Luận văn: Phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng

Chia sẻ chuyên mục Đề Tài Luận văn: Phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng hay nhất năm 2026 cho các bạn học viên ngành đang làm luận văn thạc sĩ tham khảo nhé. Với những bạn chuẩn bị làm bài luận văn tốt nghiệp thì rất khó để có thể tìm hiểu được một đề tài hay, đặc biệt là các bạn học viên đang chuẩn bị bước vào thời gian lựa chọn đề tài làm luận văn thì với đề tài Luận Văn: Phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng Kinh tế – Kỹ thuật Miền Nam dưới đây chắc chắn sẽ giúp cho các bạn học viên có cái nhìn tổng quan hơn về đề tài sắp đến.

MỞ ĐẦU

1. Lý do chọn đề tài

Nghị quyết Hội nghị lần thứ 2 (khóa VIII) Ban chấp hành Trung ương Đảng khẳng định: “Phát triển giáo dục và đào tạo là một trong những động lực quan trọng thúc đẩy sự nghiệp Công nghiệp hóa, Hiện đại hóa đất nước, là điều kiện phát triển nguồn lực con người, yếu tố cơ bản để phát triển xã hội, tăng trưởng kinh tế nhanh và phát triển bền vững”.

Gắn liền với sự chăm lo phát triển một nền giáo dục – đào tạo vững mạnh, trong đó phát triển đội ngũ nhà giáo một cách toàn diện là hết sức quan trọng. Luật giáo dục khẳng định: “Nhà giáo giữ vai trò quyết định trong việc đảm bảo chất lượng giáo dục”.

Văn kiện Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XI nhấn mạnh: “Phát triển giáo dục và đào tạo cùng với khoa học là quốc sách hàng đầu; đầu tư cho giáo dục và đào tạo là đầu tư cho phát triển. Đổi mới căn bản và toàn diện  giáo dục và đào tạo theo nhu cầu phát triển xã hội; nâng cao chất lượng theo yêu cầu chuẩn hoá, hiện đại hoá, dân chủ hoá và hội nhập quốc tế. Phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao. Tiếp tục đổi mới cơ chế quản lý giáo dục,  đào tạo trên tinh thần tăng cường tính tự chủ, tự chịu trách nhiệm của các cơ sở giáo dục, đào tạo”.

Nhìn chung, với quan điểm chỉ đạo “Giáo dục là quốc sách hàng đầu”, Đảng ta luôn coi trọng vai trò của đội ngũ giáo viên nói chung và đội ngũ giảng viên các trường ĐH – CĐ nói riêng. Chăm lo đào tạo, bồi dưỡng và tiêu chuẩn hóa đội ngũ giáo viên cả về chính trị, tư tưởng đạo đức và năng lực chuyên môn, nghiệp vụ được xem là khâu then chốt để thực hiện thắng lợi sự nghiệp phát triển GD – ĐT, chấn hưng đất nước trong thời kỳ mới”.

Giáo dục đại học có vai trò quan trọng trong hệ thống giáo dục quốc dân, trực tiếp đào tạo nguồn nhân lực trình độ cao cho đất nước. Để đáp ứng với yêu cầu phát triển của xã hội, giáo dục đại học phải đổi mới để nâng cao chất lượng đào tạo, và một trong những yếu tố quan trọng đảm bảo chất lượng đào tạo của trường đại học, cao đẳng là đội ngũ giảng viên. Đội ngũ giảng viên ở trường cao đẳng và đại học có nhiệm vụ giảng dạy, nghiên cứu khoa học, bồi dưỡng, tự bồi dưỡng, nhằm đào tạo thế hệ trẻ thành những người công dân vừa có đức lại vừa có trình độ kỹ thuật tiên tiến để góp phần “nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài” cho đất nước. Chính vì vậy mà việc phát triển đội ngũ giảng viên ở trường đại học, cao đẳng là việc làm cần thiết, cấp bách hiện nay. Luận văn: Phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng.

Trong bối cảnh hiện tại, nhu cầu học tập của người dân ngày càng cao, hệ thống giáo dục đại học ngày càng được mở rộng và phát triển đa dạng dưới nhiều hình thức. Hệ thống các trường ngoài công lập có một số điểm mạnh như tận dụng và phát huy được những mặt tích cực của cơ chế quản lý mới, có nhiều cơ hội để phát huy được tính tự chủ và chịu trách nhiệm. Tuy nhiên trong nền kinh tế thị trường việc tổ chức và quản lý các trường ngoài công lập gặp một số khó khăn về Cơ sở vật chất, sự cạnh tranh gay gắt về các vấn đề chất lượng đào tạo và học phí, kinh phí. Do vậy, để các trường đại học, cao đẳng ngoài công lập có thể tồn tại và phát triển, một trong những vấn đề quan trọng và mang tính quyết định đó chính là đội ngũ giảng viên, đặc biệt là đội ngũ giảng viên cơ hữu gắn bó, cam kết làm việc dài lâu với trường. Nhà trường cần phải có sự quan tâm và đầu tư nhiều hơn trong việc xây dựng và phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu của mình vững mạnh, trở thành lực lượng nòng cốt, góp phần đảm bảo chất lượng đào tạo, thực hiện tốt mục tiêu, nhiệm vụ của giáo dục đại học về đào tạo nguồn nhân lực trong giai đoạn hiện nay.

Thực hiện các chủ trương xã hội hoá giáo dục của Đảng và Nhà nước, Trường Cao đẳng Kinh tế – Kỹ thuật Miền Nam ra đời, được giao nhiệm vụ đào tạo, bồi dưỡng cán bộ có trình độ cao đẳng và trung cấp thuộc các ngành kinh tế và kỹ thuật trong cả nước, nhằm góp phần đào tạo phát triển nguồn nhân lực có trình độ, nghiệp vụ, chuyên môn cho xã hội. Sau 05 năm đi vào hoạt động và phát triển, trường đã đạt được những thành tựu đáng kể trong công tác tuyển sinh, thực hiện nhiệm vụ, chức năng đào tạo, nghiên cứu khoa học và chuyển giao công nghệ cho nguồn nhân lực trẻ khu vực phía Nam và cả nước. Công tác xây dựng và phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu là một trong những nhiệm vụ cần được hoạch định, thực thi không thể thiếu và chậm trễ, khi trường có bề dày hoạt động chưa lâu. Tuy nhiên trước sự phát triển của giáo dục hiện nay, thì đội ngũ giảng viên của trường còn nhiều bất cập như: Số lượng giảng viên của trường còn thiếu, chưa đáp ứng được sự tăng trưởng về quy mô đào tạo của nhà trường; Trình độ giảng viên không đồng đều và nhìn chung còn thấp, thiếu kỹ năng, nghiệp vụ sư phạm, khả năng nghiên cứu khoa học, khả năng tự học, tự bồi dưỡng của đội ngũ giảng viên mặc dù đã có nhiều cố gắng nhưng còn hạn chế; Cơ cấu đội ngũ giảng viên chưa đồng bộ, nhiều khoa, bộ môn lực lượng giảng viên còn mỏng và phân tán; Đội ngũ giảng viên cơ hữu khá đông, song đội ngũ giảng viên cơ hữu của trường chưa được đào tạo, kiểm tra, phân bổ, sàng lọc, định hướng đúng mức; và chưa phát huy được hết khả năng, sức mạnh, lợi thế vốn có của mình với tư cách là lực lượng nòng cốt của một trường cao đẳng ngoài công lập. Do vậy, nhiệm vụ sắp tới nhất thiết cần xây dựng và phát triển Đội ngũ giảng viên nhà trường cả về số lượng, chất lượng và cơ cấu.

Từ những lý do trên, chúng tôi chọn vấn đề “Phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng Kinh tế – Kỹ thuật Miền Nam” làm đề tài nghiên cứu.

2. Tình hình nghiên cứu có liên quan đến đề tài Luận văn: Phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng.

Chất lượng của đội ngũ giáo viên là điều kiện quyết định để nâng cao chất lượng giáo dục, vì vậy vấn đề nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên là trung tâm của các chương trình cải cách, cải tổ, đổi mới giáo dục. Đối với các trường đại học, cao đẳng trong giai đoạn hiện nay, việc nghiên cứu phát triển đội ngũ giảng viên là một vấn đề hết sức quan trọng. Điều này không chỉ đúng với Việt Nam mà đã được chứng minh ở nhiều nước có nền giáo dục phát triển với nhiều bài học đi trước như Hoa Kỳ, Úc, Liên minh Châu Âu…

Xung quanh vấn đề phát triển đội ngũ giảng viên đã có nhiều công trình nghiên cứu mà các tác giả trong và ngoài nước đề cập đến. Sau đây là một số công trình nghiên cứu của các tác giả trong nước có liên quan đến hướng nghiên cứu của đề tài.

