nhà nước các cấp ở địa phương, giảm phiền hà, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, đem lại lợi ích cho người dân và doanh nghiệp. “một cửa liên thông” là một hình thức của cơ chế “một cửa” ở một mức độ phát triển cao hơn, góp phần thực hiện có hiệu quả trong giải quyết công việc của công dân và tổ chức tại các cơ quan hành chính nhà nước. Thực chất, “Cơ chế “một cửa” liên thông” là cơ chế giải quyết công việc của tổ chức, cá nhân thuộc trách nhiệm, thẩm quyền của nhiều cơ quan hành chính nhà nước cùng cấp hoặc giữa các cấp hành chính từ hướng dẫn, tiếp nhận giấy tờ, hồ sơ giải quyết đến trả kết quả được thực hiện tại một đầu mối là bộ phận tiếp nhận và trả kết quả của một cơ quan hành chính nhà nước” [6]. Trên thực tế, có nhiều loại hồ sơ hành chính có liên quan đến thẩm quyền giải quyết của nhiều cấp, nhiều cơ quan, phải qua nhiều đầu mối mới có kết quả cuối cùng. Cơ chế “một cửa” liên thông” đặt ra yêu cầu các cơ quan nhà nước có trách nhiệm phối hợp trong quy trình xử lý hồ sơ, không để tổ chức, công dân cầm hồ sơ đi từ cơ quan này tới cơ quan khác.
Người dân có nhu cầu chỉ phải nộp hồ sơ và nhận lại kết quả tại một đầu mối. Những cải cách trên đây đã giúp cho cơ quan hành chính nhà nước phục vụ ngày càng tốt hơn những nhu cầu của người dân.
1.2.2. Nguyên tắc thực hiện cơ chế “một cửa” Luận văn: Đổi mới cải cách thủ tục hành chính tại UBND.
Việc tuân thủ các nguyên tắc này khi thực hiện cải cách thủ tục hành chính theo cơ chế “một cửa” là rất cần thiết và không thể thiếu nhằm đảm bảo thực hiện thống nhất, chính xác, có hiệu quả cơ chế “một cửa” tại tất cả các cơ quan hành chính nhà nước. Các nguyên tắc [6] đó là:
- Thứ nhất, thủ tục hành chính đơn giản, rõ ràng, đúng pháp luật.
- Thứ hai, công khai các thủ tục hành chính, mức thu phí, lệ phí, giấy tờ, hồ sơ và thời gian giải quyết công việc của tổ chức, cá nhân.
- Thứ ba, Nhận yêu cầu và trả kết quả tại bộ phận tiếp nhận và trả kết quả.
- Thứ tư, Bảo đảm giải quyết công việc nhanh chóng, thuận tiện cho tổ chức, cá nhân.
- Thứ năm, Đảm bảo sự phối hợp giải quyết công việc giữa các bộ phận, cơ quan hành chính nhà nước để giải quyết công việc của tổ chức, cá nhân.
1.2.3. Phạm vi và quy trình thực hiện cơ chế “một cửa”
Cơ chế “một cửa” được áp dụng đối với các cơ quan quy định tại khoản 1 Điều 3 Quy chế ban hành kèm theo Quyết định số 93 /2017/QĐ-TTg, ngày 22-6 -2017 của Thủ tướng Chính phủ, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, thành phố căn cứ các quy định của pháp luật và tình hình thực tế của địa phương quyết định những loại công việc thực hiện theo cơ chế “một cửa”, “một cửa liên thông” để giải quyết một số lĩnh vực công việc liên quan trực tiếp tới tổ chức, cá nhân theo quy định của pháp luật cùng thuộc trách nhiệm, thẩm quyền của nhiều cơ quan hành chính nhà nước. Bao gồm các cơ quan sau:
- Văn phòng UBND, các sở và cơ quan tương đương (sau đây gọi là cơ quan chuyên môn cấp tỉnh) thuộc UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương (sau đây gọi là UBND cấp tỉnh);
- UBND huyện, quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh (sau đây gọi là UBND cấp huyện);
- Ủy ban nhân dân xã, phường, thị trấn (sau đây gọi là UBND cấp xã);
- Các cơ quan được tổ chức và quản lý theo hệ thống dọc đặt tại địa phương của các Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ.
Quy trình giải quyết hồ sơ hành chính theo cơ chế một cửa [6]
- Tổ chức, cá nhân có yêu cầu giải quyết công việc được quy định áp dụng cơ chế “một cửa”, “một cửa liên thông” liên hệ, nộp hồ sơ tại bộ phận tiếp nhận và trả kết quả của một cơ quan hành chính nhà nước theo quy định.