Các tác giả Nguyễn Thị Mỹ Lộc và Trần Khánh Đức với công trình nghiên cứu Chính sách quốc gia và sự phát triển đội ngũ giảng viên Đại học Việt Nam đã đi sâu phản ánh, phân tích các chính sách quốc gia về phát triển hệ thống giáo dục đại học và Đội ngũ giảng viên trong quá trình đổi mới giáo dục đại học ở Việt Nam.

Đề tài Chính sách phát triển đội ngũ giảng viên các trường Đại học ngoài công lập do Đỗ Thị Hoà làm chủ nhiệm đã đi sâu phân tích cơ sở lý luận về chính sách phát triển đội ngũ giảng viên ở các trường đại học ngoài công lập ở nước ta trong giai đoạn hiện nay, làm rõ thực trạng chính sách phát triển đội ngũ giảng viên ở các trường đại học ngoài công lập; trên cơ sở đó đề tài đã đề xuất chung chính sách phát triển đội ngũ giảng viên ở các trường ngoài công lập ở nước ta hiện nay.

Đề tài cấp Bộ Các giải pháp phát triển và chuẩn hoá đội ngũ giảng viên Đại học Lao động Xã hội do Trường Đại học Lao động Xã hội thực hiện đã làm rõ các căn cứ để phát triển, chuẩn hoá đội ngũ giảng viên; làm rõ thực trạng và các yếu tố, điều kiện để chuẩn hoá đội ngũ giảng viên; đề xuất các giải pháp để phát triển, chuẩn hoá đội ngũ giảng viên Trường Đại học Lao động Xã hội. Luận văn: Phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng.

Bên cạnh các đề tài nghiên cứu về phát triển đội ngũ giảng viên, còn có nhiều luận văn đã đề cập đến vấn đề này.

Luận văn Thạc sĩ giáo dục học với đề tài Những giải pháp xây dựng và phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Đại học Dân lập Hải Phòng đáp ứng yêu cầu giai đoạn hiện nay, của tác giả Hồ Thị Hoài Nam với mục đích nghiên cứu nhằm đề xuất giải pháp nâng cao chất lượng đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Đại học Dân lập Hải Phòng.

Tác giả Trịnh Thị Mai với đề tài luận văn Thạc sĩ quản lý giáo dục Phát triển đội ngũ giảng viên Trường Đại học Đại Nam giai đoạn 2024 – 2028, đã đi sâu nghiên cứu cơ sở lý luận phát triển Đội ngũ giảng viên ở Trường Đại học Đại Nam.

Luận văn Thạc sĩ quản lý giáo dục của Chu Thị Hương Giang với đề tài Những biện pháp xây dựng và phát triển đội ngũ giảng viên Trường Đại học Lương Thế Vinh giai đoạn 2020 – 2028, đã tập trung nghiên cứu cơ sở lý luận về xây dựng, phát triển đội ngũ giảng viên của Trường Đại học Lương Thế Vinh giai đoạn 2020 – 2028.

Như vậy xung quanh vấn đề phát triển đội ngũ giảng viên nói chung, đội ngũ giảng viên cơ hữu nói riêng đã có nhiều công trình của nhiều tác giả nghiên cứu. Tuy nhiên, vấn đề phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao Đẳng Kinh tế – Kỹ thuật Miền Nam chưa có một công trình nào đi sâu nghiên cứu một cách cụ thể.

3. Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu

• Mục đích nghiên cứu

Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực tiễn phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu, đề xuất biện pháp phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng Kinh tế – Kỹ thuật Miền Nam.

• Nhiệm vụ nghiên cứu

Làm rõ cơ sở lý luận phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu. Khảo sát, đánh giá thực trạng đội ngũ giảng viên cơ hữu và phát triển đội  ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng Kinh tế – Kỹ thuật Miền Nam.

Đề xuất các biện pháp phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng Kinh tế – Kỹ thuật Miền Nam.

4. Khách thể, đối tượng và phạm vi nghiên cứu

• Khách thể nghiên cứu

Hoạt động quản lý đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng Kinh tế – Kỹ thuật Miền Nam.

• Đối tượng nghiên cứu

Phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng Kinh tế – Kỹ thuật Miền Nam.

• Phạm vi nghiên cứu Luận văn: Phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng.

Đề tài tập trung nghiên cứu biện pháp phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng Kinh tế – Kỹ thuật Miền Nam hiện nay. Số liệu để sử dụng nghiên cứu từ khi năm 2021 đến nay.

5. Giả thuyết khoa học

Chất lượng đội ngũ giảng viên trong các trường cao đẳng, đại học bị tác động và quy định bởi nhiều yếu tố. Vì vậy, trong quá trình phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu của Trường Cao đẳng Kinh tế – Kỹ thuật Miền Nam, nếu chủ thể quản lý giáo dục thực hiện đồng bộ và có hiệu quả những vấn đề như: Nâng cao nhận thức của Đội ngũ giảng viên cơ hữu và Cán bộ quản lý về sứ mạng, nhiệm vụ chiến lược, mục tiêu đào tạo của nhà trường; vai trò và nhiệm vụ giảng viên; làm tốt công tác quy hoạch Đội ngũ giảng viên; đẩy mạnh công tác đào tạo – bồi dưỡng đội ngũ giảng viên; tạo môi trường thuận lợi cho sự phát triển đội ngũ giảng viên; thường xuyên thực hiện tốt công tác kiểm tra, đánh giá đội ngũ giảng viên cơ hữu của nhà trường thì sẽ xây dựng và phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu có đủ số lượng, chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu đào tạo của nhà trường, và xu hướng phát triển giáo dục hiện nay.

6. Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu

• Phương pháp luận

Luận văn được tổ chức nghiên cứu trên cơ sở phương pháp luận duy vật biện chứng của chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về giáo dục, đào tạo nói chung và về phát triển đội ngũ giảng viên nói riêng. Đồng thời vận dụng các quan điểm logic – lịch sử, hệ thống – cấu trúc và các quan điểm thực tiễn để xem xét phân tích các vấn đề có liên quan.

• Phương pháp nghiên cứu

Để hoàn thành công trình nghiên cứu, tác giả đã sử dụng tổng hợp các phương pháp nghiên cứu lý thuyết và thực tiễn của khoa học giáo dục như: Luận văn: Phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng.

Nhóm phương pháp nghiên cứu lý thuyết: Phương pháp phân tích – tổng hợp, hệ thống hoá các báo cáo, các tài liệu có liên quan đến đánh giá đội ngũ giảng viên và xây dựng, phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu của Trường Cao đẳng Kinh tế – Kỹ thuật Miền Nam.

Chú trọng nghiên cứu các tài liệu như: Đề án mục tiêu phát triển Trường Cao đẳng Kinh tế – Kỹ thuật Miền Nam đến năm 2030. Các tài liệu về chính sách, quy hoạch xây dựng và phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu của Trường Cao đẳng Kinh tế – Kỹ thuật Miền Nam.

• Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn

Phương pháp điều tra bằng phiếu hỏi: Thu thập thông tin thông qua phiếu hỏi ý kiến của 30 giảng viên và 15 cán bộ quản lý trong trường nhằm tìm hiểu thực trạng về đội ngũ giảng viên cơ hữu; thực trạng công tác quản lý đội ngũ giảng viên cơ hữu; những giải pháp mà nhà trường đã áp dụng để phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu; tính khả thi của các giải pháp và những đề xuất nhằm hoàn thiện công tác phát triển Đội ngũ giảng viên cơ hữu của Trường Cao đẳng Kinh tế – Kỹ thuật Miền Nam.

Phương pháp phỏng vấn: Trao đổi, xin ý kiến trực tiếp của cán bộ quản lý, giảng viên cơ hữu và ý kiến phản hồi học sinh sinh viên về giảng viên cơ hữu nhằm thu thập thêm thông tin và làm rõ hơn những vấn đề từ phiếu điều tra.

Phương pháp quan sát: Thu thập thông tin trên cơ sở quan sát trực tiếp các hoạt động sư phạm, quan sát hoạt động tuyển dụng, kiểm tra, đánh giá, thanh lọc của cán bộ quản lý để có thông tin đầy đủ hơn về thực trạng phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu.

Phương pháp chuyên gia: Tham khảo ý kiến chuyên gia nghiên cứu về lĩnh vực giáo dục và đào tạo nhằm đánh giá đúng thực trạng phát triển Đội ngũ giảng viên cơ hữu cũng như khảo nghiệm, kiểm định tính khả thi của các giải pháp đề xuất.

• Nhóm phương pháp toán thống kê

Xử lý kết quả điều tra và số liệu thu được bằng các phương pháp thống kê toán học nhằm định lượng kết quả nghiên cứu.

7. Ý nghĩa của luận văn

Hệ thống hoá, khái quát hoá cơ sở lý luận về phát triển đội ngũ giáo viên cơ hữu, đặc biệt là xây dựng hệ thống khái niệm công cụ về phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng Kinh tế – Kỹ thuật Miền Nam.

Đề xuất hệ thống biện pháp phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng Kinh tế – Kỹ thuật Miền Nam có thể làm tài liệu tham khảo, tham mưu cho Ban giám hiệu quản lý phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu.

8. Cấu trúc luận văn Luận văn: Phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng.

Luận văn bao gồm phần mở đầu và 3 chương, 8 tiết, kết luận và kiến nghị, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục.

Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIẢNG VIÊN CƠ HỮU TRƯỜNG CAO ĐẲNG KINH TẾ – KỸ THUẬT MIỀN NAM

1.1. Các khái niệm cơ bản

1.1.1. Đội ngũ giảng viên

Theo Từ điển tiếng Việt phổ thông, đội ngũ là thuật ngữ dùng để chỉ “số đông sắp xếp có trật tự hoặc có tổ chức chặt chẽ ” [32].

Có thể hiểu: “Đội ngũ là một nhóm người được tập hợp và tổ chức thành một lực lượng để thực hiện một hay nhiều chức năng, có thể cùng nghề nghiệp hay không, nhưng đều cùng mục đích nhất định” [44].

Tóm lại, đội ngũ là một tập hợp những cá nhân có liên hệ với nhau, tạo thành sự thống nhất ổn định, có tính chỉnh thể, có những thuộc tính và những quy luật tích hợp. Khái niệm đội ngũ hàm chứa yếu tố sức mạnh và có những yêu cầu chặt chẽ về cơ cấu, kỷ cương và chất lượng công việc. Ví dụ như đội ngũ công nhân, đội ngũ các nhà khoa học, đội ngũ trí thức, đội ngũ giảng viên cơ hữu.

Theo Đại từ điển tiếng Việt thì, “Giảng viên là người giảng dạy ở đại học hay lớp huấn luyện cán bộ” [44]. Luật giáo dục  – 2023, điều 70 chương IV quy định: “Nhà giáo là người có nhiệm vụ giảng dạy, giáo dục trong nhà trường, cơ sở giáo dục khác. Nhà giáo giảng dạy ở cơ sở giáo dục đại học, trường cao đẳng nghề gọi là giảng viên”.

Giảng viên phải là những nhà giáo có đầy đủ các yêu cầu về phẩm chất đạo đức, năng lực giảng dạy, trình độ chuyên môn và các yêu cầu khác đảm bảo được nhiệm vụ đào tạo ở bậc ĐH – CĐ. Ở đây cần phân biệt khái niệm giảng viên – nhà giáo, với giảng viên theo tiêu chuẩn các ngạch công chức bậc đại học. Theo Quyết định số: 538/TCCB-BCTL ngày 18/12/1995 của Ban Tổ chức – Cán bộ Chính phủ, yêu cầu về trình độ của giảng viên, giảng viên chính và giảng viên cao cấp, trong đó ghi rõ: Giảng viên là công chức chuyên môn đảm nhận việc giảng dạy và đào tạo của trường ĐH – CĐ thuộc một chuyên ngành đào tạo của ĐH – CĐ. Luận văn: Phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng.

Đội ngũ giảng viên là tập hợp các nhà giáo làm nhiệm vụ giảng dạy và nghiên cứu khoa học ở các trường cao đẳng và đại học, họ gắn kết với nhau bằng hệ thống mục tiêu chung của ngành GD – ĐT và của các nhà trường đại học, cao đẳng nơi họ đang công tác; cùng trực tiếp giảng dạy, giáo dục, đào tạo Học sinh sinh viên, cùng chịu sự ràng buộc, tương tác bởi những quy tắc có tính hành chính của ngành giáo dục và Nhà nước.

Lao động của đội ngũ giảng viên là lao động trí óc, lao động khoa học, lao động đặc thù nhằm tạo ra sản phẩm đặc biệt là con người quy chuẩn, mà sẽ là chủ nhân tương lai của đất nước.

Đội ngũ giảng viên có vai trò nòng cốt trong sự phát triển của nhà trường bởi vì đội ngũ giảng viên quyết định chất lượng sản phẩm tạo ra, và gánh phần trọng trách, uy tín của nhà trường đối với nghĩa vụ xã hội.

1.1.2. Đội ngũ giảng viên cơ hữu

Theo Quyết định số 76/2020/QĐ – BGDĐT, ban hành Quy trình và chu kỳ kiểm định chất lượng giáo dục trường đại học, cao đẳng và trung cấp chuyên nghiệp ngày 14/12/2020, cán bộ cơ hữu là: “cán bộ quản lý, giảng viên, nhân viên trong biên chế (đối với các trường công lập) và cán bộ hợp đồng dài hạn (từ 01 năm trở lên) hoặc cán bộ hợp đồng không xác định thời hạn theo quy định của Luật lao động sửa đổi” [36].

Đội ngũ giảng viên cơ hữu (Trường Cao đẳng Kinh tế – Kỹ thuật Miền Nam) được hiểu là, Đội ngũ giảng viên được tuyển dụng theo hợp đồng dài hạn hoặc không xác định thời hạn, cho công tác giảng dạy của nhà trường theo đúng khung định mức giờ chuẩn do Bộ giáo dục – đào tạo quy định; họ là thành viên chính thức của nhà trường, chịu sự phân công tham gia các hoạt động, công tác khác của nhà trường khi cần thiết; được hưởng các chế độ, chính sách theo quy định của Nhà nước.

Đội ngũ giảng viên cơ hữu có ý nghĩa như những phần hữu cơ tất yếu trong một cơ thể sống; hay như theo định nghĩa “đội ngũ” có gốc xuất phát từ thuật ngữ quân sự: đó là một khối đông người, được tổ chức thành một lực lượng để chiến đấu hoặc để bảo vệ. Vậy đội ngũ giảng viên cơ hữu ngoài chức năng giáo dục – đào tạo và nghiên cứu khoa học, họ còn phải là người có trách nhiệm xây dựng, vun đắp, bảo vệ cho chính đơn vị trường học mình đang công tác, bởi sự tồn vong, phát triển hay suy tàn của đơn vị cũng “có phần” của họ trong đó.

1.1.3. Phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Luận văn: Phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng.

Theo Từ điển tiếng Việt: “Phát triển là biến đổi hoặc làm cho biến đổi từ ít đến nhiều, từ hẹp đến rộng, từ thấp đến cao, đơn giản đến phức tạp” [32]. Theo quan niệm này thì tất cả sự vật hiện tượng, con người và xã hội hoặc tự thân biến đổi, hoặc do tác động bên ngoài làm cho biến đổi tăng tiến về cả khối lượng lẫn chất lượng. Đó là sự phát triển.

Và Từ điển Triết học: “Phát triển là quá trình vận động từ thấp (đơn giản) đến cao (phức tạp), mà nét đặc trưng chủ yếu là cái cũ biến mất, cái mới ra đời. Phát triển là một quá trình nội tại, bước chuyển hoá từ thấp đến cao theo đường xoáy trôn ốc, xảy ra bởi vì trong cái thấp đã chứa đựng dưới dạng tiềm tàng những khuynh hướng dẫn đến cái cao, cái cao là cái thấp đã phát triển” [33].