- CBCC làm việc tại bộ phận tiếp nhận và trả kết quả có trách nhiệm xem xét hồ sơ của tổ chức, cá nhân:
- Trường hợp yêu cầu của tổ chức, cá nhân không thuộc thẩm quyền giải quyết thì hướng dẫn để tổ chức, cá nhân đến cơ quan có thẩm quyền giải quyết;
- Trường hợp hồ sơ chưa đúng, chưa đủ theo quy định thì hướng dẫn cụ thể một lần, đầy đủ để tổ chức, cá nhân bổ sung, hoàn chỉnh.
- Bộ phận tiếp nhận và trả kết quả căn cứ vào tính chất công việc có trách nhiệm xem xét, xử lý theo quy trình sau:
- Trình lãnh đạo trực tiếp để giải quyết theo trách nhiệm thẩm quyền;
- Trực tiếp liên hệ với các cơ quan liên quan để giải quyết hồ sơ. Các cơ quan liên quan có trách nhiệm tiếp nhận hồ sơ, giải quyết theo thẩm quyền, đúng thời gian quy định; Luận văn: Đổi mới cải cách thủ tục hành chính tại UBND.
- Nhận kết quả, trả lại cho tổ chức, cá nhân, thu phí, lệ phí theo quy định của pháp luật.
1.2.4. Ưu điểm Mô hình cải cách hành chính một cửa
Mô hình Trung tâm “một cửa” thực sự đáp ứng được yêu cầu cải cách thủ tục hành chính, phù hợp với tình hình thực tế, hợp với lòng dân được nhân dân đồng tình ủng hộ. Các thủ tục hành chính được rà soát đơn giản, dễ hiểu, quy trình giải quyết được điều chỉnh thực sự hợp lý, khoa học, công khai. Những giấy tờ có tính chồng chéo không theo quy định của Nhà nước được loại bỏ. Đối với lãnh đạo UBND các cấp và lãnh đạo các sở, ban ngành, các phòng chức năng bớt đi những công việc sự vụ, dành nhiều thời gian cho những nhiệm vụ quan trọng hơn, phát huy được lực hiệu quản lý nhà nước.
Mô hình này khắc phục được tình trạng đùn đẩy công việc, không rõ trách nhiệm như trước đây. Trước đây khi công dân có hồ sơ hành chính đến giải quyết phải tìm gặp nhiều phòng ban khác nhau, hồ sơ có khi phải làm đi làm lại nhiều lần, mất nhiều thời gian, thời gian giải quyết công việc không được quy định cụ thể, thủ tục hành chính không thống nhất, không được niêm yết công khai, còn có biểu hiện phiền hà đối với công dân.
Giải quyết thủ tục hành chính theo cơ chế “một cửa” góp phần đẩy mạnh công tác dân chủ cơ quan và các xã, phường, tinh thần trách nhiệm của cán bộ công chức đã được nâng lên, tinh thần đoàn kết nội bộ tốt hơn, chất lượng công tác có chuyển biến rõ nét; các chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước, nhiệm vụ của từng cơ quan liên quan đến các lĩnh vực giải quyết được công khai quán triệt, bàn bạc, kiểm tra và tổ chức thực hiện; mặt khác việc tiếp dân, giải quyết đơn thư kiến nghị của công dân được quan tâm; những vướng mắc, tranh chấp nẩy sinh ở các khu dân cư đã được giải quyết kịp thời từ cơ sở.
Mặc dù số lượng công dân đến làm việc đông đúc nhưng với hệ thống quy trình giải quyết hồ sơ hành chính khoa học, cùng với việc từng bước nâng cao chất lượng đội ngũ CBCC, có nghiệp vụ trách nhiệm với công việc, có ý thức phục vụ nhân dân. Do đó nhận được sự đồng thuận, ủng hộ cao của nhân dân. Nhu cầu của người dân được thỏa mãn, góp phần củng cố niềm tin của nhân dân với bộ máy chính quyền.
Qua thực tế cho thấy, thực hiện cơ chế “một cửa” đã thật sự cải cách thủ tục hành chính theo tinh thần đơn giản hoá các thủ tục, rút ngắn thời gian chờ đợi và giảm chi phí, phiền hà cho tổ chức, công dân nhưng vẫn bảo đảm công khai minh bạch, đúng pháp luật; tạo thuận lợi tối đa cho nhân dân và góp phần tích cực chống tiêu cực, quan liêu, phòng và chống tham nhũng, lãng phí.
1.3. Kinh nghiệm cải cải cách thủ tục hành chính theo hướng hiện đại tại một số địa phương trong cả nước Luận văn: Đổi mới cải cách thủ tục hành chính tại UBND.
1.3.1. Cải cách thủ tục hành chính theo cơ chế “một cửa” liên thông tại UBND huyện Vân Đồn
Vân Đồn là một huyện đảo có diện tích tự nhiên là 1620,83km2 với hơn 600 hòn đảo lớn nhỏ, được chia thành 11 xã và 1 thị trấn ( trong đó có 05 xã đảo, 02 xã vùng sâu, vùng xa). Dân số toàn huyện là 39.384 người với 9 dân téc anh em ( Kinh, Sán Dìu, Tày, Nùng, Cao Lan, Hoa, Sán Chỉ, Mán, Dao).