Theo Giáo sư – Viện sĩ Phạm Minh Hạc thì, “ở cấp độ chung nhất, phát triển được hiểu là sự thay đổi hay biến đổi tiến bộ, là một phương thức của vận động, hay là quá trình diễn ra có nguyên nhân, dưới những hình thức khác nhau như tăng trưởng, tiến hóa, phân hóa, chuyển đổi, mở rộng và cuối cùng tạo ra sự biến đổi về chất” [20].

Trong giáo dục, cụ thể là trong nhà trường ĐH – CĐ, phát triển nguồn nhân lực chính là phát triển đội Đội ngũ giảng viên, công nhân viên và Cán bộ quản lý cơ hữu của nhà trường, trong đó, phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu là quan trọng nhất, vì đây là lực lượng nòng cốt góp phần tạo ra chất lượng giáo dục – đào tạo.

Tác giả Piper và Glatter: “Phát triển đội ngũ giáo viên là một nổ lực mang tính chất thường xuyên, nhằm hòa hợp các lợi ích, mong muốn và các đòi hỏi mà đội ngũ giáo viên đã cân nhắc kĩ để tiếp tục phát triển sự nghiệp của mình trên cơ sở có tính đến yêu cầu nhà trường nơi họ công tác” [21].

Theo Piper (1993) thì: “Phát triển đội ngũ giáo viên là công cụ mạnh nhất của công tác phát triển nhà trường. Nó tập trung vào các biện pháp nhằm đạt được các mục tiêu trong tương lai và gắn chặt với lập kế hoạch chiến lược”.

Hay như GriFin (1983) và Bradhy (1991) cùng quan điểm xem sự phát triển của đội ngũ giáo viên là sự phát triển của tổ chức (nhà trường) hoặc ít ra nó cũng là bộ phận cấu thành lên kế hoạch, chiến lược để phát triển nhà trường. Nó chính là một hình thức tác động vào hoạt động của nhà trường nhằm đạt được mục tiêu phát triển. Công tác phát triển đội ngũ giáo viên là nhằm tạo ra tiềm lực cho việc phát triển nhà trường. Luận văn: Phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng.

Trong tác phẩm “Quản lý nhân sự và việc xây dựng đội ngũ giáo viên trong nhà trường”, tác giả Nguyễn Quang Truyền quan niệm phát triển đội ngũ giáo viên rất sát sao và thực tiễn: “Xây dựng một đội ngũ đủ về số lượng, đồng bộ về cơ cấu, loại hình, đoàn kết nhất trí trên cơ sở đường lối giáo dục của Đảng và ngày càng vững mạnh về chính trị, chuyên môn, nghiệp vụ đủ sức thực hiện chất lượng mục tiêu và kế hoạch đào tạo” [25].

Hoặc một ý kiến chuyên gia trong nước khác: “Phát triển đội ngũ giáo viên không chỉ trình độ chuyên môn, trình độ nghề nghiệp được nâng cao, mà còn là sự thỏa mãn của cá nhân, sự trung thành, tận tụy của người giáo viên đối với nhà trường cùng bầu không khí làm việc thoải mái và lành mạnh” [30].

Nói chung, phát triển Đội ngũ giảng viên là một quá trình tích cực có tính hợp tác cao, trong đó người giảng viên có vai trò quan trọng trong sự trưởng thành về năng lực, trình độ về mặt nghề nghiệp cũng như nhân cách của bản thân họ cùng hoà hợp và phát triển với đại gia đình nhà giáo của nhà trường.

Đội ngũ giảng viên là nguồn nhân lực cơ bản của nhà trường, phát triển đội ngũ giảng viên chính là phát triển nguồn nhân lực sư phạm trong nhà trường. Tuỳ theo mục đích, yêu cầu, nhiệm vụ của nhà trường, cơ sở đào tạo mà phát triển đội ngũ giảng viên có thể theo ba chiều hướng khác nhau.

Lấy việc phát triển cá nhân người giảng viên làm trọng tâm. Đó là việc tạo ra sự chuyển biến tích cực của các giảng viên trên cơ sở nhu cầu mà họ đặt ra. Điều đó nhằm khuyến khích tài năng, mở rộng hiểu biết, nâng cao trình độ và như vậy là thúc đẩy sự phát triển nghề nghiệp, chuyên môn nghiệp vụ.

Lấy phát triển nhà trường làm trọng tâm, thì rõ ràng mục tiêu của nhà trường là cơ sở cho việc phát triển đội ngũ giảng viên. Điều này đôi khi tạo ra suy nghĩ cho rằng, phát triển đội ngũ giảng viên là công việc của nhà trường, là việc thực hiện mục tiêu của nhà trường với tư cách là thực hiện một nhiệm vụ do cấp trên (lãnh đạo nhà trường) giao cho, mà người giảng viên phải thực hiện, chứ không phải là nhu cầu của giảng viên. Do đó, đã tạo ra một sức ỳ đáng kể, hạn chế sự tích cực, sáng tạo của đội ngũ giảng viên, dẫn tới hiệu quả công tác phát triển Đội ngũ giảng viên thường là thấp.

Phát triển đội ngũ giảng viên trên cơ sở phát triển cá nhân giảng viên đồng thời với việc thực hiện mục tiêu nhà trường. Với quan điểm này thì phát triển đội ngũ giảng viên được xem như một quá trình mà trong đó nhà trường và cá nhân giảng viên được đồng thời coi là trọng tâm. Đây là quan điểm mang tính hợp tác, vì cho rằng, các nhu cầu phát triển của nhà trường cũng quan trọng như các nhu cầu phát triển của giảng viên. Vì cả hai loại nhu cầu đều cần phải cân nhắc, được hoà hợp và cân bằng với nhau nên công tác phát triển đội ngũ giảng viên dường như đạt kết quả tốt.

Như vậy, mỗi quan điểm đều có những điểm tích cực, điểm hạn chế riêng. Vấn đề đặt ra là mỗi nhà trường, cần xem xét vận dụng trên cơ sở thực trạng của tổ chức để có bước đi thích hợp, sao cho đội ngũ giảng viên khi tiếp cận nhu cầu nhà trường đều thấy có nhu cầu của mình trong đó, tạo cho họ sự hứng thú, say mê và yên tâm với công tác, nghề nghiệp.

Trong quá trình chuẩn bị lực lượng phải chú ý toàn diện các yếu tố về số lượng, về cơ cấu, về trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, thái độ, trách nhiệm của mỗi giảng viên đối với nhà trường. Để đạt được điều đó, phát triển đội ngũ giảng viên phải gắn liền với việc tuyển chọn, đào tạo, bồi dưỡng sử dụng và tạo môi trường sư phạm thuận lợi.

Sự quan tâm chăm lo đến việc xây dựng và phát triển đội ngũ giảng viên trong các nhà trường là nhiệm vụ trung tâm, ưu tiên hàng đầu trong chiến lược phát triển toàn diện của nhà trường.

Quản lý đội ngũ giảng viên là việc xây dựng, phát triển đội ngũ giảng viên vững mạnh cả về số lượng và chất lượng, có đầy đủ phẩm chất trí tuệ, năng lực và trình độ chuyên môn để hoàn thành tốt các nhiệm vụ giảng dạy, giáo dục và nghiên cứu khoa học. Do vậy, quản lý đội ngũ giảng viên là loại hình quản lý hàm chứa khía cạnh quản lý hành chính và quản lý trí thức.

Từ những cách tiếp cận trên, có thể quan niệm phát triển đội ngũ giảng viên là tổ hợp các cách thức tác động có hệ thống, có mục đích và có kế hoạch của chủ thể quản lý đến đội ngũ giảng viên nhằm xây dựng và phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu của nhà trường có đủ về số lượng, hợp lý về cơ cấu, đạt chuẩn về chất lượng đáp ứng yêu cầu giáo dục và đào tạo của nhà trường trong thời kỳ mới. Luận văn: Phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng.

Phát triển đội ngũ giảng viên là phạm trù chỉ sự tăng tiến, chuyển biến theo chiều hướng tích cực của đội ngũ giảng viên trong việc hoàn thành mục tiêu giáo dục – đào tạo của nhà trường. Phát triển đội ngũ giảng viên là quá trình chuẩn bị lực lượng để đáp ứng sự phát triển của nhà trường.

Phát triển đội ngũ giảng viên là một trong những vấn đề then chốt để tạo sự phát triển lâu dài cho nhà trường trong mọi cấp và bậc học. Đối với các trường cao đẳng, đại học, đội ngũ giảng viên giỏi về chuyên môn, nhiều người có học hàm, học vị cao, có tâm huyết với nghề là một trong những nhân tố tạo ra thương hiệu riêng cho trường, thu hút nguồn học sinh đầu vào. Trong phạm vi trường học, các biện pháp phát triển đội ngũ giáo viên, giảng viên chính là các biện pháp phát triển nguồn nhân lực của ngành giáo dục và đào tạo. Nếu nói giáo dục là nguồn tài nguyên, thì đội ngũ những người thầy giảng dạy là những chuyên gia tài ba cần phải được quan tâm để khai phá nguồn tài nguyên đó làm giàu cho chính đơn vị, cho quê hương, đất nước.

Như vậy, để phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng Kinh tế – Kỹ thuật Miền Nam một cách toàn diện, cần có một hệ thống cách thức hoạt động thực tiễn, có các cách sử dụng trong quản lý phát triển đội ngũ giảng viên hay nói cách khác đó là hệ thống các biện pháp. Biện pháp phát triển Đội ngũ giảng viên cơ hữu trường Cao đẳng Kinh tế – Kỹ thuật Miền Nam cần dựa theo cách tiếp cận từ những chức năng cơ bản của quá trình Quản lý giáo dục (hoạch định, tổ chức, chỉ đạo, kiểm tra  – theo cấu trúc vòng khép kín, trong đó yếu tố thông tin giữ vai trò không thể thiếu); đồng thời phải dựa vào tình hình thực tiễn giáo dục đào tạo trong giai đoạn hiện nay, cũng như tiềm lực, tiềm năng hiện có của nhà trường.

1.2. Những vấn đề cơ bản phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng Kinh tế – Kỹ thuật Miền Nam Luận văn: Phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng.

1.2.1. Mục tiêu phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu

Theo Đại từ điển tiếng Việt: “Mục tiêu là đích đặt ra cần đạt phải đạt tới đối với một công tác, nhiệm vụ”. Mục tiêu quản lý phát triển đội ngũ giảng viên là “xây dựng đội Cán bộ quản lý, giảng viên của trường có phẩm chất và năng lực, có bản lĩnh chính trị vững vàng, đủ về số lượng, đồng bộ về cơ cấu, tiêu chuẩn hóa về trình độ, bảo đảm sự chuyển tiếp giữa các thế hệ giảng viên của nhà trường” [22].

Mục tiêu phát triển đội ngũ giảng viên là nhằm hoàn thiện hoặc thay đổi tình hình hiện tại để làm cho đội ngũ không ngừng lớn mạnh về mọi mặt, có sự cân đối về số lượng, chất lượng và cơ cấu. Thực chất đó cũng là một quá trình cải cách, cải tổ về đội ngũ giảng viên. Mục tiêu phát triển đội ngũ giảng viên của nhà trường cũng là động lực, mục tiêu buộc mỗi giảng viên tự làm giàu kiến thức, kỹ năng, thái độ, nhân cách để vững vàng nghề nghiệp của mình.

Các tiêu chuẩn tuyển dụng  đội ngũ giảng viên, Điều 79 Luật giáo dục 2023 nói về nhà giáo của các trường cao đẳng, đại học quy định: “Nhà giáo của trường cao đẳng, đại học được tuyển dụng theo phương thức ưu tiên đối với sinh viên tốt nghiệp loại khá, giỏi, có phẩm chất tốt và những người có trình độ đại học, thạc sĩ, trình độ tiến sĩ, có kinh nghiệm hoạt động thực tiễn, có nguyện vọng trở thành nhà giáo. Trước khi được giao nhiệm vụ giảng dạy, giảng viên cao đẳng, đại học phải được bồi dưỡng về nghiệp vụ sư phạm”.

Để có thể phát triển được đội ngũ giảng viên cơ hữu vững mạnh, bước đầu tiên của nhà quản lý giáo dục là khâu tuyển dụng. Nhưng tuyển dụng không chỉ đơn thuần là nhận người vào làm việc, mà “tuyển dụng là một quy trình gồm một tập hợp các hoạt động biến nguồn vào thành nguồn ra” [35]. Mục tiêu sau tuyển dụng là sử dụng nguồn lực con người có hiệu quả; là xây dựng được một Đội ngũ giảng viên đủ về số lượng, chuyên ngành; mạnh về chuyên môn, nghiệp vụ; vững vàng về tư tưởng, chính trị, đạo đức; đủ sức khỏe để công tác; nhằm hoàn thành các mục tiêu phát triển chung của nhà trường.

1.2.2. Nội dung phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Luận văn: Phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng.

Việc phát triển đội ngũ giảng viên thực chất chính là nhằm đến mục tiêu nâng cao chất lượng đội ngũ giảng viên. Theo phân tích của các nhà nghiên cứu về khoa học quản lý giáo dục, có thể cụ thể hóa các yêu cầu về số lượng, chất lượng và cơ cấu đội ngũ giảng viên như sau:

• Phát triển về số lượng

Số lượng đội ngũ giảng viên là biểu thị về mặt định lượng của đội ngũ này, nó phản ánh quy mô của Đội ngũ giảng viên tương xứng với quy mô của mỗi nhà trường. Số lượng Đội ngũ giảng viên phụ thuộc vào sự phân chia tổ chức trong nhà trường.

Số lượng đội ngũ giảng viên phải cân bằng động về số lượng với nhu cầu đào tạo của nhà trường; đảm bảo hoạt động giảng dạy cho mỗi giảng viên với số giờ giảng dạy không quá cao hoặc cũng không quá thấp như định mức theo quy định của Nhà nước. Ngoài ra, cũng phải căn cứ hướng dẫn cách xác định số sinh viên, học sinh quy đổi trên 01 giảng viên, theo Công văn 1325/BGDĐT – KHTC ngày 09/02/2020 của Bộ GD – ĐT, để xây dựng định chế Đội ngũ giảng viên.

• Phát triển về chất lượng

Chuẩn về chất lượng đội ngũ giảng viên được quy về ba khía cạnh chung, đó là, đạt chuẩn về trình độ chuyên môn; chuẩn về năng lực, chuẩn về đạo đức tư cách người thầy.

Về trình độ: Trình độ của đội ngũ giảng viên là yếu tố phản ánh khả năng trí tuệ của đội ngũ này, là điều kiện cần thiết để cho họ thực hiện hoạt động giảng dạy và nghiên cứu khoa học. Trình độ của đội ngũ giảng viên trước hết được thể hiện ở trình độ được đào tạo về chuyên môn, nghiệp vụ.

Trình độ của đội ngũ giảng viên còn được thể hiện ở khả năng tiếp cận và cập nhật của đội ngũ này với những thành tựu mới của thế giới, những tri thức khoa học hiện đại, những đổi mới trong giáo dục và đào tạo để vận dụng trực tiếp vào hoạt động giảng dạy và nghiên cứu khoa học của mình. Mặt khác, trong xu thế phát triển của xã hội hiện đại, ngoại ngữ và tin học cũng là những công cụ rất quan trọng giúp người giảng viên tiếp cận với tri thức khoa học tiên tiến của thế giới, tăng cường hợp tác và giao lưu quốc tế để nâng cao trình độ, năng lực giảng dạy và nghiên cứu khoa học. Hiện nay, trình độ về ngoại ngữ tin học của đội ngũ giảng viên đã và đang được nâng cao, tuy nhiên vẫn còn nhiều hạn chế và bất cập.

Về năng lực: Có nhiều cách khác nhau định nghĩa về năng lực. Từ điển tiếng Việt giải nghĩa: “Năng lực là khả năng, điều kiện chủ quan hay tự nhiên sẵn có để thực hiện một hoạt động nào đó, hoặc là phẩm chất tâm lý, sinh lý tạo cho con người khả năng hoàn thành một hoạt động nào đó” [32]. Luận văn: Phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng.

Đối với đội ngũ giảng viên, năng lực được hiểu là trên cơ sở hệ thống những tri thức mà người giảng viên được trang bị, họ phải hình thành và nắm vững hệ thống các kỹ năng để tiến hành hoạt động sư phạm có hiệu quả. Kỹ năng của người giảng viên được hiểu là “khả năng vận dụng những kiến thức thu được vào hoạt động sư phạm” (kỹ năng bậc 1) và biến nó thành kỹ xảo. Kỹ xảo là kỹ năng đạt tới mức thuần thục và tự động hoá (kỹ năng bậc 2).