Cũng như các huyện, thị xã trong tỉnh Quảng Ninh, huyện Vân Đồn, thị xã Cẩm phả đã tiến hành cải cách TTHC theo hướng công khai, đơn giản, thuận tiện, không còn phiền hà, sách nhiễu, trước hết đối với các TTHC liên quan đến đăng ký và cấp giấy phép kinh doanh, địa chính, xây dựng, nhà ở, công chứng, Lao động – Thương binh – Xã hội hoàn thiện về cơ bản thể chế quản lý nhà nước trên địa bàn theo luật định.
Giai đoạn 2011-2020, việc cải cách TTHC theo cơ chế “một cửa” của huyện, thị xã trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh tiếp tục được thực hiện theo những nhiệm vụ trọng tâm mà Tỉnh uỷ đề ra. Tiếp tục củng cố và hoàn thiện việc giải quyết TTHC theo cơ chế “một cửa”, nghiên cứu xoá bỏ những quy định gây ách tắc, hiền hà đối với nhân dân. Tập trung cải cách TTHC theo cơ chế “ một cửa” trong các lĩnh vực trọng tâm, bức xúc, có nhiều quan hệ với công dân và tổ chức, nhạy cảm đối với phát triển kinh tế xã hội như: quản lý đất đai, đăng ký kinh doanh, xây dựng cơ bản……duy trì thực hiện chế độ thủ trưởng các đơn vị tiếp và giải quyết các khiếu lại, tố cáo của công dân ở tại địa phương.
Trong giai đoạn 2020-2025, đứng trước những yêu cầu mới và được đặt trong bối cảnh xây dựng nhà nước pháp quyền XHCN, phát huy quyền làm chủ của nhân dân, Vân Đồn cũng như các huyện, thị khác của tỉnh Quảng Ninh đòi hỏi phải xây dựng bộ máy hành chính dân chủ, trong sạch, vững mạnh chính quy, hiện đại, nâng cao chất lượng hệ thống chính trị ở cơ sở, đẩy mạnh đấu tranh chống tham nhũng; yêu cầu hội nhập kinh tế với các nước trong khu vực và quốc tế.
Năm 2017 huyện Vân Đồn được Chính phủ phê duyệt trở thành khu kinh tế, với mục tiêu trở thành trung tâm du lịch sinh thái biển đảo chất lượng cao và dịch vụ cao cấp, đồng thời là trung tâm hàng không, đầu mối giao thương quốc tế, thúc đẩy phát triển kinh tế ở Quảng Ninh. Xuất phát từ thực tế trên đòi hỏi huyện Vân Đồn nói riêng và tỉnh Quảng Ninh nói chung cần phải cố gắng hơn nữa tạo ra sự chuyển biến mạnh mẽ về chất lượng TTHC để tạo điều kiện thuận lợi cho các tổ chức và cá nhân khi đến liên hệ giải quyết công việc, góp phần vào sự phát triển của huyện Vân Đồn nói riêng và tỉnh Quảng Ninh nói chung.
Cải cách hành chính là một trong những chương trình lớn của Đảng, Nhà nước. Dưới sự chỉ đạo của Tỉnh uỷ, UBND tỉnh Quảng Ninh, UBND huyện Vân Đồn trong các năm qua đã từng bước đạt được những mục tiêu cơ bản của công cuộc CCHC đặc biệt là công tác cải cách TTHC. Luận văn: Đổi mới cải cách thủ tục hành chính tại UBND.
Thực hiện Quyết định 181/QĐ-TTg ngày 04/9/2013 của Thủ tướng Chính phủ về việc ban hành Quy chế thực hiện cơ chế “một cửa” tại các cơ quan HCNN ở địa phương. Căn cứ Quyết định số 3548/QĐ-UBND ngày 07/10/2014 của UBND tỉnh Quảng binh “về việc phê duyệt Đề án theo cơ chế “một cửa” tại UBND huyện Vân Đồn, trên cơ sở đó UBND huyện Vân Đồn đã ban hành các văn bản triển khai thực hiện giải quyết thủ tục hành chính theo cơ chế “một cửa” và quyết định thành lập bộ phận tiếp nhận và trả kết quả thuộc văn phòng HĐND và UBND huyện; ban hành Quy chế về tổ chức và hoạt động của bộ phận tiếp nhận và trả kết quả thuộc Văn phòng HĐND và UBND huyện. Quy nghiên cứu, khảo sát về cơ cấu tổ chức, quy trình, thủ tục giải quyết là giống nhau dựa trên sự hướng dẫn và chỉ đạo của UBND tỉnh Quảng Ninh [18].