Giảng dạy và nghiên cứu khoa học là hai hoạt động cơ bản, đặc trưng của người giảng viên. Vì vậy, nói đến năng lực của Đội ngũ giảng viên, cần phải xem xét trên hai góc độ chủ yếu là năng lực giảng dạy và năng lực nghiên cứu khoa học.

Năng lực giảng dạy của người giảng viên là khả năng đáp ứng yêu cầu học tập, nâng cao trình độ học vấn của đối tượng; là khả năng đáp ứng sự tăng quy mô đào tạo; là khả năng truyền thụ tri thức mới cho học sinh, sinh viên. Điều đó phụ thuộc rất lớn ở trình độ, kỹ năng của người giảng viên; được thể hiện ở chất lượng sản phẩm do họ tạo ra, đó chính là chất lượng và hiệu quả đào tạo.

Năng lực giảng dạy của người giảng viên được thể hiện ở chỗ họ là người khuyến khích, hướng dẫn, gợi mở các vấn đề để Học sinh sinh viên phát huy tư duy độc lập và khả năng sáng tạo của mình trong học tập và tìm kiếm chân lý khoa học. Thị trường sức lao động phát triển rất năng động đòi hỏi người giảng viên bằng trình độ, năng lực, kinh nghiệm và nghệ thuật sư phạm của mình, tạo điều kiện cho Học sinh sinh viên phát triển nhân cách, định hướng cho họ những con đường để tiếp cận chân lý khoa học, giúp Học sinh sinh viên phát huy tích cực, chủ động, sáng tạo, bồi dưỡng năng lực học tập và năng lực thích nghi cho học sinh, sinh viên.

Công tác nghiên cứu khoa học trong trường không chỉ tạo điều kiện để nâng cao trình độ chuyên môn, năng lực giảng dạy, chất lượng bài giảng và rèn luyện năng lực xử lý tình huống cho người giảng viên trước những vấn đề bức xúc của thực tiễn mà còn làm tăng tiềm lực khoa học và công nghệ quốc gia. Việc nghiên cứu khoa học của đội giảng viên nhằm đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước.

Về phẩm chất: Phẩm chất của các giảng viên tạo nên phẩm chất của đội ngũ giảng viên, phẩm chất đội ngũ giảng viên tạo nên linh hồn và sức mạnh của đội ngũ cơ hữu nhà trường. Phẩm chất đội ngũ giảng viên trước hết được biểu hiện ở phẩm chất chính trị. Bên cạnh việc nỗ lực phấn đấu nâng cao trình độ chuyên môn, kỹ năng sư phạm, người giảng viên cần có bản lĩnh chính trị vững vàng. Bản lĩnh chính trị vững vàng sẽ giúp người giảng viên có niềm tin vào tương lai tươi sáng của đất nước và có khả năng xử lý được những tình huống chính trị nảy sinh trong hoạt động đào tạo.

Giáo dục có tính chất toàn diện, bên cạnh việc dạy “chữ” và dạy “nghề” thì điều rất cần thiết là dạy cho học viên cách học để làm người, là xây dựng nhân cách. Trong xã hội hiện đại, với sự phát triển như vũ bão của công nghệ thông tin và truyền thông, sinh viên các trường đại học, cao đẳng đã và đang trực tiếp đón nhận nhiều luồng tri thức, nhiều luồng văn hoá khác nhau. Sự nhạy cảm cũng như đặc tính luôn thích hướng tới cái mới của tuổi trẻ rất cần có sự định hướng trong việc tiếp cận và tiếp nhận các luồng thông tin đó. Việc không ngừng nâng cao nhận thức chính trị cho đội ngũ giảng viên là rất cần thiết, đảm bảo tính định hướng xã hội chủ nghĩa của giáo dục đại học Việt Nam, kết hợp một cách hài hoà giữa tính dân tộc và quốc tế, truyền thống và hiện đại trong đào tạo, đáp ứng nhu cầu phát triển của nền giáo dục đại học ở Việt Nam.

Phẩm chất đạo đức mẫu mực cũng là một trong những tiêu chuẩn hàng đầu của nhà giáo nói chung và đội ngũ giảng viên nói riêng. Cùng với năng lực chuyên môn, phẩm chất đạo đức được coi là yếu tố tất yếu nền tảng của nhà giáo. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã từng nói: “Người cách mạng không có đạo đức thì dù tài giỏi đến mấy cũng không lãnh đạo được nhân dân”. Trong sự nghiệp “trồng người” phẩm chất đạo đức luôn có vị trí nền tảng. Nhà giáo nói chung và đội ngũ giảng viên nói riêng phải có phẩm chất đạo đức trong sáng, phải “chí công, vô tư, cần, kiệm, liêm chính” để trở thành tấm gương cho thế hệ trẻ noi theo, để giáo dục đạo đức và xây dựng nhân cách cho thế hệ trẻ. Luận văn: Phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng.

• Phát triển cơ cấu

Cơ cấu đội ngũ giảng viên được xét trên các sự tương thích về giới nam nữ, về giảng dạy theo bộ môn, về tuổi đời, trình độ, nghiệp vụ sư phạm.

Theo Đại từ điển tiếng Việt: “Cơ cấu là cách tổ chức các thành phần nhằm thực hiện các chức năng của chỉnh thể”. Như vậy, có thể hiểu cơ cấu đội ngũ giảng viên là một thể thống nhất hoàn chỉnh, bao gồm:

Về chuyên môn: Đảm bảo tỷ lệ giảng viên hợp lý giữa các đơn vị trong nhà trường phù hợp với quy mô và nhiệm vụ đào tạo của từng chuyên ngành đào tạo của nhà trường.

Về lứa tuổi: Đảm bảo sự cân đối giữa các thế hệ trong nhà trường, tránh tình trạng “lão hoá” hoặc “trẻ em hoá” trong đội ngũ giảng viên, tránh sự hụt hẫng về đội ngũ giảng viên trẻ kế cận, cần có thời gian nhất định để thực hiện chuyển giao giữa các thế hệ giảng viên.

Về giới tính: Đảm bảo tỷ lệ thích hợp giữa giảng viên nam và giảng viên nữ trong từng khoa, bộ môn và chuyên ngành được đào tạo của nhà trường.

Về chính trị: Duy trì sự cân đối về tỷ lệ giảng viên trong các tổ chức chính trị – xã hội như: Đảng cộng sản Việt Nam, Đoàn thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, Công đoàn  giữa các phòng, khoa, bộ môn trong nhà trường.

1.2.3. Chủ thể phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu

Hiệu trưởng là người đứng đầu cơ quan trường học, chịu mọi trách nhiệm pháp lý về quản lý các hoạt động giáo dục trong nhà trường. Điều 54, Luật giáo dục năm 2023 đã qui định rõ vai trò, trách nhiệm của Hiệu trưởng trong nhà trường: “Hiệu trưởng là người chịu trách nhiệm quản lý các hoạt động của trường, do cơ quan nhà nước có thẩm quyền bổ nhiệm, công nhận. Tiêu chuẩn, nhiệm vụ và quyền hạn của Hiệu trưởng; thủ tục bổ nhiệm, công nhận Hiệu trưởng trường đại học do Thủ tướng Chính phủ qui định; đối với các trường ở các cấp học khác do Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo qui định”.

Căn cứ các quy định trong Luật giáo dục; Điều lệ Trường Cao đẳng ban hành kèm theo Thông tư 14 – 2022/TT – BGDĐT, ngày 28/05/2022 của Bộ Giáo dục và Đào tạo; Điều lệ Trường Cao đẳng Kinh tế – Kỹ thuật Miền Nam, có thể hiểu rằng, Hiệu trưởng là người tổ chức thực hiện mục tiêu giáo dục đào tạo của nhà trường; quản lý, chỉ đạo các hoạt động dạy và học; quản lý giảng viên, cán bộ nhân viên; quyết định bổ nhiệm, bãi nhiệm các chức vụ từ trưởng khoa, trưởng phòng, trưởng bộ môn hoặc tương đương trở xuống; thực hiện những công việc thuộc quyền trong tuyển dụng giảng viên, cán bộ nhân viên và ký kết các hợp đồng lao động theo quy định của pháp luật. Luận văn: Phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng.

Một người Hiệu trưởng giỏi không phải là người có tham vọng tìm cách giỏi hơn mọi giảng viên, mà là người biết dùng giảng viên giỏi; do đó, quản lý đội ngũ giảng viên là cả một nghệ thuật; người Hiệu trưởng phải làm sao để xây dựng đội ngũ giảng viên thành một tổ chức biết học hỏi. Đội ngũ giảng viên các trường ĐH – CĐ ngày nay có trình độ chuyên môn cao và rất nhạy bén trong việc nắm bắt thông tin. Vì vậy việc đào tạo, bồi dưỡng, chuẩn hóa đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục là một yêu cầu bắt buộc, từ đó mới có thể đáp ứng với yêu cầu đổi mới sự nghiệp giáo dục – đào tạo. Bên cạnh đó, bản thân đội Cán bộ quản lý giáo dục các trường ĐH – CĐ cũng phải luôn biết học hỏi, tự nâng cao nghiệp vụ tổ chức, quản lý thuộc lĩnh vực đảm trách của mình.

Hiệu quả quản lý đội ngũ giảng viên, trước tiên, phụ thuộc vào nhận thức, trình độ tổ chức và năng lực hoạt động thực tiễn của đội ngũ cán bộ quản lý ở các cấp. Quản lý đội ngũ giảng viên không thể thực hiện có kết quả, nếu người cán bộ quản lý không nhận thức đúng đắn về tầm quan trọng của công tác quản lý đội ngũ giảng viên. Người cán bộ quản lý còn là người có trình độ tổ chức và có năng lực triển khai các quyết định, chỉ thị, mệnh lệnh… của cấp trên vào hoàn cảnh cụ thể của đơn vị. Năng lực của người cán bộ quản lý còn bao hàm cả việc nắm vững những tri thức về khoa học quản lý và biết vận dụng một cách sáng tạo, linh hoạt các kiến thức đó vào từng hoàn cảnh cụ thể, từng đối tượng cụ thể. Nói cách khác, hiệu quả của công tác quản lý đội ngũ giảng viên còn tuỳ thuộc vào nghệ thuật quản lý của nhà quản lý, mà đứng đầu là Hiệu trưởng.

1.2.4. Phương pháp, hình thức phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu

Phương pháp phát triển đội ngũ giảng viên trong một nhà trường có thể thông qua các biện pháp thực hiện các hoạt động như: Xây dựng quy hoạch phát triển Đội ngũ giảng viên; tuyển chọn, bố trí và sử dụng Đội ngũ giảng viên tạo ra động lực phấn đấu cao trong hoạt động sư phạm; bồi dưỡng, đào tạo nâng cao chất lượng Đội ngũ giảng viên; xây dựng môi trường thuận lợi cho sự phát triển của Đội ngũ giảng viên; thực hiện chế độ chính sách đối với Đội ngũ giảng viên; đánh giá sàng lọc Đội ngũ giảng viên; tăng cường Cơ sở vật chất, trang thiết bị hỗ trợ cho hoạt động dạy và học. Chúng ta có thể lược giản các hoạt động này qua sơ đồ sau đây:

Hình 1.1 – Xây dựng và phát triển đội ngũ giảng viên

• Quy hoạch phát triển đội ngũ giảng viên

Quy hoạch giảng viên là quá trình thực hiện đồng bộ các chủ trương, biện pháp để tạo nguồn, và phát triển đội ngũ giảng viên, nhằm đảm bảo yêu cầu nhiệm vụ, mục tiêu giáo dục – đào tạo của nhà trường trong một thời gian nhất định ở hiện tại và cho cả tương lai. Luận văn: Phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng.

Quy hoạch giảng viên cơ hữu có sự chuẩn bị thận trọng, công phu, có tầm nhìn xa, có quan điểm rõ ràng trong sự đánh giá, lựa chọn đào tạo, bồi dưỡng, bố trí sắp xếp đội ngũ, đảm bảo chất lượng, đủ số lượng, đồng bộ về cơ cấu tổ chức nhằm phục vụ tốt nhất cho quá trình xây dựng và phát triển nhà trường trong từng giai đoạn cụ thể.

Công tác quy hoạch đội ngũ giảng viên mang tính kế hoạch rất cao, đó là kế hoạch về sự tuyển chọn, sử dụng và đào tạo, bồi dưỡng con người bằng công việc, qua công việc. Thông qua quy hoạch nhằm điều chỉnh, bổ sung về số lượng, chất lượng đội ngũ giảng viên giúp có được một đội ngũ giảng viên đủ về số lượng, đồng bộ về cơ cấu và đạt chuẩn về trình độ.

Trong công tác quy hoạch đội ngũ giảng viên cần quán triệt những quan điểm của Đảng, Nhà nước, bảo đảm nguyên tắc tập thể, dân chủ đi đôi với việc phát huy trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan, tổ chức, đơn vị. Quy hoạch Đội ngũ giảng viên phải xuất phát từ nhiệm vụ, mục tiêu phát triển của nhà trường, trên cơ sở phân tích, đánh giá thực trạng Đội ngũ giảng viên hiện có, dự kiến khả năng phát triển của họ và tính đến khả năng bổ sung nguồn từ bên ngoài.

Đồng thời, quy hoạch giảng viên còn là sự thuyên chuyển, giáng cấp và sa thải, đào thải những giảng viên không đủ tiêu chuẩn, trình độ, năng lực, phẩm chất… sau khi đã tạo điệu kiện cho họ môi trường làm việc, học tập, phát triển và tự điều chỉnh mình.

• Đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ giảng viên

Nội dung của công tác đào tạo – bồi dưỡng phát triển giảng viên chính là các hoạt động thúc đẩy nâng cao năng lực Đội ngũ giảng viên trong đó tập trung vào nâng cao năng lực: Trình độ chuyên môn; Nghiệp vụ sư phạm; Trình độ ngoại ngữ, tin học; Thái độ nghề nghiệp, chính trị; Số lượng, cơ cấu, và đội ngũ kế cận.

Các hình thức đào tạo nâng cao trình độ cho giảng viên như: Đào tạo sau đại học; Học cao học, tiến sĩ với các giảng viên chưa đạt trình độ; Cử các cán bộ giảng viên thường xuyên dự các lớp huấn luyện, bồi dưỡng do Bộ GD – ĐT tổ chức hoặc hiệp hội các trường ĐH – CĐ ngoài công lập tổ chức; Tổ chức hoạt động đào tạo nâng cao trình độ cho giảng viên dưới hình thức các lớp học, khoá học ngắn hạn ngay tại trường; Tổ chức hoạt động tự  bồi dưỡng của giảng viên như hàng năm tổ chức hội thi giáo viên dạy giỏi cấp khoa và cấp trường yêu cầu 100% Đội ngũ giảng viên cơ hữu tham gia; Tổ chức hoạt động nghiên cứu khoa học cho Đội ngũ giảng viên nhằm cung cấp cho nhà trường những sản phẩm trí tuệ, công nghệ mới bổ sung vào phương tiện dạy học; Lãnh đạo giao nhiệm vụ kèm cặp, giúp đỡ giữa người vững vàng chuyên môn nghiệp vụ và người trẻ tuổi ít kinh nghiệm…

Tóm lại, “Đào tạo là quá trình hoạt động có mục đích, có tổ chức hình thành và phát triển hệ thống các tri thức, kỹ năng, kỹ xảo, thái độ để hoàn thiện nhân cách cho mỗi cá nhân, tạo điều kiện cho họ có thể vào đời hành nghề một cách năng xuất, hiệu quả” [42]. Luận văn: Phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng.

Tổ chức khoa học văn hóa Liên hiệp quốc (UNESCO) định nghĩa: “Bồi dưỡng với ý nghĩa nâng cao nghề nghiệp. Quá trình này chỉ diễn ra khi cá nhân và tổ chức có nhu cầu nâng cao kiến thức và kỹ năng chuyên môn nghiệp vụ của bản thân nhằm đáp ứng nhu cầu lao động nghề nghiệp” [7]. “Bồi dưỡng có thể coi là quá trình cập nhật kiến thức và kỹ năng còn thiếu hoặc lạc hậu trong một cấp học, bậc học và trường học được xác nhận bằng một chứng chỉ” [39].

Đào tạo và bồi dưỡng nâng cao chất lượng đội ngũ giảng viên thực chất là xây dựng và phát triển nguồn nhân lực giáo dục nhà trường. Đào tạo và bồi dưỡng là hai mặt của một thể thống nhất, trong đó bồi dưỡng giảng viên với ý nghĩa đào tạo tiếp tục là yêu cầu cấp thiết để nâng cao trình độ chính trị, chuyên môn nghiệp vụ và đổi mới cơ cấu tri thức.