Qua triển khai cải cách thủ tục hành chính theo cơ chế ”một cửa” và “một cửa liên thông”; hoạt động của văn phòng một cửa liên thông đã đi vào nề nếp, bước đầu đã giải quyết nhanh, gọn, thuận tiện với thủ tục hành chính ở một số lĩnh vực đã đảm bảo đơn giản, rõ ràng, đúng pháp luật cơ bản đáp ứng được yêu cầy đề ra.Từ khi hoạt động đến nay, trung bình mỗi ngày, lượng công dân, tổ chức và doanh nghiệp đến làm việc là 120-150 lượt/người/ngày [25]. Thời gian giải quyết các thủ tục hành chính đối với yêu cầu của một lượt khách hàng được rút ngắn, đặc biệt là trong lĩnh vực đất đai, trước đây công dân phải đi lại 12 lượt thì đến nay chỉ còn đi lại 3 lượt, cấp phép xây dựng rút ngắn từ 15 ngày xuống còn 13 ngày, đăng ký kinh doanh giảm được 1 ngày; các kiến nghị, yêu cầu hướng dẫn trình tự thủ tục được giải quyết kịp thời, tại chỗ theo tinh thần công khai, bình đẳng góp phần giảm thiểu được thời gian và công sức đi lại của người dân.
Thực hiện Chỉ thị số 34/2018/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ, huyện đã thực hiện việc chuyển công văn, giấy tờ qua mạng Internet giữa các cơ quan cấp trên và cấp dưới tạo điều kiện thuận lợi và giảm bớt khó khăn cho cán bộ văn thư. [26] Việc làm này góp phần tiết kiệm thời gian cũng như kinh phí in ấn văn bản, bởi chỉ cần trang văn bản gốc được đưa lên mạng thì các cơ quan, tổ chức liên quan đều có thể tải về máy tính để xem hoặc thực hiện. Cuối năm 2019, UBND huyện đã triển khai áp dụng hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn TCVN ISO 9001:2010 vào hoạt động. Đồng thời triển khai xây dựng trang Web của tỉnh để công khai các thủ tục hành chính, người dân chỉ cần ngồi nhà nhấn chuột, lướt vào trang Web là có thể tra cứu, tìm hiểu về quy trình, thủ tục và thời gian thực hiện hành chính theo từng lĩnh vực mà thành phố đã và đang thực hiện. Bên cạnh đó, hệ thống mạng ADSL luôn ổn định, máy tính vận hành tốt, không có sự cố phức tạp kéo dài làm ảnh hưởng chung tới hệ thống.
Tại văn phòng Trung tâm đã thực hiện việc niêm yết công khai thủ tục, các khoản phí, lệ phí, mẫu hoá các giấy tờ, quyền, nghĩa vụ của tổ chức, công dân, quy tắc ứng xử, trách nhiệm của CBCC trong thực thi nhiệm vụ, qua đó tạo điều kiện thuận lợi cho tổ chức, cá nhân trong giải quyết công việc, đồng thời tạo cơ chế giám sát của tổ chức, công dân đối với hoạt động của cơ quan nhà nước. Bên cạnh đó, quy chế phối hợp hoạt động với các phòng ban chuyên môn được chặt chẽ, phù hợp với điều kiện thực tế . Luận văn: Đổi mới cải cách thủ tục hành chính tại UBND.
CBCC của văn phòng Trung tâm đã chuyển từ hình thức hoạt động kiêm nhiệm sang chuyên trách, dưới sự quản lý của trưởng bộ phận là Phó Chánh văn phòng HĐND- UBND huyện. Trung tâm tuy vẫn thuộc sự quản lý của Văn phòng nhưng hoạt động mang tính chất độc lập, có cơ cấu chặt chẽ, rõ ràng. Trình độ, năng lực nhận thức của CBCC phụ trách các lĩnh vực được nâng cao và chuyên nghiệp hơn, có khả năng giao tiếp ứng xử khéo léo, đúng mực. Hàng năm, các CBCC Trung tâm đều được tập huấn và bồi dưỡng để nâng cao chuyên môn nghiệp vụ. Ngoài ra CBCC làm việc tại Trung tâm được trang bị đồng phục, đeo thẻ, được trang bị các phương tiện làm việc hiện đại và trợ cấp đặc biệt (500.000 đồng/tháng). Chính vì vậy, đã động viên được tinh thần làm việc của họ, thái độ, tác phong, trách nhiệm với công việc được nâng cao. Cùng với cải cách thủ tục hành chính ban lãnh đạo UBND huyện cũng tăng cường công tác kỷ luật, kỷ cương hành chính.
- Tuy nhiên bên cạnh đó cũng còn những tồn tại, đó là:
Trên bàn làm việc của cán bô, công chức phụ trách tiếp nhận hồ sơ chưa có biển ghi họ tên công chức.
Việc niêm yết số, biểu mẫu giấy tờ, phụ lục, bảng thu phí, lệ phí chưa đảm bảo, khổ giấy A4, phôtô treo không chắc chắn.