Xã hội hiện nay đang hướng đến tới xây dựng “một xã hội học tập” và “học tập suốt đời” thì việc tự đào tạo và bồi dưỡng là điều tất yếu và nó phải trở thành nhu cầu, động lực của mỗi cá nhân.

• Tạo môi trường và điều kiện làm việc

Để đội ngũ giảng viên cơ hữu yên tâm làm việc và sẵn sàng cống hiến hết sức  mình cho sự nghiệp GD – ĐT thì nhà trường và xã hội cần phải tạo cho họ môi trường và điều kiện làm việc tốt.

Môi trường ở đây bao gồm nhiều yếu tố, đó là những điều kiện, những cơ chế chính sách, chế độ ưu tiên đãi ngộ như: Phân công, sắp xếp chuyên môn giảng dạy phù hợp với khả năng, thực hiện đúng, đầy đủ và kịp thời các chế độ chính sách theo quy định. Đánh giá thành quả lao động giảng dạy, khen thưởng, kỷ luật đảm bảo công khai, khách quan, công bằng, trung thực và dân chủ, đảm bảo điều kiện sống, sinh hoạt và việc làm. Đó còn là những tiềm năng, cơ hội phát triển nghề nghiệp cho từng giảng viên.

Môi trường ở đây còn được hiểu là môi trường sư phạm, trong đó nghề giáo viên được sống trong một môi trường văn hóa, sống trong tình cảm ấm áp, chân tình và cởi mở của đồng nghiệp, trong tình cảm gắn bó của mối quan hệ thầy trò.

Môi trường cũng là cơ sở vật chất – thiết bị dạy học hiện đại. Muốn phát triển đội ngũ giảng viên, không thể tách rời yếu tố cơ sở vật chất – thiết bị dạy học. Thiết bị dạy học vừa là công cụ, phương tiện của việc giảng dạy, vừa là đối tượng của nhận thức. Nó là thành tố không thể thiếu được trong cấu trúc toàn vẹn của quá trình giáo dục, giảng dạy, góp phần quyết định nâng cao chất lượng đào tạo, là cầu nối giữa giảng viên và Học sinh sinh viên, làm cho hai nhân tố này tác động tổng hợp với nhau trong việc thực hiện mục tiêu, nội dung và phương pháp đào tạo. Cơ sở vật chất – thiết bị dạy học hiện đại là điều kiện để người giảng viên thực hiện đổi mới phương pháp dạy học, điều kiện để nâng cao chất  lượng đào tạo, chất lượng đội ngũ.

• Kiểm tra, đánh giá Luận văn: Phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng.

Theo tác giả Trần Kiểm: Kiểm tra là một hoạt động nhằm thẩm định, xác định một hành vi của cá nhân hay một tổ chức trong quá trình thực hiện quyết định” [27]. Kiểm tra là một chức năng cơ bản và quan trọng của quản lý. Lãnh đạo mà không kiểm tra thì coi như không lãnh đạo. Theo lý thuyết hệ thống kiểm tra chính là thiết lập mối quan hệ ngược trong quản lý [27]. Kiểm tra trong quản lý là một nỗ lực có hệ thống nhằm thực hiện ba chức năng: phát hiện, điều chỉnh và khuyến khích. Nhờ có kiểm tra mà người cán bộ quản lý có được thông tin để đánh giá được thành tựu công việc và uốn nắn, điều chỉnh hoạt động một cách đúng hướng nhằm đạt mục tiêu.

Đánh giá là dùng các phương pháp thu nhập thông tin, phân tích, đánh giá kết quả công việc theo các mục tiêu đã xác lập của tập thể hay cá nhân trong nhà trường. Theo tác giả Nguyển Đức Chính khi nghiên cứu về đánh giá trong giáo dục đã quan niệm: “Bất kỳ khâu nào của quản lý giáo dục cũng cần đến đánh giá. Không có đánh giá thì hệ thống quản lý giáo dục sẽ trở thành một hệ thống một chiều,… Như vậy có thể nói đánh giá là một nhân tố đảm bảo cho quản lý giáo dục có tính khoa học và hoàn thiện” [7].

Công tác quản lý, điều hành luôn song hành cùng với công tác kiểm tra, đánh giá. Kiểm tra, đánh giá Đội ngũ giảng viên có ý nghĩa quan trọng trong việc nâng cao chất lượng giảng viên. Thực hiện tốt biện pháp kiểm tra đánh giá không những giúp đánh giá thực chất Đội ngũ giảng viên, mà qua đó còn động viên khuyến khích đội ngũ giảng viên nỗ lực vươn lên, giúp tìm ra những phương hướng, biện pháp khắc phục những hạn chế yếu kém của đội ngũ.

Thông qua kiểm tra, đánh giá giúp lãnh đạo nhà trường tìm ra những nguyên nhân, những ưu điểm, hạn chế của đội ngũ giảng viên; biết rõ năng lực, trình độ, kết quả công tác, phẩm chất đạo đức của từng cá nhân, để căn cứ vào đó, bố trí, sử dụng, bổ nhiệm, đề bạt, đào tạo, bồi dưỡng, xử phạt, sa thải…; các quyết sách đối ứng với người giáo viên cần phải thấu tình đạt lý, thì mới thực sự “quản trị” được đội ngũ trí thức nói chung, và đội ngũ giảng viên cơ hữu nói riêng.

Đội ngũ giảng viên cơ hữu là lực lượng nòng cốt của nhà trường. Giảng viên có vai trò rất lớn trong việc đào tạo, bồi dưỡng và nâng cao chất lượng  nguồn nhân lực cho đất nước nói chung, cho từng ngành, từng lĩnh vực đào tạo nói riêng. Công tác phát triển Đội ngũ giảng viên có vai trò quan trọng và tầm ảnh hưởng rất lớn đến sự phát triển chung của mỗi nhà trường. Vì thế việc nghiên cứu cơ sở lý luận liên quan đến phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu sẽ là cơ sở vững chắc và là định hướng cho việc định ra các chiến lược, kế hoạch phát triển đúng đắn phù hợp với giai đoạn phát triển mới của đất nước, của ngành, cũng như trong tiến trình phát triển, khẳng định vị thế và tạo lập uy tín cho nhà trường.

Nghiên cứu cơ sở lý luận về phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu đã làm rõ bản chất một số khái niệm liên quan đến vấn đề nghiên cứu như: khái niệm đội ngũ giảng viên cơ hữu; biện pháp phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu. Để phát triển nhà trường, có nhiều biện pháp để thực hiện, song trước tiên là nên ưu tiên phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu.

Qua tìm hiểu nghiên cứu nội dung phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu, vị trí vai trò của đội ngũ giảng viên cơ hữu trong nhà trường và những yếu tố tác động đến sự phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu; Để phát triển nhà trường đúng hướng, Hiệu trưởng nhà trường phải là người nắm vững và có biện pháp quản lý tác động đến đội ngũ giảng viên cơ hữu nhằm đạt được mục tiêu mong muốn đó là phát triển nhà trường theo chiều  hướng đi lên. Những cơ sở lý luận được nêu ra ở chương 1 sẽ được soi vào thực tiễn nhà trường trong chương 2, tạo cơ sở khoa học để đề xuất các biện pháp phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu trong chương 3 nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ, góp phần phát triển nhà trường lên tầm cao mới. Luận văn: Phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu Trường Cao đẳng.

XEM THÊM NỘI DUNG TIẾP THEO TẠI ĐÂY:  

===>>> Luận văn: Thực tiễn đội ngũ giảng viên cơ hữu trường cao đẳng

Dịch Vụ Viết Luận Văn 24/7 Chuyên cung cấp dịch vụ làm luận văn thạc sĩ, báo cáo tốt nghiệp, khóa luận tốt nghiệp, chuyên đề tốt nghiệp và Làm Tiểu Luận Môn luôn luôn uy tín hàng đầu. Dịch Vụ Viết Luận Văn 24/7 luôn đặt lợi ích của các bạn học viên là ưu tiên hàng đầu. Rất mong được hỗ trợ các bạn học viên khi làm bài tốt nghiệp. Hãy liên hệ ngay Dịch Vụ Viết Luận Văn qua Website:  https://hotrovietluanvan.com/ – Hoặc Gmail: hotrovietluanvan24@gmail.com