Nhiều nơi, nhiều chỗ kết quả giải quyết hồ sơ hành chính trên một số lĩnh vực cho tổ chức, công dân vẫn còn thấp so với yêu cầu đề Nhiều hồ sơ giải quyết chưa đúng hẹn, nhất là trên lĩnh vực đất đai, xây dựng, nhà ở, chính sách cho người có công.
Ý thức trách nhiệm thực hiện công vụ, thái độ phục vụ nhân dân của một bộ phận cán bộ, công chức làm việc tại bộ phận tiếp nhận và trả kết quả còn thiếu trách nhiệm, chưa quan tâm đầy đủ đến thời hạn trả hồ sơ cho tổ chức, công dân nên để hồ sơ tồn đọng, kéo dài, có trường hợp sách nhiễu, gây phiền hà cho nhân dân. Một vài cán bộ, công chức tại bộ phận “một cửa” chưa thạo việc, hạn chế về năng lực, giải thích, tiếp nhận hồ sơ của người dân không được thỏa đáng, đầy đủ dẫn đến việc người dân phải đi lại nhiều lần. Việc thẩm định giải quyết hồ sơ đôi khi còn thiếu linh hoạt, máy móc, có biểu hiện quan liêu trong xử lý công việc. Công chức chưa duy trì việc đeo thẻ thường xuyên trong thực thi công vụ.
Cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ cho hoạt động của bộ phận “một cửa” chưa được quan tâm hỗ trợ đầy đủ. Công khai thủ tục hành chính tại bộ phận “một cửa” chưa được tốt theo yêu cầu, như không đầy đủ, thiếu thông tin, không cập nhật kịp thời các quy định mới.
- Các phòng ban chuyên môn vẫn chưa phối hợp kịp thời để giải quyết công việc.
Việc thực hiện cơ chế “một cửa liên thông” (theo Quyết định số 93/2017/QĐ-TTg ngày 22/6/2017 của Thủ tướng Chính phủ) còn gặp khó khăn vì chưa có hướng dẫn cụ thể của tỉnh [6].
Như vậy, với kết quả đạt được và những tồn tại hạn chế nêu trên là bài học về thực hiện cải cách thủ tục hành chính theo cơ chế một cửa của huyện Vân Đồn sẽ mang lại hiệu quả cao để UBND Quận Kiến An học tập, rút kinh nghiệm.
1.3.2. Cải cách hành chính của thành phố Đà Nẵng Luận văn: Đổi mới cải cách thủ tục hành chính tại UBND.
Trong hơn một thập kỷ qua, cải cách hành chính (CCHC) là lĩnh vực có tác động mạnh mẽ, thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội của Đà Nẵng. Thành phố đã vươn lên đạt được thứ hạng cao trên các bảng xếp hạng của khá nhiều chỉ số cấp tỉnh có liên quan đến CCHC. Qua quá trình thực hiện cải cách hành chính (CCHC), Đà Nẵng đã rút ra một số bài học kinh nghiệm có ảnh hưởng quyết định đến thành công của công tác này, công tác CCHC giai đoạn 2021- 2025 qua 5 năm triển khai thực hiện Nghị quyết số 30c/NQ-CP của Chính phủ và Chương trình CCHC Nhà nước giai đoạn 2021-2030, nhiều chính sách, giải pháp đột phá, sáng tạo trong CCHC được áp dụng. Theo đó, mục tiêu đến năm 2030 thành phố sẽ xây dựng bộ máy hành chính dân chủ, trong sạch, vững mạnh, chuyên nghiệp, hiện đại, đảm bảo quản lý thống nhất, thông suốt, có hiệu lực, hiệu quả, đáp ứng yêu cầu phục vụ nhân dân, tổ chức.
Đạt được mục tiêu đó, trọng tâm cải cách hành chính của thành phố trong cả giai đoạn 2021 – 2025 định hướng 2030 sẽ hướng đến việc nâng cao tính chuyên nghiệp của đội ngũ cán bộ, công chức viên chức (CBCCVC), trong đó quan trọng nhất là hoàn thiện hệ thống quản lý công vụ, công chức theo hướng khoa học, thực tài; cải thiện chính sách tiền lương nhằm tạo động lực thực thi công vụ có chất lượng và hiệu quả; hình thành chính quyền điện tử và đảm bảo cung ứng ngày càng tốt hơn các dịch vụ công phục vụ nhân dân.
Tiếp tục rà soát, sửa đổi và hoàn thiện hệ thống thể chế quản lý hành chính của thành phố trên nguyên tắc đảm bảo tính thống nhất và chấp hành các chủ trương, chính sách, pháp luật của Trung ương; cải cách TTHC tập trung đơn giản hóa các thủ tục thuộc lĩnh vực: đầu tư, đất đai, xây dựng, thuế, y tế, giáo dục, hộ khẩu, việc làm. Xây dựng phương pháp đánh giá tác động của thủ tục hành chính đến chi phí xã hội, chi phí quản lý hành chính nhà nước. Đổi mới phương thức cung ứng dịch vụ hành chính công theo hướng đơn giản, liên thông, liên kết, hiện đại, trực tuyến và thể hiện rõ văn hóa phục vụ. Xây dựng hệ thống theo dõi, đánh giá chất lượng dịch vụ hành chính công chú trọng sự tham gia của tổ chức, công dân và báo chí truyền thông trong theo dõi, đánh giá. Nghiên cứu đề xuất mô hình tổ chức và hoạt động của chính quyền đô thị; xây dựng “Trung tâm một cửa điện tử thành phố” hiện đại, liên thông, liên kết tại trung tâm hành chính thành phố.
Xây dựng đội ngũ CBCC chuyên nghiệp, hợp lý về cơ cấu gắn với vị trí việc làm; triển khai hệ thống vị trí chức danh, tiêu chuẩn nghiệp vụ; tổ chức thi tuyển cạnh tranh đề bổ nhiệm vào vị trí lãnh đạo, quản lý từ cấp sở và tương đương trở xuống.
Xây dựng cơ chế đánh giá CBCC theo kết quả công việc, gắn đánh giá với cơ chế trả thu nhập và khen thưởng đối với những CBCC xuất sắc. Đồng thời gắn đánh giá, sử dụng với với chiến lược đào tạo bồi dưỡng đội ngũ CBCCVC có trình độ cao về chuyên môn, nghiệp vụ đáp ứng yêu cầu quản lý ngày càng cao của thành phố. Nghiên cứu hình thành Quỹ tiền lương nhằm tăng thu nhập CBCC. Luận văn: Đổi mới cải cách thủ tục hành chính tại UBND.
Tin học hóa các quy trình công việc trong nội bộ cơ quan hành chính, trong giao dịch với các cơ quan hành chính khác và trong giao dịch với tổ chức, cá nhân, đặc biệt là trong hoạt động phục vụ hành chính công, dịch vụ công của đơn vị sự nghiệp công. Công bố danh mục các dịch vụ hành chính công trực tuyến trên trang thông tin điện tử của các cơ quan hành chính nhà nước. Xây dựng và sử dụng thống nhất biểu mẫu điện tử trong giao dịch giữa cơ quan hành chính, tổ chức và cá nhân. Hình thành các cơ sở dữ liệu chung, phục vụ cho công tác quản lý hành chính nhà nước mang tính chất liên ngành, liên cấp; Hệ thống một cửa điện tử được triển khai tại các sở, ban, ngành và UBND quận, huyện, UBND phường, xã; tích hợp và liên thông, liên kết đồng bộ vào cổng thông tin điện tử thành phố.
Để đạt được mục tiêu đã đề ra như đã nêu ở trên, công tác cải cách hành chính giai đoạn 2021 – 2030, Đà nẵng đã tập trung vào công tác xây dựng hệ thống giám sát, đánh giá, xếp hạng chất lượng cung ứng dịch vụ công của các đơn vị sự nghiệp công; lấy kết quả triển khai cải cách hành chính và chất lượng cung ứng dịch vụ công làm tiêu chí bắt buộc để đánh giá thi đua, khen thưởng và bổ nhiệm các chức danh lãnh đạo, quản lý….Với những giải pháp triển khai một cách đồng bộ và cụ thể, công tác cải cách hành chính giai đoạn 2021-2030 đã góp phần hoàn thành các mục tiêu về phát triển kinh tế – xã hội của thành phố và quan trọng hơn, hình thành một nền hành chính phục vụ hướng về phía người dân và doanh nghiệp, qua đó tạo một môi trường đầu tư kinh doanh hấp dẫn, thu hút nhiều hơn nữa các nhà đầu tư trong và ngoài nước đến với Đà Nẵng, cũng như tăng cường tính công khai minh bạch các thủ tục, dịch vụ hành chính công của chính quyền Đà Nẵng.Trong cuộc vận động “Ba hơn” (nhanh hơn, hợp lý hơn, thân thiện hơn) triển khai trong các năm từ 2022 đến 2024, đã có 899 TTHC được thực hiện nhanh hơn với tổng số 392.649 hồ sơ giao dịch hành chính; 105 TTHC cho tổ chức, cá nhân và 68 nội dung thuộc thủ tục nội bộ được thực hiện hợp lý hơn; 185 giải pháp thân hiện hơn cũng được triển khai tại các cơ quan, đơn vị.
Tại thành phố 100% cơ quan, đơn vị có cung ứng dịch vụ hành chính công của Thành phố đều thực hiện nghiêm túc việc công khai các TTHC bằng nhiều hình thức. Cơ chế một cửa được triển khai có hiệu quả, đồng bộ cả 3 cấp; cơ chế một cửa liên thông tiếp tục được duy trì tại 100% phường, xã, 100% quận, huyện và được mở rộng đáng kể tại các sở, ban, ngành.Mô hình một cửa điện tử hiện đại đến nay đã chính thức hoạt động tại tất cả UBND quận, huyện; 25/56 UBND xã, phường và tại Trung tâm Hành chính Thành phố (gồm 21/21 sở, ban, ngành).
Bên cạnh đó, Thành phố cũng triển khai Đề án thực hiện cơ chế liên kết trong giải quyết TTHC về cấp giấp phép kinh doanh có điều kiện giữa các sở, ban, ngành; triển khai dịch vụ chuyển phát nhanh kết quả giải quyết TTHC tới địa chỉ theo yêu cầu của công dân, tổ chức. Từng bước hướng đến chính quyền điện tử, hiện có 100% các sở, ban, ngành, UBND quận, huyện và 62,5% UBND phường, xã đã triển khai sử dụng phần mềm quản lý văn bản và điều hành do UBND Thành phố đầu tư; 100% dịch vụ hành chính công được cung cấp từ mức 2 trở lên, trong đó 21,2% ở mức 3, 4. Ngoài ra, Thành phố còn chú trọng cải cách bộ máy hành chính; xây dựng và nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức…góp phần xây dựng bộ máy chính quyền và một nền công vụ ngày càng chuyên nghiệp, hoàn thiện.
Qua nghiên cứu kết quả CCHC của thành phố Đà Nẵng đã đạt được là bài học về thực hiện cải cách thủ tục hành chính sẽ mang lại hiệu quả cao để UBND Quận Kiến An học tập, rút kinh nghiệm.
1.3.3. Cơ chế “một cửa” theo hướng hiện đại tại quận Ngô Quyền – Hải Phòng Luận văn: Đổi mới cải cách thủ tục hành chính tại UBND.
Cơ chế “một cửa” là một trong số những sản phẩm, thành quả rõ nét nhất của công cuộc cải cách thủ tục hành chính tại Việt Nam. Với những biểu hiện: thủ tục hành chính rõ ràng, công khai các thủ tục và quy trình giải quyết, nhận và trả hồ sơ tại “một cửa”, giải quyết đúng hạn với thái độ chu đáo, hòa nhã… Kể từ khi Thủ tướng Chính phủ ban hành quyết định 181/2013/QĐ- TTg ngày 04 tháng 9 năm 2013 về việc ban hành quy chế “một cửa” tại cơ quan hành chính Nhà nước ở địa phương, và Quyết định 93/2017/QĐ-TTg ngày 22/6/2017 về việc ban hành quy chế thực hiện cơ chế “một cửa liên thông” tại cơ quan hành chính Nhà nước ở địa phương, cơ chế “một cửa” đã đi vào cuộc sống và trở nên phổ biến.
Quận Ngô Quyền – Hải Phòng là một trong những địa phương đi đầu trong công tác cải cách thủ tục hành với mô hình “một cửa” theo hướng hiện đại. Ngày 25/9/2016 bộ phận “một cửa” chính thức được thành lập. Điều đó mang lại hiệu quả không nhỏ trong cải cách thủ tục hành chính cũng như đáp ứng nhu cầu của công dân.
Gọi là “một cửa” hiện đại vì: Cơ sở vật chất được trang bị đồng bộ hiện đại với hệ thống máy tính hiện đại cấu hình cao, hệ thống xếp hàng tự động, hệ thống camera giám sát hoạt động… Đặc biệt đã ứng dụng quy trình ISO 9001:2010 trong quản lý hành chính, ứng dụng Công nghệ thông tin vào trong điều hành tác nghiệp. Đây là công cụ quan trọng tạo ra sự đột phá trong cải cách thủ tục. Có thể nói, đó là mô hình hiện đại, rất có hiệu quả trong giải quyết công việc và được các ngành, các cấp và nhân dân ghi nhận. Bộ phận “một cửa” hoạt động theo nguyên tắc độc lập chuyên trách. CBCC làm việc tại bộ phận “một cửa” được tuyển chọn là các CBCC công tâm thạo việc. Việc ứng dụng các quy trình ISO 9001:2010 vào giải quyết hồ sơ đã tạo ra sự liên thông giữa các phòng ban. Công việc của người dân được giải quyết tại “một cửa” không phải đi lại nhiều nơi như trước. Thời gian giải quyết được rút ngắn, đảm bảo thuận lợi, nhanh chóng, đúng hẹn. Mọi thủ tục, phí, lệ phí, thời gian giải quyết đều được công khai minh bạch, đem lại được sự hài lòng cho người dân.
Thực hiện tốt công tác kiểm soát thủ tục hành chính và tiếp tục thực hiện Đề án 30 của Thủ tướng Chính phủ. Tiếp tục triển khai Đề án Chỉnh lý tài liệu lưu trữ tồn đọng trên địa bàn và xây dựng Đề án Quản lý tài liệu lưu trữ điện tử. Kiểm tra việc thực hiện cải cách hành chính tại UBND các phường. Tổ chức cuộc thi “Rèn luyện tư duy hệ thống – Ecopolicy” nhằm nâng cao tư duy hệ thống cho cán bộ lãnh đạo. Hoạt động của cổng và trang thông tin điện tử đảm bảo thông tin kịp thời, chính xác đến cán bộ, công chức, viên chức và nhân dân. Luận văn: Đổi mới cải cách thủ tục hành chính tại UBND.
Trên đây là một số kinh nghiệm cải cách thủ tục hành chính theo cơ chế “một cửa” đã được đúc kết kinh nghiệm qua thực tiễn. Đây cũng là những mẫu mô hình hiệu quả, là tấm gương để UBND Quận Kiến An tham quan và học hỏi trong tiến trình cải cách hành chính nói chung và cải cách thủ tục hành chính tại địa phương, nhằm mục tiêu đem lại lợi ích cho công cuộc xây dựng và triển toàn diện về mọi mặt, góp phần củng cố niềm tin của Nhân dân vào Nhà nước và chế độ xã hội chủ nghĩa mà toàn Đảng toàn dân ta đang nỗ lực phấn đấu để đạt được.
Như vậy, qua những kiến thức cơ bản ở chương một, đã phần nào làm sáng tỏ những hiểu biết cơ bản về cải cách thủ tục hành chính và sự cần thiết của cải cách thủ tục hành chính theo cơ chế “một cửa” hiện nay. Đây là những căn cứ khoa học giúp cho việc đánh giá hiệu quả cải cách thủ tục hành chính ở các bộ ngành cũng như các địa phương trong cả nước, trong đó có hoạt động cải cách thủ tục hành chính theo cơ chế “một cửa” được triển khai từ tháng 6/2015 tại UBND Quận Kiến An.
1.4. Tình hình nghiên cứu liên quan tới đề tài
Vấn đề cải cách thủ tục hành chính nói chung và cơ chế “một cửa”, “một cửa” nói riêng trong những năm gần đây đã được nhiều tác giả tập trung nghiên cứu như:
- Cải cách hành chính phục vụ dân do GS.TS Nguyễn Văn Thâm làm chủ nhiệm;
- Cung cấp dịch vụ công ở Việt Nam của TS Lê Chi Mai;
- Giải pháp cải cách hành chính ở Việt Nam của TS Nguyễn Ngọc Hiến;
- Thực hiện cơ chế “một cửa” tại Sở Nội vụ Hà nội của Nguyễn Phương Thêm;
- Cải cách hành chính- những vấn đề cần biết của tác giả Diệp Văn sơn;
- Cải cách hành chính Nhà nước thực trạng, nguyên nhân và giải pháp của tác giả Thanh Văn Phúc.
- Thủ tục hành chính: Lý luận và thực tiễn của Nguyễn Văn Thâm, Võ Kim Sơn
- Vũ Thành Nam với đề tài “Xây dựng mô hình thủ tục hành chính một cửa liên thông trong lĩnh vực thu hút đầu tư từ thực tiễn tỉnh Bình Phước”…
Những nghiên cứu này đã góp phần quan trọng vào việc phân tích lý luận và thực tiễn về cải cách hành chính, thủ tục hành chính nói chung và cải cách thủ tục hành chính theo cơ chế “một cửa” nói riêng. Tuy nhiên, vấn đề nghiên cứu về cải cách thủ hành chính theo cơ chế “một cửa” tại UBND Quận Kiến An mới chỉ dừng lại ở những báo cáo, tổng kết của địa phương mà chưa có nghiên cứu chuyên sâu về thực tiễn hoạt động. Do đó, việc tìm hiểu và nghiên cứu những khó khăn và hạn chế trên cơ sở lý luận chung về cải cách thủ tục hành chính theo cơ chế “một cửa” tại Quận Kiến An là cần thiết, trên cơ sở đó áp dụng những giải pháp phù hợp với tình hình thực tiễn của địa phương. Luận văn: Đổi mới cải cách thủ tục hành chính tại UBND.
XEM THÊM NỘI DUNG TIẾP THEO TẠI ĐÂY:
===>>> Luận văn: Thực trạng cải cách thủ tục hành chính cơ chế một cửa

Dịch Vụ Viết Luận Văn 24/7 Chuyên cung cấp dịch vụ làm luận văn thạc sĩ, báo cáo tốt nghiệp, khóa luận tốt nghiệp, chuyên đề tốt nghiệp và Làm Tiểu Luận Môn luôn luôn uy tín hàng đầu. Dịch Vụ Viết Luận Văn 24/7 luôn đặt lợi ích của các bạn học viên là ưu tiên hàng đầu. Rất mong được hỗ trợ các bạn học viên khi làm bài tốt nghiệp. Hãy liên hệ ngay Dịch Vụ Viết Luận Văn qua Website: https://hotrovietluanvan.com/ – Hoặc Gmail: hotrovietluanvan24@gmail.com

[…] ===>>> Luận văn: Đổi mới cải cách thủ tục hành chính tại UBND […]